II SA/Op 70/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Violetta Radecka po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. D. na postanowienie Wojewody Opolskiego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie obowiązku meldunkowego na skutek wniosku skarżącego z dnia 16 kwietnia 2009 r. o przyznanie prawa pomocy postanawia umorzyć postępowanie. S. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skargę na postanowienie Wojewody Opolskiego z dnia [...], Nr [...], stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia przez S. D. na postanowienie Burmistrza Nysy z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zameldowania. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 9 marca 2009 r., wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł. W terminie zakreślonym przez Sąd do dokonania żądanej czynności, skarżący wniósł o zwolnienie od uiszczenia wpisu. Następnie, na wezwanie referendarza sądowego z dnia 9 kwietnia 2009 r., skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Wobec wątpliwości co do stanu majątkowego skarżącego, przedstawionego w w/w formularzu wniosku, referendarz wezwał skarżącego pismem z dnia 7 maja 2009 r. do uzupełnienia złożonego we wniosku oświadczenia. Przesyłka pocztowa zawierająca wezwanie z dnia 7 maja 2009 r., została jednak zwrócona do Sądu w dniu 14 maja 2009 r. z adnotacją, iż adresat zmarł. Ponadto, w dniu 14 maja 2009 r. wpłynęło do Sądu pismo, przy którym działający z upoważnienia Wojewody Opolskiego, Zastępca Dyrektora Wydziału Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców Opolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Opolu, przesłał odpis skrócony aktu zgonu skarżącego S. D. Z odpisu powyższego wynika, że S. D. zmarł w dniu 2 maja 2009 r. Działając na zasadzie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) referendarz sądowy zważył, co następuje: W przywołanej wyżej ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a.", przewidziana została instytucja procesowa prawa pomocy, której istota przejawia się w tym, że obejmuje ona zwolnienie strony od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 243 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania, a przyznanie prawa pomocy wygasa ze śmiercią strony, która je uzyskała (art. 251 P.p.s.a.). Powyższa regulacja wskazuje, że prawo do uzyskania pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest prawem ściśle związanym z osobą, która je uzyskała, bądź która o nie się ubiega, i wygasa z chwilą śmierci uprawnionej do tego strony. Jako prawo o charakterze osobistym, nie przechodzi ono na następców prawnych strony. Takie rozwiązanie jest bowiem konsekwencją przyznawania tego prawa na podstawie przesłanek określonych w art. 246 § 1 P.p.s.a., które dotyczą bezpośrednio strony, a mianowicie jej sytuacji materialnej i osobistej. W niniejszej sprawie S. D. wniósł o przyznanie prawa pomocy, jednakże w trakcie trwającego z tego wniosku postępowania, zmarł w dniu 2 maja 2009 r. Skoro skarżący zmarł, to wykluczone jest zarówno merytoryczne zakończenie postępowania wszczętego tym wnioskiem, tj. oddalenie wniosku lub jego uwzględnienie, jak i kontynuowanie postępowania. Jedyną możliwością pozostaje więc jego umorzenie na podstawie stosowanego w drodze analogii art. 161 § 1 pkt 2 P.p.s.a., nakazującego podjęcie takiego rozstrzygnięcia w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Zresztą śmierć wnioskodawcy powoduje, że postępowanie wpadkowe z jego wniosku o przyznanie prawa pomocy, traci swój przedmiot i staje się tym samym bezprzedmiotowe, co także wyczerpuje przesłankę umorzenia postępowania, określoną w art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Mając na względzie podane okoliczności sprawy, działając na podstawie wyżej przywołanych przepisów, stosowanych na zasadzie analogii, a także w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., referendarz orzekł jak w sentencji postanowienia.