II SA/Op 770/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi małoletniego P. D. reprezentowanego przez matkę M.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, z dnia 21 września 2011 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku pielęgnacyjnego postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi. M. D., działając w imieniu swojego małoletniego syna P. D., jako jego przedstawiciel ustawowy, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 21 września 2011 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku pielęgnacyjnego. Skarga ta została wniesiona przez stronę skarżącą osobiście, za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w dniu 25 listopada 2011 r. W dniu 29 listopada 2011 r. strona skarżąca złożyła też za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, wskazując, że skarżona decyzja została jej doręczona w dniu 25 października 2011 r. Skarżąca wniosek swój uzasadniła tym, że sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym synem P. D.. Podała, że syn miał zaplanowaną operację w Klinice [...] na 18 listopada 2011 r., która nie mogła się odbyć ze względu na pogorszenie się jego stanu zdrowia. Ponadto jej dziecko wymaga stałej opieki, a dość szczególny okres spowodował, że nie mogła dotrzymać terminu do wniesienia skargi. Do wniosku strona skarżąca załączyła orzeczenie z dnia 9 czerwca 2011 r. wydane na okres do 30 kwietnia 2014 r., o niepełnosprawności syna. Wynika z niego, że niepełnosprawność ta datuje się od urodzenia, dziecko wymaga stałej opieki w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a ponadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 P.p.s.a.). "Uprawdopodobnienie" jest środkiem zastępczym dowodu w znaczeni ścisłym, nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie, jest dopuszczalne, gdy przewidują go przepisy szczegółowe. Przy uprawdopodobnieniu dopuszcza się ustalenie okoliczności faktycznych bez przeprowadzania postępowania dowodowego. Dopuszczalne jest uprawdopodobnienie istnienia okoliczności faktycznych wskazujących na brak winy osoby, która uchybiła terminowi. (por. Barbara Adamiak [w:], Janusz Borkowski "Polskie postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne", Wydawnictwo Naukowe PWN , Warszawa 1992, str. 132-133). Uprawdopodobnienie nie oznacza zatem udowodnienia braku winy. W piśmiennictwie uprawdopodobnienie określane jest jako ułatwione postępowanie dowodowe, postępowanie zmierzające do uwiarygodnienia twierdzeń, surogat, namiastka dowodu bądź środek zastępczy dowodu nie dający pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (za: M. Irzykowski, Charakterystyka prawna uprawdopodobnienia w postępowaniu cywilnym, NP. 1980, nr 3, s.75, patrz [w:] B. Dauter. B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", Komentarz, Zakamycze, System Informacji Prawnej Lex stan prawny na 30 marca 2011 r.). Wprowadzenie instytucji uprawdopodobnienia do postępowania sądowoadministracyjnego, podobnie jak i do innych procedur sądowych, związane jest z charakterem spraw, w których ma ona zastosowanie, oraz funkcją, jaką w tym postępowaniu spełnia. Ma ona stanowić pomoc dla stron i dla sądów w rozstrzyganiu incydentalnych wniosków procesowych bez zbędnego przedłużania postępowania w sprawie. Uprawdopodobnienie zezwala na przyjęcie za wiarygodne istnienie faktów, z którymi określony przepis wiąże skutki prawne, na podstawie bardziej lub mniej udokumentowanych twierdzeń strony.(patrz [w:] B. Dauter. B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", Komentarz, Zakamycze, System Informacji Prawnej Lex stan prawny na 30 marca 2011 r.). Ocena braku winy w uchybieniu terminu jest zatem pozytywną przesłanką przywrócenia terminu i należy do sądu, powinna ona uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy. Natomiast przesłanką negatywną przywrócenia terminu jest ustalenie, że uchybienie nie powoduje dla strony ujemnych skutków procesowych. Odnośnie liczenia siedmiodniowego terminu, przewidzianego w art. 87 § 1 P.p.s.a., na wniesienie do Sądu pisma z wnioskiem o przywrócenie terminu, w literaturze przedmiotu przyjęto pogląd, że liczy się go od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a nie od czasu dowiedzenia się o tym. Odmienne poglądy w tym zakresie, wobec jednoznacznej treści przepisu nie znajdują uzasadnienia. [w:] B. Dauter. B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", Komentarz, Zakamycze, System Informacji Prawnej Lex stan prawny na 30 marca 2011 r.). Strona skarżąca skargę złożyła w dniu 25 listopada 2011 r. a zatem jeden dzień po upływie 30 dniowego terminu do jej wniesienia określonego w art. 53 § 1 P.p.s.a. Termin ten rozpoczął bowiem bieg w dniu 26 października 2011 r. i zakończył się w dniu 24 listopada 2011 r. (czwartek). Należało zatem przyjąć, że przyczyna uchybienia terminu ustała dla strony skarżącej w dniu 25 listopada 2011 r., to jest w dniu wniesienia przez nią skargi. Wniosek natomiast o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został przez stronę skarżącą złożony w dniu 29 listopada 2011 r., a zatem siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi liczony od dnia 26 listopada 2011 r. upływał dla skarżącej w dniu 2 grudnia 2011 r., i został przez nią zachowany. Strona skarżąca, w ocenie Sądu, wskazała okoliczności uprawdopodabniające - iż pogorszony stan zdrowia jej syna, który jest osobą niepełnosprawną i dzieckiem szczególnej troski oraz potrzeba ciągłej opieki nad nim, nie pozwalały jej na podjęcie jakichkolwiek czynności procesowych, i spowodowały – że nie mogła dochować terminu złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. W ocenie Sądu, strona skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminowi, a nadto spełniła pozostałe warunki, jakim powinien odpowiadać wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, co do 7 dniowego terminu złożenia tego wniosku i dokonania z wnioskiem czynności, której nie dokonała w terminie. Nie zaistniała zatem w niniejszej sprawie negatywna przesłanka skutkująca niedopuszczalnością wniosku o przywrócenie terminu, w postaci braku negatywnych następstw uchybienia terminu dla strony, ponieważ uchybienie terminu do wniesienia skargi spowodowałoby jej odrzucenie przez Sąd. W związku z powyższym, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.