II SA/Op 779/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. B. na działania Spółdzielni Mieszkaniowej w P. w przedmiocie budowy miejsc parkingowych na osiedlu spółdzielni mieszkaniowej postanawia odrzucić skargę. W piśmie z dnia 15 listopada 2011r., wniesionym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, nazwanym "pozew", J. B. zakwestionował działania Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej w P.. Zarzucił, że Zarząd nie realizuje uchwały Rady Nadzorczej z 2002r. zobowiązującej do budowy bezpłatnych miejsc parkingowych na terenach Spółdzielni Mieszkaniowej w P.. Dodał, że nie wybudowano do 2011r. żadnych nowych miejsc parkingowych, a nowo wybrana Rada Nadzorcza w 2010r. bez konsultacji z mieszkańcami Spółdzielni, podjęła decyzję o pobieraniu opłat za zmodernizowane miejsca parkingowe. W ocenie J. B. przedstawione działania są niezgodne z art. 199 Kodeksu cywilnego, wobec czego skarżący zwrócił się do tut. Sądu o wydanie stosownego wyroku, rozstrzygającego czy uchwała Rady Nadzorczej z dnia 16 lutego 2011r. jest zgodna z przepisami prawa. Do akt sprawy dołączył listę imienną 291 mieszkańców wraz z ich podpisami. W odpowiedzi na skargę, działający w imieniu Spółdzielni Mieszkaniowej członkowie Zarządu, wnieśli o odrzucenie skargi bądź ewentualnie o jej oddalenie. Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi podnieśli, że przedmiot sprawy opisany przez J. B. nie należy do zakresu właściwości sądów administracyjnych, stąd istnieją przesłanki do odrzucenia skargi, stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W wykonaniu zarządzenia z dnia 22 grudnia 2011r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wezwał J. B. do usunięcia braków formalnych skargi, przez jej podpisanie lub nadesłanie podpisanego egzemplarza skargi oraz oznaczenie organu, którego działalności lub bezczynności skarga dotyczy. Wezwanie zawierało pouczenie, że nieusunięcie braków w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, spowoduje odrzucenie skargi. W odpowiedzi na powyższe, J. B. w piśmie z dnia 30 grudnia 2011r. oświadczył, że jego skarga dotyczy działalności Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej w P., ze względu na podjęte przez ten organ uchwały dotyczące wprowadzenia płatnych wynajmowanych miejsc postojowych, np. uchwała nr [...] z dnia 16 lutego 2011r. Dodał, że skarga dotyczy także Zarządu Spółdzielni ze względu na działania, które pozbawiły współwłaścicieli gruntu możliwości korzystania ze swojej współwłasności oraz brak realizacji uchwały Rady Nadzorczej z 2002r., zobowiązującej Zarząd do budowy bezpłatnych miejsc parkingowych w zasobach Spółdzielni. W dalszej części pisma, J. B. opisał szczegółowo przebieg zdarzeń związanych z budową i modernizacją miejsc postojowych na osiedlu [...] w P., a także zakwestionował działania władz Spółdzielni podjęte w tym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. W myśl art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.)- zwanej P.p.s.a., Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Stosownie do art. 3 § 2 P.p.s.a. właściwość rzeczowa sądów administracyjnych obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Ponadto jak stanowi art. 3 § 3 P.p.s.a., do właściwości sądów administracyjnych należy także orzekanie w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę. Zgodnie zaś z art. 4 P.p.s.a., o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, sądy administracyjne są właściwe również do rozstrzygania sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz sporów kompetencyjnych między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Mając na uwadze zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych dostrzec przyjdzie, iż obejmuje ona jedynie sprawy z zakresu stosunków administracyjnoprawnych chyba, że ustawa szczególna przewiduje kontrolę sądów administracyjnych także w innych sprawach. Oznacza to, iż w braku w tym zakresie szczególnych uregulowań ustawowych, sądy administracyjne nie są uprawnione do orzekania w sprawach wynikających z innych niż administracyjny, stosunków prawnych. Istota stosunku administracyjnoprawnego polega na tym, iż jedną z jego stron zawsze jest organ administracji publicznej, bądź organ administracji państwowej czy też inny podmiot powołany do realizacji zadań administracji publicznej, który z mocy przepisów prawa jest zobowiązany i uprawniony do władczego rozstrzygania o prawach i obowiązkach drugiej strony, regulowanych przez przepisy prawa administracyjnego. Wykonując swoje uprawnienia i obowiązki jest on przy tym wyposażony, z mocy przepisów prawa, w atrybut władzy państwowej w postaci m. in środków przymusu państwowego, służący do zabezpieczenia realizacji uprawnień i obowiązków administracyjnoprawnych. Odmiennie zatem niż w przypadku stosunków cywilnoprawnych, gdzie strony będące partnerami mają równorzędną pozycję i według własnego uznania, w oparciu o przepisy prawa kształtują treść łączącego je stosunku prawnego, w stosunkach administracyjnoprawnych organ administracji publicznej jest obowiązany i uprawniony do władczego kształtowania, sytuacji prawnej drugiej strony. Zaznaczyć przy tym należy, że nie wszystkie stosunki prawne, w których jedną ze stron jest organ administracji publicznej, mają charakter administracyjnoprawny. W przypadku bowiem gdy, obie strony korzystają z wyznaczonej granicami prawa swobody w ustalaniu treści łączącego je stosunku prawnego, a przepisy prawa nie ustalają dla jednego z nich kompetencji do władczego rozstrzygania o treści uprawnień i obowiązków, przyjąć należy, iż stosunek ten nie ma charakteru administracyjnoprawnego. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić przyjdzie, że jeżeli przepisy ustaw szczególnych nie stanowią inaczej, sądy administracyjne uprawnione są do kontroli legalności działań bądź bezczynności organów administracji publicznej, o których mowa w art. 3 P.p.s.a., wynikających z takich stosunków prawnych, w zakresie których organ administracji publicznej z mocy prawa uprawniony jest do władczego kształtowania treści tego stosunku prawnego. W niniejsze sprawie J. B. wniósł o zbadanie prawidłowości działań Rady Nadzorczej i Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej w P., związanych z budową i modernizacją miejsc postojowych w zasobach Spółdzielni. Podnieść należy, że podmioty te nie są organami administracji publicznej ani w znaczeniu ustrojowym, ani w znaczeniu funkcjonalnym. Brak jest także przepisu szczególnego, który przewidywałby kognicję sądów administracyjnych w stosunku do działań lub bezczynności Rady Nadzorczej i Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej. Przepis art. 32 § 1 ustawy z dnia 16 września 1982r. - Prawo spółdzielcze (Dz.U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 ze zm.), który na mocy przepisu art. 1 ust. 7 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003 r., Nr 119, poz. 1116 ze zm.) znajduje odpowiednie zastosowanie do spółdzielni mieszkaniowych, wskazuje, że statut spółdzielni może stanowić, iż w określonych w nim sprawach między członkiem a spółdzielnią, członkowi przysługuje prawo odwołania się od uchwały organu spółdzielni do innego wskazanego w statucie organu spółdzielni w postępowaniu wewnątrzspółdzielczym. Po wyczerpaniu trybu wewnątrzspółdzielczego postępowania lub po upływie terminu określonego w statucie spółdzielni na rozpatrzenie odwołania, członkowi spółdzielni przysługuje natomiast prawo wniesienia powództwa do sądu powszechnego. Takie rozwiązanie przesądza zarazem o cywilnoprawnym charakterze sporu. Regulacja ta wskazuje zatem jednoznacznie, że postępowanie wewnątrzspółdzielcze nie ma charakteru postępowania administracyjnego Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie skarga nie może zostać poddana kontroli w toku postępowania sądowoadministracyjnego, ponieważ obowiązujące przepisy wyraźnie stanowią o właściwości sądu powszechnego do rozpoznawania spraw cywilnych. W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., skargę odrzucił, jak w sentencji.