II SA/Op 79/11
WyrokWSA w Opolu2011-05-26
Skład orzekający: Krzysztof Bogusz, Grażyna Jeżewska, Elżbieta Naumowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi jest obligatoryjne w przypadku niepodiwdania się przez kierowcę badaniu lekarskiemu, nawet jeśli kierowca przedstawia inne zaświadczenia lekarskie i podnosi trudności finansowe?Ratio decidendi
Sąd uznał, że cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami jest obligatoryjne w przypadku niepodporządkowania się przez kierowcę badaniu lekarskiemu zleconemu przez starostę, zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b Prawa o ruchu drogowym. Przedstawione przez kierowcę inne zaświadczenia lekarskie oraz podnoszone trudności finansowe nie stanowią podstawy do odstąpienia od tej obligatoryjnej sankcji, ponieważ prawo wymaga przedstawienia orzeczenia z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy.Stan faktyczny
Starosta Krapkowicki, na wniosek ZUS, skierował P. Z. na badania lekarskie w celu stwierdzenia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. P. Z. nie poddał się badaniu w wyznaczonym terminie i ośrodku, powołując się na wysoki koszt badania (600 zł zamiast 300 zł) oraz remont w ośrodku. Starosta cofnął mu uprawnienia do kierowania pojazdami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. P. Z. zaskarżył decyzję do WSA, argumentując, że nie z jego winy nie doszło do badania, przedstawił inne zaświadczenia lekarskie i podniósł trudności finansowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Jeżewska – spr. Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant st. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 maja 2011 r. sprawy ze skargi P. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...], nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę.
Przedmiot zaskarżenia stanowi decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...] wydana na podstawie 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - zwanej dalej K.p.a., którą utrzymano w mocy decyzję Starosty Krapkowickiego z dnia [...], nr [...], cofającą P. Z. uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi – prawo jazdy kat. B wydane przez Starostę Krapkowickiego w dniu 19 października 2001 r.
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym:
W wyniku otrzymanej z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych informacji z dnia 6 stycznia 2009 r. stwierdzającej okoliczności nasuwające istotne zastrzeżenie co do stanu zdrowia P. Z., które mogą stanowić przeszkodę do prowadzenia pojazdów w ruchu publicznym Starosta Krapkowicki pismem z dnia 12 lutego 2010 r. zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Starosta Krapkowicki skierował P. Z. na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami w ruchu publicznym. W przedmiotowej decyzji Starosta pouczył P. Z., iż na badania lekarskie należy zgłosić się do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. w terminie 30 dni od dnia otrzymania skierowania, a koszt badania wynosi 300 zł.
Decyzję o skierowaniu na badania lekarskie odebrana została, w dniu 20 kwietnia 2010 r., w trybie art. 43 K.p.a., przez matkę skarżącego Wobec braku odwołania decyzja ta stała się ostateczna.
Pismem z dnia 14 czerwca 2010 r. Starosta Krapkowicki, z powodu nie poddania się kontrolnym badaniom lekarskim, zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi. Organ wszczynając postępowanie poinformował P. Z., iż w związku z wszczęciem postępowania może on w terminie 7 dni składać w sprawie wyjaśnienia.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Starosta Krapkowicki, na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2005r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) – zwaną dalej ustawą oraz art. 104 i 107 K.p.a., cofnął P. Z. uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi – prawo jazdy kat. B wydane przez Starostę Krapkowickiego w dniu 19 października 2001 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ administracji wskazał, że w związku z tym, iż na wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w O. P. Z. został skierowany na badania lekarskie, w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, a do dnia wydania niniejszej decyzji nie poddał się on temu badaniu, należało w myśl art. 140 ust. 1 pkt 4b orzec o cofnięciu jego uprawnienia do kierowaniu pojazdami silnikowymi.
Od powyższej decyzji P. Z. złożył odwołanie wskazując, że wyznaczony przez organ termin poddania się badaniu nie został dotrzymany bez jego winy, bowiem za pierwszym razem, kiedy udał się do wskazanego przez organ ośrodka, odbywał się w nim remont uniemożliwiający przeprowadzenie zleconych badań, natomiast w pozostałych dniach terminu personel tej przychodni poinformował go, że koszt badania zamiast pierwotnie ustalonej kwoty 300 zł wynosi 600 zł, co z racji tej, że jest osobą bezrobotną bez przyznanego prawa do zasiłku, znacznie przekracza jego możliwości finansowe. Nadto odwołujący podkreślił, iż jego stan zdrowia nie wskazuje na konieczność poddawania się zleconemu przez ZUS badaniu, a od roku 2001 nie spowodował on żadnego zagrożenia drogowego, nie był także uczestnikiem żadnej kolizji drogowej, w związku z czym uważa, że przeprowadzone w dniu 6 sierpnia 2010 r., nr [...] w Pracowni Psychologii i Fizjologii Pracy w O. badanie psychologiczne może stanowić o braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami. Oprócz w/w orzeczenia psychologicznego do przedmiotowego odwołania odwołujący załączył również orzeczenie lekarskie z dnia 12 sierpnia 2010 r., nr [...] z Prywatnego Gabinetu Lekarskiego wystawione przez lekarza specjalisty medycyny ogólnej oraz zaświadczenie lekarza psychiatrii z dnia 5 sierpnia 2010 r. z Poradni Zdrowia Psychicznego przy Wojewódzkim Specjalistycznym Zespół Neuropsychiatrycznym im. w. [...] w O..
Pismem z dnia 22 lipca 2010 r. Wojewódzki Ośrodek Pracy w [...] zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o udostępnienie wszystkich wyników badań i konsultacji, które były podstawą do wydania opinii lekarskiej ZUS i orzeczenia ustalającego prawo świadczenia z ubezpieczenia społecznego, stwierdzającego zasadność weryfikacji posiadanego przez P. Z. prawa jazdy.
W wyniku sporządzonej w dniu 17 sierpnia 2010 r. przez inspektora do spraw Komunikacji notatki służbowej, odnotowany został fakt przybycia w dniu 16 sierpnia 2010 r. P. Z. do Wydziału Komunikacji i Transportu w Krapkowicach, podczas którego oświadczył, że z uwagi na wysoki koszt badań wynoszący 600 zł nie podda się badaniom lekarskim w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w K.. Jednocześnie w przedmiotowej notatce wskazane zostało, iż w związku z przeprowadzoną w dniu 17 sierpnia 2010 r. rozmową telefoniczną z rejestratorką Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K., koszt badań lekarskich, na które powoływał się P. Z. wynosi 300 zł, a nie 600 zł, o czym został poinformowany. Dodatkowo w notatce odnotowany został fakt dołączenia do akt, przyniesionego w tym dniu przez P. Z., zaświadczenia od lekarza pediatry, przed uprzednim pouczeniu, o tym, że inne zaświadczenia lekarskie poza wykonanym w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w [...] nie będą brane przez organ pod uwagę.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ przedstawił przebieg postępowania przed organem I instancji oraz wskazał, że zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit b ustawy decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie nie poddania się badaniu lekarskiemu w trybie art. 122 ust. 1 pkt 3-5 ustawy. Jednocześnie zaznaczył, że przepis art. 122 ust. 1 pkt 5 ustawy obejmuje sytuację kiedy na badania lekarskie starosta kieruje w związku z zawiadomieniem właściwych organów orzekających o niepełnosprawności lub niezdolności do pracy. Podkreślił, że zgodnie z treścią art. 122 ust. 4 ustawy w związku z § 3 ust. 1 i § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2, poz.15) - zwanego dalej rozporządzeniem, badania lekarskie przeprowadza lekarz uprawniony w ramach działalności wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy. W wyniku natomiast badania lekarz uprawniony wydaje orzeczenie, którego oryginał otrzymuje osoba badana. Mając na uwadze powyższe regulacje organ wywiódł, że jedynie orzeczenie wydane w wyżej wskazanym trybie stanowi dowód poddania się badaniom lekarskim, natomiast jeśli tego orzeczenia kierowca nie przedłoży w wymaganym terminie, bądź w ogóle nie podda się badaniom w wymaganym trybie, starosta winien cofnąć uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi. Ponieważ w niniejszej sprawie P. Z. nie przedłożył orzeczenia uprawnionego lekarza z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w O. z siedzibą w K., a w odwołaniu przyznał, że nie poddał się temu badaniu należało orzec o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi. Odnosząc się do powołanych przez P. Z. w odwołaniu okoliczności, które według jego twierdzeń uzasadniały uchylenie się od badania w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w K., organ odwoławczy wskazał, że nie są one okolicznościami wyłączającymi obowiązek poddania się badaniom lekarskim. Załączone natomiast do odwołania orzeczenia i zaświadczenia lekarskie w ocenie organu nie są dokumentami wymaganymi w sprawie bowiem strona była zobowiązana do przedłożenia orzeczenia lekarza Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K..
Powyższa decyzja została zaskarżona przez P. Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. W skardze skarżący podniósł, iż z powodu trudnej sytuacji życiowej, w wyniku której doszło u niego do załamania nerwowego, znalazł się w szpitalu neuropsychiatrycznym w O., w następstwie czego wydana została decyzja Starosty Krapkowickiego o skierowaniu go na badania do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. Skarżący wskazywał, iż pomimo dwukrotnej próby stawienia się w wyznaczonym przez organ ośrodku nie z jego winy nie doszło do realizacji badania, za pierwszym bowiem razem z powodu braku posiadania przez niego wystarczającej kwoty przeznaczonej na badanie, których koszt zamiast 300 zł, według informacji przekazanej mu przez personel ośrodka, wynosił 600 zł, a za drugim razem z powodu odbywających się w tym ośrodku prac remontowych. Jednocześnie skarżący podniósł, iż mimo, że nie przedłożył wymaganego w sprawie zaświadczenia ze wskazanego przez organ ośrodka, w celu wykazania braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami mechanicznymi odbył badania w wyniku, których doszło do wydania: orzeczenia psychologicznego z dnia 6 sierpnia 2010 r., nr [...] z Pracowni Psychologii i Fizjologii Pracy w O.; orzeczenia lekarskiego z dnia 12 sierpnia 2010 r., nr [...] z Prywatnego Gabinetu Lekarskiego wystawione przez lekarza specjalisty medycyny ogólnej oraz dwa zaświadczenie lekarskie w tym zaświadczenie lekarza psychiatrii z dnia 5 sierpnia 2010 r. z Poradni Zdrowia Psychicznego przy Wojewódzkim Specjalistycznym Zespół Neuropsychiatrycznym im. [...] w O. oraz zaświadczenie lekarza pediatry z dnia 17 sierpnia 2010 r. Końcowo skarżący podał, iż od momentu uzyskania przez niego prawa jazdy, od roku 2001 nie spowodował on żadnego zagrożenia drogowego, nie był także uczestnikiem żadnej kolizji drogowej, jak również nie prowadził pojazdu pod wpływem alkoholu, posiada też 60 % zniżkę za jazdę bezszkodową
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie stwierdzając, że argumenty w niej zawarte nie wnoszą do sprawy nic nowego.
Pismem procesowym z dnia 9 maja 2011 r. reprezentujący skarżącego pełnomocnik zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie art. 7 i 77 K.p.a. poprzez nierozpatrzenie całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, wskazując, że organ nie dostrzegł, iż wobec przedłożonych przez skarżącego dowodów w postaci orzeczeń, w których stwierdzony został brak przeciwwskazań do kierowania pojazdem mechanicznym, odpadła przesłanka determinująca konieczność ograniczenia sfery praw podmiotowych skarżącego. Nadto wywodził, iż mimo, że przedłożone przez skarżącego zaświadczenia lekarskiego nie pochodzą od wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy organ odwoławczy miał obowiązek wziąć pod uwagę podnoszone przez skarżącego w odwołaniu okoliczności z powodu, których nie zostały wykonane badania objęte skierowaniem Starosty Krapkowickiego. Tymczasem organ ograniczył się jedynie do ustalenia, iż strona nie poddała się zleconym badaniom. Pełnomocnik podkreślił, iż organ pominął w swoim rozstrzygnięciu fakt, stawienia się skarżącego w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w K. z zamiarem poddania się badaniu, natomiast nie dojście do ich skutku z uwagi na trudną sytuację materialną i finansową nie znajduje podstaw w świetle obowiązujących przepisach prawa, co w ocenie autora pisma procesowego stanowi naruszenie art. 2 Konstytucji i ustanowionej w nim zasady demokratycznego państwa prawa i wynikającej z jej treści reguły poszanowania praw podmiotowych jednostki. Pełnomocnik zarzucił także, iż obowiązkiem organu było umożliwienie stronie wykonania skutecznego badania celem uzyskania właściwego w sprawie dowodu, potwierdzającego stan zdrowia kierowcy. Zauważył również, iż pismem z dnia 22 lipca 2010 r., które wpłynęło do organu I instancji już po wydaniu decyzji w sprawie, w dniu 28 lipca 2010 r., Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o udostępnienie wszystkich wyników badań i konsultacji dostępnych temu organowi, co w jego ocenie, świadczyło o tym, iż kwestia wydania stosownego zaświadczenia pozostawała otwarta i nadal istniała możliwość jego uzyskania przez stronę. Ponadto podniósł, iż zarówno przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r., jak i art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. d ustawy stanowiący podstawę wydania decyzji w obu instancjach nie określają terminu, w jakim strona obowiązana jest poddać się badaniom, w szczególności ustawodawca nie określa także takiego terminu, którego niedotrzymanie przez stronę daje podstawę do wydania decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdem, co jego zdaniem oznacza, iż decyzja organu odwoławczego jest sprzeczna z art. art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, który to przepis winien mieć zastosowanie gdy strona uchyla się od jego realizacji i nie podejmuje żadnych czynności zmierzających do ich wykonania. Powołując się na naruszenie przez organ art. 9 K.p.a. i wyrażonej w nim zasady informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych mających istotny wpływ na wydane w sprawie rozstrzygnięcie pełnomocnik zarzucił organowi I instancji, iż nie pouczył skarżącego w treści decyzji o maksymalnym koszcie badania lekarskiego objętego przedmiotowym skierowaniem, zatem brak było jakichkolwiek podstaw prawnych do żądania od strony ponoszenia jakichkolwiek opłat przekraczających kwotę 300 zł. Nadto pełnomocnik wskazał, iż skarżącego nie pouczono o instrumentach prawnych umożliwiających ubieganie się o zastosowanie ulg w zapłacie przedmiotowej należności. Argumentując, iż w sytuacji, w której dla wielu kierujących, w tym i dla skarżącego, wymagany obowiązek zapłaty kwoty 300 zł, stanowi znaczne obciążenie finansowe, jego niedopełnienie skutkuje pozbawieniem strony istotnych uprawnień nabytych zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne powołane są m.in. do sprawowania kontroli nad działalnością administracji publicznej, pod względem jej zgodności z prawem. Oznacza to, że ocenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sąd przy rozpatrywaniu sprawy nie bada zatem ani celowości, ani słuszności zaskarżonego rozstrzygnięcia, a ogranicza się do stwierdzenia, czy w świetle ustalonego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego dopuszczalne było wydanie decyzji będącej przedmiotem sprawy.
Na zasadzie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwana dalej P.p.s.a., sąd nie jest związany granicami skargi, jednak nie może wyjść poza granice sprawy będącej przedmiotem rozpoznania. W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Skarga nie mogła zostać uwzględniona, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.
Przepisem prawa materialnego stanowiącym podstawę wydania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu l instancji, był przepis art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b, wskazanej na wstępie uzasadnienia, ustawy. W myśl tegoż przepisu decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się badaniu lekarskiemu w trybie art. 122 ust. 1 pkt 3-5. Zebrany w sprawie materiał dowodowy, który jest kompletny i nie wymaga uzupełnienia, wskazuje jednoznacznie, że stan faktyczny analizowanej sprawy wyczerpał w całości sytuację przewidzianą w przytoczonym powyżej przepisie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b (tzw. subsumcja).
Na mocy decyzji Starosty Krapkowickiego z dnia [...], nr [...] wobec zastrzeżeń co do stanu zdrowia, skarżący został skierowany na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W decyzji określony został termin oraz ośrodek, w którym badania winny być przeprowadzone. Decyzja ta stała się ostateczna. W wyznaczonym terminie, skarżący nie poddał się badaniom lekarskim w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy i nie przedłożył wymaganego w sprawie orzeczenia uprawnionego lekarza z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K.
Wobec zaistniałej sytuacji organ administracyjny, po myśli art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy, był zobligowany do wydania decyzji o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Należy wskazać na związany charakter decyzji wydanej w oparciu o omawiany przepis ustawy. Organ administracyjny, w wypadku zaistnienia okoliczności wymienionych w powołanym przepisie prawa, ma obowiązek wydania orzeczenia o danej treści. Decyzja o charakterze związanym stanowi zaprzeczenie decyzji o charakterze uznaniowym, której wydanie opiera się na tzw. luzie decyzyjnym, ograniczonym zasadami ogólnym prawa procesowego i prawa materialnego. W wypadku decyzji związanej właściwy organ administracyjny w toku postępowania wyjaśniającego ma obowiązek zbadania czy w konkretnej sprawie zaistniały okoliczności wymienione przez ustawodawcę w danym przepisie prawa, a w wypadku ustalenia, że stan faktyczny sprawy wyczerpuje dyspozycję danego przepisu prawa materialnego - ma obowiązek wydania decyzji o treści przewidzianej przez ustawodawcę. Biorąc pod uwagę charakter decyzji organu I instancji za bezzasadny należy zatem uznać zarzut dotyczący nieumieszczenia w niej pouczenia odnoszącego się do wskazania maksymalnej kwoty jaką strona zobowiązana była uiścić za badania lekarskie, które to pouczenie jak słusznie wskazał pełnomocnik znalazło swe odzwierciedlenie w decyzji o skierowaniu strony na badania. To właśnie w konsekwencji niezastosowania się do zawartego w tej decyzji pouczenia o terminie i miejscu wykonania badań wydana została decyzja organu I instancji. Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącego, iż w wyspecjalizowanym ośrodku za przeprowadzenie badań lekarskich zażądano od niego kwotę dwa razy wyższą od przewidzianej stawki maksymalnej, wskazać należy, iż wobec treści notatki służbowej z dnia 17 sierpnia 2010 r., informacja ta nie znalazła potwierdzenia w rzeczywistości.
Analiza sprawy prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca są zgodne z przepisem art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy. Wobec skarżącego, który nie poddał się badaniom lekarskim w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy i nie przedłożył wymaganego w sprawie orzeczenia lekarskiego uprawnionego lekarza z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K., Starosta Krapkowicki miał - wynikający z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b - obowiązek orzeczenia o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym.
Argumenty podniesione przez stronę w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze do Sądu Administracyjnego, jak również w piśmie procesowym pełnomocnika skarżącego, nie mogły zostać uwzględnione. Przede wszystkim należy stwierdzić, że w postępowaniu opartym na przepisie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b organ administracyjny nie bada zasadności skierowania na badania lekarskie, albowiem okoliczności te były już przedmiotem analizy organu w postępowaniu zakończonym decyzją o skierowaniu na badania lekarskie. Ponownie przypomnieć należy, iż decyzja w tym przedmiocie zawierała prawidłowe pouczenie o terminie oraz ośrodku, w którym badania należy przeprowadzić jak również w jej treści wskazana została maksymalna wysokość kosztu tego badania. Wobec braku złożenia od niej odwołania decyzja ta stała się ostateczna. W szczególności zauważyć należy, iż w toku całego postępowania administracyjnego objętego decyzją o skierowaniu na badania lekarskie strona nie złożyła do organu żadnego pisma, w którym podniesiona zostałaby kwestia braku posiadanych przez nią środków finansowych na badanie lekarskie jak również nie zgłosiła żadnych wniosków, czy zastrzeżeń dotyczących wykonania nałożonego na nią obowiązku, w tym wspomnianego przez pełnomocnika skarżącego, wniosku o zastosowanie ulg w zapłacie należności za wykonanie badania. W związku z powyższym w postępowaniu, którego przedmiotem jest cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami, argumentacja strony dotycząca braku środków finansowych na pokrycie kosztów badań nie mogła zostać uwzględniona. Z prawnego punktu widzenia (rozstrzygającego dla wyniku postępowania sądowoadministracyjnego) oznacza to, że zarzuty te mogły być rozpatrywane w toku postępowania objętego decyzją o skierowaniu P. Z. na badania lekarskie a poprzedzającego wydanie przez Starostę Krapkowickiego decyzji z dnia [...], nr KT [...] oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...], nr [...].
Nadto stwierdzić należy, iż z woli ustawodawcy wykonywanie badań lekarskich przeprowadzanych w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, odbywa się na koszt osoby badanej, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej (art. 122 ust. 6 ). Na tle rozpatrywanej sprawy brak jest przepisów odrębnie regulujących powyższą kwestię. W obowiązującym stanie prawnym nie było podstaw do tego, aby kosztami badań lekarskich obciążyć organ administracyjny lub inne instytucje państwowe. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że termin instrukcyjny do przeprowadzenia badań wynosił 30 dni, dodatkowo należy wskazać, że w rozpatrywanej sprawie decyzja o skierowaniu na badania lekarskie doręczona została stronie w dniu 20 kwietnia 2010 r., natomiast ostateczna decyzja o cofnięciu uprawnień zapadła w dniu [...] Pomimo stosunkowo długiego okresu czasu, strona badaniom lekarskim nie poddała się i nie przedłożyła wymaganego w sprawie zaświadczenia lekarskiego.
Badania lekarskie osób wymienionych w art. 122 ust. 1 pkt 2-5 przeprowadza się w wojewódzkich ośrodkach medycyny pracy (§ 9 ust. 1 rozporządzenia). A zatem skarżący, jako osoba, o której mowa w art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy, winien poddać się badaniom w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy, do czego został zobowiązany na mocy wskazanej powyżej decyzji z dnia [...]
W tym miejscu należy wskazać, że przedstawione przez skarżącego do akt administracyjnych zaświadczenia lekarskie: z dnia 6 sierpnia 2010 r., nr [...] z Pracowni Psychologii i Fizjologii Pracy w O.; z dnia 12 sierpnia 2010 r., nr [...] z Prywatnego Gabinetu Lekarskiego wystawione przez lekarza specjalisty medycyny ogólnej oraz z dnia 5 sierpnia 2010 r. z Poradni Zdrowia Psychicznego przy Wojewódzkim Specjalistycznym Zespół Neuropsychiatrycznym im. [...] w O. oraz z dnia 17 sierpnia 2010 r. wystawione przez lekarza pediatry nie są dokumentami wymaganym przez uprawniony organ, gdyż zgodnie z § 9 ust. 2 rozporządzenia w zw. z art. 122 ust. 1 pkt 4 stanowiącego podstawę skierowania skarżącego na badania, należy ono do kompetencji wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy.
Nadmienić bowiem należy, iż to zróżnicowanie kompetencji podmiotów uprawnionych do przeprowadzania badań w przedmiocie przeciwwskazań oraz rygoryzm ich zastosowania i konsekwencji wynikających z art. 140 ust. 1 pkt 4 b ustawy ma usprawiedliwione podstawy. Ratio legis tak kategorycznego uregulowania jest usprawiedliwiane nadrzędną wartością prawną jaką jest w tym zakresie bezpieczeństwo kierowcy oraz pozostałych uczestników ruchu drogowego. Jest to dyrektywa nadrzędna w zestawieniu z indywidualnymi potrzebami zaspakajanymi ewentualnie przez stronę przy pomocy samochodu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 listopada 2007r., sygn. akt III SA/Kr 19/07). Z tych względów przyjmuje się, że przepis ten nie różnicuje skutków niewykonania nakazu poddania się badaniom lekarskim z powodów leżących po stronie zobowiązanego, w tym jego stanu majątkowego lub innych subiektywnych przyczyn. W świetle powyższego za niezasadny należy zatem uznać zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji.
Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, iż w sytuacji, gdy skarżący nie poddał się przedmiotowemu badaniu lekarskiemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, w wyznaczonym terminie i we właściwej placówce medycznej, ustawową i obligatoryjną konsekwencją tego zaniechania był obowiązek wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami oraz nakazania zwrotu prawa jazdy. W przedstawionych okolicznościach wynikających z akt sprawy administracyjnej wynika bowiem, że zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem prawa materialnego to jest art. 140 ust. 1 pkt 1 pkt 4 b ustawy w zw. z art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy w zw. z § 9 ust. 1 rozporządzenia oraz przepisów proceduralnych, w szczególności art. 7, 9, 77 oraz 107 § 3 K.p.a. Uchybienie dotyczące pominięcia w rozważaniach wydanej decyzji przedłożonych przez stronę w odwołaniu opisanych zaświadczeń lekarskich pozostaje, z podanych wyżej przyczyn, bez wpływu na wynik sprawy.
Końcowo należy podnieść, że niezależnie od wyniku niniejszego postępowania skarżący może poddać się w każdym czasie badaniu lekarskiemu, a uzyskanie wyniku pozytywnego będzie podstawą do złożenia wniosku o przywrócenie uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym Zgodnie z art. 140 ust. 2 ustawy decyzję o przywróceniu kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie.
Z tych wszystkich względów skarga, jako nieuzasadniona, podlegała oddaleniu, na podstawie art. art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło