II SAB/Op 12/11

PostanowienieWSA w Opolu2011-07-19

Skład orzekający: Sędzia WSA Krzysztof Bogusz, Sędzia WSA Teresa Cisyk (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie skargi na bezczynność organu, jeśli organ po wniesieniu skargi wydał decyzję merytoryczną odmawiającą udostępnienia informacji publicznej?
Ratio decidendi
Postępowanie sądowe w sprawie skargi na bezczynność organu staje się bezprzedmiotowe, jeśli organ po wniesieniu skargi wyda decyzję merytoryczną dotyczącą wniosku strony. W takiej sytuacji sąd powinien umorzyć postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., ponieważ cel skargi na bezczynność (doprowadzenie do wydania aktu lub podjęcia czynności przez organ) został już osiągnięty, a prawidłowość wydanej decyzji nie podlega ocenie w postępowaniu o bezczynność.
Stan faktyczny
R. G. złożył wniosek o udostępnienie kopii faktur za szkolenia pracowników KRUS. Po wymianie korespondencji, w której organ udzielił części informacji, ale odmówił udostępnienia skanów faktur, R. G. wniósł skargę na bezczynność organu. Organ, po wniesieniu skargi, wydał decyzję o odmowie udostępnienia żądanych informacji i wniósł o umorzenie postępowania sądowego.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Teresa Cisyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant Sekretarz sądowy Agnieszka Jurek po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2011 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. G. na bezczynność Dyrektora Oddziału Regionalnego Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Opolu w przedmiocie informacji publicznej postanawia umorzyć postępowanie. W dniu 9 marca 2011 r. R. G. wystąpił do Dyrektora Oddziału Regionalnego Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Opolu, powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej, o przesłanie kopii wszystkich faktur dotyczących szkoleń pracowników KRUS w Opolu za okres od dnia 1 września 2010 r. do dnia 28 lutego 2011 r. Wniosek przesłany został drogą mailową. Precyzując jego żądanie wnioskodawca wskazał, że dotyczy on zarówno szkoleń obowiązkowych, jak i innych szkoleń, nieobowiązkowych, lecz faktycznie zorganizowanych. Określił przy tym, że domaga się udostępnienia informacji w formie "skanów" dokumentów - przesłanych na podany przez niego adres mailowy, bądź też poprzez umieszczenie informacji w Biuletynie Informacji Publicznej i przesłanie mu na adres mailowy, adresu do odpowiedniej podstrony BIP. W odpowiedz na powyższy wniosek, w piśmie z dnia 15 marca 2011 r., które przesłane zostało R. G., Dyrektor Oddziału Regionalnego Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Opolu wskazał rodzaje szkoleń, ich organizatorów, koszt oraz liczbę uczestniczących w nim pracowników. W dniu 16 marca 2011 r. R. G. ponowił swój wniosek w zakresie udostępnienia "skanu" faktur za szkolenia wskazane w piśmie z dnia 15 marca 2011 r. i dodatkowo wniósł o udostępnienie informacji co do ilości godzin każdego ze szkoleń w przypadku, gdyby na fakturach jednostką miary nie była godzina. Odpowiadając na powyższe, w piśmie z dnia 30 marca 2011 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Opolu poinformował R. G., że dane dotyczące szkoleń za okres od dnia 1 września 2010 r. do dnia 28 lutego 2011 r., wskazane zostały w piśmie z dnia 15 marca 2011 r. Ponadto, stwierdził, że na uwzględnienie nie zasługuje żądanie przekazania informacji dotyczących faktur wystawionych w związku z przeprowadzeniem szkoleń, albowiem wszystkie informacje, które znajdują się na fakturze VAT są powszechnie dostępne, a dostęp taki jest możliwy na podstawie ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym. Dysponent informacji publicznej jest natomiast zobowiązany do jej udostępnienia wtedy, gdy informacja nie funkcjonuje w obiegu i nie istnieje inny sposób jej uzyskania. Organ dodał, że w oparciu o przepisy ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, na podstawie której gminy prowadzą ewidencje działalności gospodarczej, możliwe jest natomiast uzyskanie informacji na temat prawno - organizacyjnych form prowadzonej działalności. Kwestionując argumentację organu przedstawioną w piśmie z dnia 30 marca 2011 r., R. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę z dnia 31 marca 2011 r., na bezczynność Dyrektora Oddziału Regionalnego Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Opolu, w przedmiocie udostępnienia na wniosek informacji publicznej. Skarżący podniósł, że organ nie udostępnił żądanej informacji i w związku z tym wniósł o stwierdzenie przez Sąd "obowiązku organu do udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej." W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Opolu wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uzasadniając swój wniosek organ wyjaśnił, że po wniesieniu skargi, działając na podstawie art. 54 § 3 powołanej ustawy, w trybie autokontroli, w dniu 11 kwietnia 2011 r. wydał merytoryczną decyzję o odmowie udostępnienia żądanych informacji. Wskazał przy tym, że decyzja ta wysłana została skarżącemu drogą elektroniczną w dniu 12 kwietnia 2011 r., z dochowaniem terminu określonego w ustawie o dostępie do informacji publicznej, jak i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednocześnie też wnioskodawca został w niej pouczony o możliwości i terminie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do akt, które organ przesłał do Sądu wraz z odpowiedzią na skargę, załączona została decyzja Dyrektor Oddziału Regionalnego Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Opolu z dnia 11 kwietnia 2011 r., nr [...], odmawiająca udostępnienia żądanych informacji. Decyzja ta została wydana na podstawie art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej, w związku z rozpatrzeniem wniosku R. G. z dnia 9 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie należało umorzyć. W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej. Mając na uwadze przedmiot wniesionej skargi w pierwszej kolejności wskazać należy, że dostęp do informacji publicznej reguluje ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). Na podstawie art. 13 ust. 1 powołanej ustawy, udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w art. 13 ust. 1 ustawy, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku, o czym stanowi przepis ust. 2 art. 13. Z kolei, w art. 16 ust. 1 omawianej ustawy, ustawodawca wskazał, że jedynie odmowa udostępnienia informacji oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji publicznej w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następuje w drodze decyzji. Wobec tego dostrzec należy, że zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w powołanej ustawie, udostępnienie informacji publicznej następuje w formie czynności materialno-technicznej w razie udzielenia informacji publicznej, zaś w razie odmowy udzielenia informacji publicznej - w formie decyzji. Bezczynność organu - w sytuacji określonej przepisami ustawy - następuje natomiast wtedy, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie udostępnienia żądanej informacji publicznej takiej czynności nie podejmuje. Innymi słowy, z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ "milczy" wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji. Zasygnalizować też trzeba, że stosownie do art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej P.p.s.a, organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Uwzględnienie skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. skutkuje bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego, co stanowi przesłankę umorzenia postępowania w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie bowiem z tą regulacją prawną, Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn, niż wskazane w art. 161 § 1 pkt 1 (cofnięcie skargi) i pkt 2 (śmierć strony, gdy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik postępowania). Bezprzedmiotowość, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., będzie natomiast zachodziła m.in. wówczas, gdy w toku postępowania, przed wydaniem wyroku, przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, przepis art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy - organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu z administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności. W niniejszej sprawie skarga dotyczyła bezczynności organu w przedmiocie udostępnienia skarżącemu wnioskowanej przez niego informacji publicznej. Po wniesieniu skargi do tut. Sądu, Dyrektor Oddziału Regionalnego Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Opolu rozpoznał jednak wniosek skarżącego wydając w dniu 11 kwietnia 2011 r. decyzję o odmowie udostępnienia żądanych przez skarżącego informacji. Stosownie do tego, w ocenie Sądu uznać należało, że organ, któremu we wniesionej skardze zarzucano bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej, po wniesieniu skargi, a przed wydaniem orzeczenia przez Sąd, załatwiając wniosek skarżącego zakończył postępowanie poprzez wydanie decyzji. Skoro w momencie rozpoznawania przez Sąd skargi, organ nie pozostawał już w bezczynności, to zachodził brak podstaw do zastosowania trybu przewidzianego w art. 149 P.p.s.a., tj. do zobowiązania organu, zgodnie z żądaniem skargi, do podjęcia czynności w wyznaczonym terminie. W konsekwencji też, biorąc pod uwagę, że niniejsze postępowanie sądowe okazało się bezprzedmiotowe, konieczne stało się jego umorzenie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Raz jeszcze powtórzyć przyjdzie, że bezprzedmiotowość postępowania zachodzi w wypadku wydania aktu lub podjęcia czynności przez organ w sprawie, w której została wniesiona skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu. Na marginesie wskazać należy, że rozpoznając skargę na bezczynność organu sąd administracyjny ocenia jedynie, czy organ dokonał wymaganej czynności, bądź wydał określony akt, gdyż celem tej skargi jest doprowadzenie do wydania aktu lub podjęcia czynności przez właściwy organ. Dodać też trzeba, że prawidłowość wydanego przez organ aktu nie może być przedmiotem oceny Sądu w sprawie skargi na bezczynność organu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło