II SAB/Op 19/08

PostanowienieWSA w Opolu2009-05-07

Skład orzekający: Anna Misiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, osoba fizyczna, wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania (opłaty kancelaryjnej) bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w części?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy uznał, że skarżąca wykazała, iż ponoszone przez nią i męża wydatki, w szczególności związane ze stanem zdrowia i koniecznością zakupu leków, w stosunku do wysokości dochodów z emerytur, uniemożliwiają jej poniesienie dodatkowych obciążeń finansowych. Dochód na osobę w dwuosobowym gospodarstwie domowym wynosi 580 zł, co przy obecnych cenach stanowiłoby znaczne obciążenie. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., postanowiono zwolnić skarżącą od opłaty kancelaryjnej w całości.
Stan faktyczny
Skarżąca K. K. wniosła o zwolnienie od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Przedstawiła szczegółowe dane dotyczące dochodów z emerytur jej i męża, ich wydatków na leczenie, utrzymanie domu oraz innych kosztów życia. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżąca przedłożyła dodatkowe dokumenty i wyjaśnienia, które zostały uznane za wiarygodne przez referendarza sądowego.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi K. K. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji uchylającej akt nadania wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy postanawia: zwolnić skarżącą od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł (słownie: sto złotych). Wyrokiem z dnia 27 stycznia 2009 r., sygn. akt II SAB/Op 19/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę K. K. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji uchylającej akt nadania. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem na piśmie został doręczony skarżącej na jej wniosek w dniu 20 lutego 2009 r. Jednocześnie wezwano K. K. do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem w kwocie 100 (sto) zł. Skarżąca w odpowiedzi na wezwanie o opłatę złożyła w dniu 24 lutego 2009 r., wniosek o zwolnienie jej z kosztów sądowych, a konkretnie opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem w kwocie 100 (sto) zł. Wskazała w nim, że prowadzi wspólne gospodarstwo wraz z mężem S. K. Oboje mają dochód tylko z emerytur, wynosi on łącznie 2216 zł brutto, składa się na niego emerytura męża 1488,08 zł i skarżącej 728,63 zł. Skarżąca podała, że nie posiadają żadnego majątku, mąż jest bardzo chory, załączyła dokumenty z jego leczenia szpitalnego. Oboje z mężem wydają znaczne kwoty na leki. Ponoszą znaczne wydatki na utrzymanie domu, w którym mieszkają , ale nie jest on ich, około 3000 zł rocznie na opał, płacą też co miesiąc za gaz z butli kwotę 50 zł, za wodę 49 zł, telefon 72,08, za światło 185 zł, rachunki męża z apteki to 142 zł, za leki skarżącej ponad 200 zł. Jeżeli brakuje pieniędzy to rezygnują z drogich leków. Dojazdy do lekarza, apteki, czy poczty to wydatek ponad 80 zł, a dojazdy męża do szpitala to wydatek ponad 100 zł na miesiąc. Prowadzą z mężem bardzo skromne odżywianie, nie kupują odzieży. Referendarz sądowy działając na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., wezwał skarżącą do uzupełnienia danych zawartych w urzędowym formularzy wniosku PPF, poprzez: - udokumentowanie wydatku poniesionego na opał, * dokumentu poświadczającego aktualną wysokość emerytury skarżącej i jej męża (np. zaświadczenie, odcinek emerytury), * zaświadczenia, że skarżąca wymaga stałego leczenia i przyjmowania leków, - wyjaśnienie na jakiej podstawie zamieszkują skarżąca i jej mąż w domu nie stanowiącym ich własności (np. najem, użyczenie), - oświadczenia czy korzystają z świadczeń pomocy społecznej, a jeżeli tak to w jakiej wysokości, - przedłożenia wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont, lokat dewizowych z okresu ostatnich 3 miesięcy. Jednocześnie pouczono skarżącą, iż niezastosowanie się do wezwania w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania, może być uznane za niewykazanie spełniania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy i skutkować oddaleniem wniosku. Skarżąca odpowiedziała na wezwanie w przepisanym terminie. Wyjaśniła, że dom, w którym mieszkają stanowi przedmiot sporu, przesłała kopie faktur i rachunków potwierdzających wyżej opisane wydatki, w tym za opał z dnia 9 września 2008 r. na łączną kwotę 3944 zł. Przesłała też aktualne wyciągi z rachunków bankowych swojego i męża, wynika z nich, że emerytura S. K. to 1348 zł netto, a K. K. to 734 zł netto. Łącznie ich miesięczny dochód wynosi zatem 2082 zł netto. Miesięczne wydatki na dom wynoszą około 476 zł (gaz, światło, woda, telefon, opał przeliczony na miesiąc 47,68 zł). Po odjęciu tych wydatków od dochodu pozostaje im kwota ok. 1600 zł. Biorąc pod uwagę, że jak wynika z przesłanych przez skarżącą dokumentów szpitalnych jej mąż wymaga stałego leczenia, a ona sama jest również w podeszłym wieku, co powoduje konieczność przyjmowania leków, referendarz uznał za wiarygodne oświadczenia skarżącej co do kosztów lekarstw. Skarżąca przesłała jeden paragon z apteki potwierdzający wydatek na leki męża w kwocie 142 zł. Dodatkowy wydatek zatem rzędu około 440 zł stanowią co miesięcznie dla skarżącej i jej męża koszty związane z ich leczeniem, leki skarżącej według jej oświadczenia to około 200 zł miesięcznie, męża około 140 zł, dojazdy męża do szpitala około 100 zł. Po odjęciu tej kwoty 440 zł od dochodu 1600 zł, pozostaje rodzinie skarżącej na życie kwota 1160 zł, co daje dochód na jedną osobę w gospodarstwie domowym 580 zł. K. K. oświadczyła, że nie korzystają z mężem z pomocy społecznej. Skarżąca wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w części, poprzez zwolnienie z opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł za sporządzony i doręczony jej na skutek jej wniosku odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Opłata ta jest wymagana na podstawie § 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. nr 221, poz. 2191). Przyznanie prawa pomocy w części może obejmować, zgodnie z art. 245 § 3 P.p.s.a., zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Do opłat sądowych na podstawie art. 212 § 1 P.p.s.a., zalicza się opłatę kancelaryjną. Przesłanka przyznania prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym jest podana w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., stanowiącym, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest wstanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny. Skarżąca oświadczyła, że ponoszone przez nią i męża wydatki w stosunku do wysokości dochodów z ich emerytur, w szczególności spowodowane złym stanem zdrowia i koniecznością zakupu leków, powodują, że nie są w stanie ponieść żadnych dodatkowych obciążeń. Oświadczenie to skarżąca poparła stosownymi dokumentami, wykazującymi większość wydatków. Referendarz sądowy dał wiarę złożonym przez skarżącą oświadczeniom, co do jej sytuacji materialnej i postanowił zwolnić skarżącą od wnioskowanego przez nią kosztu sądowego w postaci opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 (sto) zł w całości, (skarżąca poniosła już koszt wpisu od skargi w kwocie 100 zł). Należało bowiem w ocenie referendarza sądowego przyjąć, że poniesienie przez skarżącą kosztów sądowych w całości, mogłoby spowodować powstanie uszczerbku w utrzymaniu koniecznym jej i jej męża. Za taką oceną, dokonaną przez referendarza, przemawiają wyżej przedstawione wyliczenia, z których wynika, że dochód na osobę w dwuosobowym gospodarstwie domowym skarżącej wynosi 580 zł. Biorąc pod uwagę obecne ceny żywności, czy środków czystości, dodatkowy wydatek z tytułu opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł, stanowiłby znaczne obciążenie dla budżetu domowego skarżącej. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1, pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło