II SAB/Op 41/15

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Anna Misiak-Janik po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku pełnomocnika skarżącego ustanowionego z urzędu o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi E. P. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od decyzji w sprawie zatrzymania prawa jazdy postanawia : przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na rzecz radcy prawnego M. S. koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącemu w kwocie 147,60 złotych (słownie: sto czterdzieści siedem złotych sześćdziesiąt groszy) zawierającej podatek od towarów i usług w kwocie 27,60 zł (słownie: dwadzieścia siedem złotych sześćdziesiąt groszy) Postanowieniem z dnia 24 czerwca 2015 r. referendarz sądowy ustanowił dla skarżącego radcę prawnego z urzędu. Pełnomocnikiem tym Dziekan Okręgowej Izby Radców Prawnych w Opolu wyznaczył radcę prawnego M. S. wykonującego zawód w [...]. Pełnomocnik skarżącego złożył w dniu 27 lipca 2015 r., pismo procesowe zawierające stanowisko w sprawie, zawarł w nim wniosek o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Na rozprawie w dniu 27 października 2015 r. pełnomocnik złożył do protokołu wniosek o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Wyrokiem z dnia 27 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu umorzył postępowanie w sprawie, stwierdził, że organ dopuścił się bezczynność z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzył mu grzywnę. Postanowieniem z dnia 25 listopada 2015 r. referendarz sądowy przyznał pełnomocnikowi koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu w postępowaniu przed sądem I instancji. Organ w dniu 28 grudnia 2015 r. wniósł skargę kasacyjną od wyroku, a pełnomocnik z urzędu w dniu 11 stycznia 2016 r. złożył na nią odpowiedź, W odpowiedzi zawarł wniosek o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Wyrokiem z dnia 16 grudnia 2016 r., sygn. akt I OSK 149/16 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu. Referendarz sądowy, zwany tez dalej "orzekającym" wskazuje, że wyznaczony przez Sąd pełnomocnik ma prawo do wynagrodzenia za podjęte czynności w zakresie nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych wydatków na podstawie art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. Orzekający zauważa, że pełnomocnik z urzędu został ustanowiony na etapie postępowania I instancyjnego, i za czynności w tym postępowaniu otrzymał już wynagrodzenie. Obecnie należy mu przyznać wynagrodzenie za czynności podjęte na etapie postępowania kasacyjnego. Szczegółowe zasady przyznawania wynagrodzenia, w sprawach wszczętych i niezakończonych przed 1 stycznia 2016 r., do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, reguluje obecnie już nieobowiązujące rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490, z późn. zm.), zwane dalej "rozporządzeniem". Uwzględniono przy tym § 22 obecnie też już nieaktualnego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2015 r., poz. 1801), które obowiązywało w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 1 listopada 2016 r. Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, obejmują zgodnie z § 15 pkt 1 i 2 rozporządzenia, opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 4 rozporządzenia i niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia – stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, do których należy niniejsza, wynosi 240 zł. Natomiast stosownie do § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia, stawka minimalna w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - wynosi jeżeli sprawę w II instancji prowadził ten sam radca prawny, 50% stawki minimalnej określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c, czyli 50 % z 240 zł, to jest 120 zł. Przychodzi w tym miejscu wyjaśnić, że orzekający uznał, że za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, należy się pełnomocnikowi kwota wynagrodzenia według wskazanego wyżej przepisu, to jest w tej samej wysokości, co za sporządzenie skargi kasacyjnej. Rozstrzygając w ten sposób, wziął pod uwagę, że według poglądu wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2005 r., sygn. FSK 80/04, dostępnym na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, publikowany ONSA i WSA 2004, nr 1, poz. 12, B. Dauter {w:}, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzecznictwo, Oficyna a Wolters Kluwer business, Warszawa 2007, s 363-364, "Stawki wymienione w § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia mają zastosowanie także w odniesieniu do kosztów sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.(...) Wysokość kosztów postępowania kasacyjnego wyznaczono na podstawie § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b w związku z § 6 pkt 6 cyt. rozporządzenia o opłatach za czynności radców prawnych. Jakkolwiek § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b tego rozporządzenia dotyczy sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, albo sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, to – zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego – zasada zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego, zawarta w art. 204 P.p.s.a., dotyczy obu stron tego postępowania. Stawki wymienione we wspomnianym § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b mają więc zastosowanie także w odniesieniu do kosztów sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną." Według orzekającego, wyżej przytoczone orzeczenie, kreuje pogląd, iż w razie gdy w rozporządzeniu, nie wymieniono konkretnej czynności, jakiej w ramach pomocy prawnej dokonał pełnomocnik, należy mu przyznać wynagrodzenie w stawce, jak za czynność w nim określoną, najbardziej rodzajowo zbliżoną. W ocenie referendarza sądowego należało, zatem przyjąć, że za przygotowanie odpowiedzi na skargę kasacyjną, należy się pełnomocnikowi, wynagrodzenie w tej samej stawce, co za sporządzenie skargi kasacyjnej, jako za czynność najbardziej rodzajowo zbliżoną. Dodatkowo stanowisko to potwierdza uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12, dostępna na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w której tezie wyjaśniono, że "Art. 204 i art. 205 § 2 - 4 w związku z art. 207 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270) wraz z właściwymi przepisami odrębnymi, do których odsyła art. 205 § 2 i 3 tej ustawy, stanowią podstawę do zasądzenia zwrotu kosztów za wniesienie sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika odpowiedzi na skargę kasacyjną." Przy przyznawaniu zgodnie z § 2 pkt 1 rozporządzenia opłaty za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa procesowego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy radcy prawnego, a także charakter sprawy i wkład pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia sąd podwyższa opłatę za udzielenie pomocy prawnej z urzędu o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, obecnie wynoszącą 23 %. Referendarz sądowy przyznając radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu, koszty udzielonej przez niego pomocy prawnej, kierował się wyżej wskazanymi przepisami prawa i uznał, iż za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, należy mu przyznać, wynagrodzenie w stawce minimalnej. Rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz niezbędny nakład pracy radcy prawnego uzasadniał, w ocenie orzekającego, taką wysokość wynagrodzenia, jako, że sprawa nie należy do spraw nietypowych, ani o wyjątkowo skomplikowanym stanie prawnym. Zatem za wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną kwotę netto 120 zł, Zasądzając wynagrodzenie uwzględniono § 2 ust. 3 rozporządzenia i podwyższono wynagrodzenie o stawkę podatku od towarów i usług, czyli o kwotę 27,60 zł. Koszty nieopłaconej pomocy prawnej brutto wynoszą wiec 147,60 zł. W związku z powyższym na postawie art. 250 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 8 P.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji