II SAB/Op 43/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. Z. na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kluczborku w przedmiocie zaświadczenia w sprawie płatności do gruntów rolnych w 2006 r. postanawia: odrzucić skargę. Skarżący P. Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kluczborku w przedmiocie wydania zaświadczenia w sprawie płatności do gruntów rolnych w 2006 r. W skardze P. Z. wskazał, że przebywa za granicą pod adresem [...]. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Sądu z dnia 29 października 2012 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 (sto) zł, oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podpisanie skargi lub przesłanie podpisanego egzemplarza skargi, a także ustanowienia pełnomocnika do doręczeń mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce, w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia wezwań, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwania dla skarżącego przesłane zostały na adres podany w skardze, przesyłka wróciła z adnotacją, że skarżący pod wskazanym adresem nie przebywa.(por. k. 10 akt sądowych). Sądowi był również znany z akt administracyjnych sprawy adres skarżącego w kraju, wskazany przez organ w odpowiedzi na skargę. W związku z tym, działając na podstawie zarządzenia Sędziego z dnia 26 listopada 2013 r., wezwano skarżącego na adres w kraju do wykonania czynności określonych w zarządzeniu z dnia 29 października 2012 r., wyznaczając mu na to ponownie okres 2 miesięcy, od otrzymania wezwania. Wezwanie skierowane na adres krajowy zostało doręczone do rąk dorosłego domownika skarżącego M. Z. w dniu 30 listopada 2012 r., co wynika ze zwrotnego pocztowego potwierdzenia odbioru (k. 14 akt). Skarżący nie odpowiedział na wezwania Sądu, nie ustanowił pełnomocnika do doręczeń w kraju, nie wykazał czy przed wniesieniem skargi do Sądu złożył zażalenie na bezczynność organu, ani nie podpisał skargi i nie nadesłał też podpisanego egzemplarza skargi. W aktach sprawy brak jest także dowodu uiszczenia wpisu od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Na wstępie należy wskazać, że w pierwszej kolejności Sąd bada z urzędu dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, jakie zostały wymienione enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), niezachowanie terminu (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5) oraz niedopuszczalność z innych przyczyn (pkt 6). Odnośnie braków formalnych skargi podać trzeba, że w myśl art. 46 § 1 pkt w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a. skarga powinna zawierać podpis strony. Obok wyżej wskazanych przesłanek dopuszczalności skargi, wymaganych przez podane przepisy P.p.s.a., warunkiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi, jako pisma procesowego, jest również – stosownie do treści art. 230 P.p.s.a. – uiszczenie od niej wpisu. Zgodnie z tą regulacją, od pism wszczynających postępowanie, do jakich należy skarga, pobiera się wpis, który w myśl § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), wynosi w niniejszej sprawie 100 zł. Niezachowanie wymogów formalnych, jak również nieuiszczenie wpisu od skargi, może skutkować wezwaniem przez Sąd do uzupełnienia braków oraz do uiszczenia wpisu w wyznaczonym. Podstawą odrzucenia skargi jest zaś art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. określający, że sąd odrzuca skargę, której braków formalnych nie uzupełniono w terminie, oraz art. 220 § 3 P.p.s.a., będący przepisem szczególnym w stosunku do ogólnej normy z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. i stanowiącym samodzielną podstawę prawną, w myśl którego sąd odrzuca skargę, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. Skarżący został zobowiązany do uzupełnienia braków formalnych skargi, to jest jej podpisania lub nadesłania podpisanego egzemplarza skargi, wykazania, że składał przed jej wniesieniem środek zaskarżenia w postaci zażalenia, do wyznaczenia pełnomocnika do doręczeń w kraju, a także do uiszczenia wpisu od skargi. Sąd wzywał skarżącego do powyższych czynności dwukrotnie. Drugie wezwanie zostało skierowane na znany sądowi z odpowiedzi na skargę adres skarżącego w kraju. Tam zostało mu doręczone w dniu 30 listopada 2012 r. w trybie art. 72 P.p.s.a., zgodnie z § 2 tegoż artykułu, według którego w razie niezastania adresata w mieszkaniu, doręczający może doręczyć przesyłkę dorosłemu domownikowi. Dwumiesięczny termin wyznaczony skarżącemu do wykonania wezwań Sądu, rozpoczął zatem bieg w dniu 1 grudnia 2012 r. i zakończył się w dniu 1 lutego 2013 r. Terminy oblicza się – stosownie do art. 83 § 1 P.p.s.a. według przepisów prawa cywilnego. Zgodnie z art. 112 Kodeksu cywilnego termin oznaczony w tygodniach, miesiącach lub latach kończy się z upływem dnia, który nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było – w ostatnim dniu tego miesiąca. Stosownie do treści art. 52 § 1 P.p.s.a., skargę (w tym także na bezczynność) można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Wskazać trzeba, że przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuacje, której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak takich jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a). Podkreślenia wymaga, że w przypadku skargi na bezczynność organu jej wniesienie dopuszczalne jest jedynie wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 § 1 K.p.a., to znaczy złożyła zażalenie do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie. Zażalenie, o którym mowa we wskazanym przepisie, równoznaczne jest ze środkiem zaskarżenia, spełniając zarazem kryterium "wyczerpania środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 2 ustawy P.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie opisany wyżej warunek nie został spełniony – co wynika z odpowiedzi organu na skargę, akt administracyjnych, a także nie wykazania jego składania przez skarżącego. Brak wyczerpania środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi powoduje jej niedopuszczalność, a w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. Skarga podlega odrzuceniu także z innych względów. Zgodnie bowiem z art. 299 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę za granicą nie ustanowiła pełnomocnika do prowadzenia sprawy mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce, obowiązana jest wraz z wniesieniem skargi ustanowić pełnomocnika do doręczeń mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce. W razie niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w § 1, sąd wzywa stronę, aby uzupełniła ten brak w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi (art. 299 § 2 P.p.s.a.). W sprawie skarżący pomimo upływu dwóch miesięcy od doręczenia wezwania, nie ustanowił pełnomocnika do doręczeń w kraju. Sąd był zatem zobligowany do odrzucenia skargi również z tego powodu na podstawie art. 299 § 2 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie Sąd wezwał skarżącego także do uzupełnienia braku formalnego skargi, przez jej podpisanie lub nadesłanie jej podpisanego egzemplarza. Skoro we wskazanym przez Sąd terminie nie doszło do jego uzupełnienia, skargę należało również z tej przyczyny odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Odnośnie natomiast nieuiszczenia przez skarżącego wpisu od skargi, to skutkuje ono wezwaniem przez Sąd do jego uiszczenia w wyznaczonym terminie, pod rygorem odrzucenia skargi. Podstawę stanowi art. 220 § 3 P.p.s.a., w myśl którego sąd odrzuca skargę, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. We wskazanym przez Sąd terminie nie doszło do uiszczenia wymaganego wpisu, stąd na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a., stanowiło to kolejną podstawę do odrzucenia skargi. W związku z powyższymi ustaleniami, orzeczono jak w sentencji.