II SAB/Op 77/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Teresa Cisyk po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. R. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta Opola w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom postanawia: odrzucić skargę. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, objętej pismem z dnia 30 października 2015 r., K. R. wniósł, między innymi, o stwierdzenie przewlekłego prowadzenia przez Prezydenta Miasta Opola postępowania w sprawie odmowy M. S. nakazania przywrócenia stanu poprzedniego stosunków wodnych na gruncie, tj. obniżenia terenu do poziomu fundamentów ogrodzenia i budynku gospodarczego skarżącego lub też nakazania wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. W skardze został przedstawiony przebieg postępowania administracyjnego, poprzedzającego wydanie przez Prezydenta Miasta Opola decyzji z dnia 20 kwietnia 2012 r., nr [...] i decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 31 marca 2015 r., nr [...], a także zarzuty wskazujące na wadliwy charakter wydanych decyzji. Skarżący nie godził się ze stanowiskiem organów, że przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż dokonane przez M. S. zmiany w zakresie stanu wody na jego gruncie nie wywarły szkodliwego wpływu na działkę skarżącego. Nadmienił, że decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji otrzymał dopiero w dniu 2 października 2015 r. Formułując natomiast zarzut przewlekłego prowadzenia postępowania przez Prezydenta Miasta Opola, K. R. powołując się na art. 35 § 1 K.p.a., podniósł, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Wskazał, że po złożeniu wniosku w dniu 21 maja 2010 r. oczekiwał, że sprawa zostanie załatwiona w terminie 30 dni, a więc bez zbędnej zwłoki, a letnia pora pomoże w osuszeniu jego budynku. Podniósł, że dopiero po 28 dniach od wszczęcia postępowania została przeprowadzona wizja lokalna przez pracowników Urzędu Miasta. Podał, że nadchodzi szósty sezon zimowy, który każdego roku powoduje zwiększanie degradacji jego budowli, a sekwencja opisanych czynności, podejmowanych przez organ pierwszej instancji, potwierdza słuszność zarzutu o przewlekłym prowadzeniu postępowania. Argumentował, że zgodnie z art. 8 K.p.a. organy administracji publicznej winny prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Dodał, że na każdym etapie prowadzenia postępowania informował Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że organ pierwszej instancji jest stronniczy i prowadzi sprawy tendencyjnie, jest merytorycznie nieprzygotowany do rozpoznania sprawy, popełnia podstawowe błędy, pomija oczywiste fakty przemawiające na korzyść skarżącego oraz świadomie wprowadza strony w błąd. Podkreślił, że już w swoim pierwszym odwołaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 7 lipca 2011 r. poskarżył się na okresy bezczynności i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ pierwszej instancji, czym wypełnił postanowienia art. 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a organ odwoławczy nie zajął stanowiska w tej sprawie. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na niewyczerpanie przez skarżącego trybu zaskarżenia, polegającego na złożeniu zażalenia do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie, w trybie art. 37 K.p.a. Na skutek zarządzenia z dnia 2 grudnia 2015 r., wezwano skarżącego do usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, braków formalnych skargi przez wykazanie, że przed wniesieniem skargi skarżący wyczerpał tryb przewidziany w art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.), tj. wniósł do organu wyższego stopnia zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, w trybie art. 37 § 1 K.p.a. Wezwanie Sądu zawierało pouczenie, że niezastosowanie się do jego treści w terminie 7 dni, uznane zostanie jako nieuzupełnienie braków formalnych skargi i spowoduje odrzucenie skargi. W odpowiedzi na wezwanie skarżący przedłożył odpis pisma z dnia 7 lipca 2011 r., zatytułowane: "Odwołanie od decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta Opola w dniu 28.06.2011 r.", w którym kwestionuje ww. decyzję. Następnie, złożył w dniu 28 grudnia 2015 r., kopię pisma z dnia 12 grudnia 2012 r., skierowanego do Prezydenta Miasta Opola, w którym to piśmie domaga się odsunięcia od załatwiania sprawy o nr [...] pracowników Urzędu Miasta Opola, wymienionych imiennie. Złożył także kopię pisma z dnia 7 lipca 2011 r., nazwanego skargą na załatwienie sprawy przez pracowników Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa UM. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej zwanej P.p.s.a., skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść do sądu administracyjnego, w przypadkach określonych w pkt 1-4a powołanego przepisu. Jednakże warunkiem dopuszczalności skargi jest wyczerpanie służących stronie w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia (art. 52 P.p.s.a.), do których należy zażalenie do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie stosownie do art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.), w skrócie też K.p.a. Oznacza to, że postępowanie sądowoadministracyjne w odniesieniu do skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, musi być poprzedzone postępowaniem przewidzianym w art. 37 K.p.a. Przepis art. 37 § 1 K.p.a. stanowi, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Natomiast § 2 tego przepisu stanowi, że organ "wymieniony w § 1, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwienia spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa." Środek ten ma na celu zniesienie stanu bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Wniesienie takiego zażalenia stanowi więc warunek formalny wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania administracyjnego (art. 52 P.p.s.a.). Jak wynika z analizy akt sprawy, treści skargi oraz udzielonej odpowiedzi organu, strona skarżąca przed wniesieniem skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania nie wyczerpała przysługujących jej środków prawnych, tj. nie złożyła w trybie art. 37 § 1 K.p.a., zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie, do organu wyższego stopnia jakim w niniejszej sprawie jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu. Wymogu zażalenia nie spełniają także wskazane przez skarżącego pisma z dnia 7 lipca 2011 r. i z dnia 12 grudnia 2012 r. W obydwu przypadkach skierowane zostały one bowiem do Prezydenta Miasta Opola, a nie do organu wyższego stopnia, tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu. Ponadto, treść pism i podnoszonych w nich zarzutów, jednoznacznie wskazuje, że skarżący niezadowolony jest ze sposobu załatwiania sprawy pod względem merytorycznym przez pracowników Urzędu Miasta Opola i domaga się ich zmiany, a nie kwestionuje przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego. Tym samym uznać należało, że skarżący nie skorzystał z wyżej opisanego środka prawnego i nie dopełnił warunku dopuszczalności skargi. Skoro w sprawie nie doszło do skutecznego złożenia przez stronę skarżącą zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie, tym samym nie został przez nią wyczerpany tryb zaskarżenia, co w następstwie powoduje na obecnym etapie rozpoznania sprawy, uznanie niedopuszczalności skargi. Mając na uwadze powyższe, skargę należało odrzucić na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu orzekł, jak w sentencji.