II SO/Op 102/05

PostanowienieWSA w Opolu2006-02-20

Skład orzekający: Grażyna Jeżewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów danego sądu administracyjnego, który nie zawiera imion i nazwisk sędziów ani indywidualnych przyczyn wyłączenia dla każdego z nich, może zostać rozpoznany merytorycznie?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (brak wskazania imion i nazwisk sędziów oraz indywidualnych przyczyn wyłączenia dla każdego z nich), podlega pozostawieniu bez rozpoznania. Brak uzupełnienia tych braków formalnych mimo wezwania sądu skutkuje zastosowaniem art. 49 § 2 PPSA.
Stan faktyczny
Strona złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Następnie złożyła wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podnosząc zarzuty dotyczące rzekomego ukrywania faktów i powiązań z nielegalnym przejmowaniem majątków. Sędziowie złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia. Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczył WSA w Opolu do rozpoznania wniosku. WSA wezwał skarżącą do uzupełnienia braków formalnych wniosku, czego skarżąca nie uczyniła.
Rozstrzygnięcie
Pozostawiono wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego bez rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor sądowy Grażyna Jeżewska - (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2006 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. W. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie przekazania Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego pisma D. W. z dnia 4 kwietnia 2005 r. sygn. akt III SA/Wr 393/05 zarządza: pozostawić wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] bez rozpoznania. Pismem z dnia 9 sierpnia 2005 r., D. W. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie przekazania Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kaligraficznego pisma D. W. z dnia 4 kwietnia 2005 r., sygn. akt III SA/Wr 393/05. Następnie w piśmie z dnia 20 października 2005 r., adresowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...], D. W. złożyła wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie z urzędu wszystkich sędziów WSA [...], bowiem "WSA [...] ukrywa fakt zatrudnienia sędziego Pani D. Wszystkie sprawy związane z WSA są powiązane z działalnością i rozpisywaniem gruntów po byłych PGR z W. D. Ten człowiek i jego rodzina przywłaszczyła sobie niewyobrażalne majątki, a on sięga po moja własność z bada cyganów i złodziei." Sędziowie i asesorzy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w związku z wnioskiem o wyłączenie od orzekania sędziów tego sądu, złożyli pisemne oświadczenia, w którym każdy z nich stwierdził, iż nie zna skarżącej i nie istnieje między nimi, a skarżącą żaden stosunek osobisty, który mógłby wywołać wątpliwości co do jego bezstronności oraz, że nie zachodzą żadne okoliczności określone wart. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), mogące stanowić podstawę wyłączenia od rozpoznania sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 20 grudnia 2005 r. wydał postanowienie sygn. akt I OW 274/05, o wyznaczeniu Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Opolu do rozpoznania wniosku D. W. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...]. Wyznaczony Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wezwał D. W. w dniu 24 stycznia 2006 r. do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wyłączenie od rozpoznawania sprawy sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] poprzez wskazanie z imienia i nazwiska wszystkich sędziów, których dotyczył wniosek i odniesienie się do każdego z nich oraz uprawdopodobnienie przyczyn ich wyłączenia. Wezwanie to zawierało pouczenie, że nie zastosowanie się do niego w terminie 7 dni od dnia otrzymania, spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Skarżąca otrzymała wezwanie w dniu 24 stycznia 2006 r., i nie złożyła na nie odpowiedzi do dnia obecnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek D. W. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] należało pozostawić bez rozpoznania. Wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy może nastąpić, w sprawach wymienionych w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej Prawem o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), z mocy samej ustawy, w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki: swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. § 2. Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli. § 3. Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi. W sprawie nie zachodzi żaden z powodów wyłączenia sędziego z ustawy. Niezależnie jednak od przyczyn wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy, art. 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przewiduje wyłączenie sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim, a jedną ze stron lub jej przedstawicielem ustawowym, zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego. Przepis art. 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie wyklucza możliwości wyłączenia wszystkich sędziów danego sądu. W takim wypadku konieczne jest odrębne uzasadnienie wniosku dotyczącego każdego sędziego z osobna, natomiast art. 19 nie przewiduje wyłączenia całego sądu. Wniosek o wyłączenie sędziego strona może złożyć w formie pisma procesowego lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy. Wniosek powinien zawierać wskazanie sędziego, podanie przyczyny uzasadniającej wyłączenie, uprawdopodobnienie istnienia tej przyczyny, jak stanowi art. 20 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 21 kwietnia 2004 r., III CO 2/04 publ. OSNCP 2004/12/207, wskazano, że wniosek o wyłączenie sędziego musi określać osobę (tożsamość) sędziego, którego dotyczy oraz wskazywać zindywidualizowane przyczyny wyłączenia. Jeżeli wniosek dotyczy większej liczby sędziów, wszyscy oni muszą być oznaczeni przez wskazanie imion i nazwisk, a przyczyny wyłączenia - opisanie stosunku osobistego mogącego wywołać wątpliwości co do bezstronności - powinny być odniesione do każdego z nich. Braki lub inne niedokładności wniosku w tym zakresie uniemożliwiają mu nadanie prawidłowego biegu. Sad Najwyższy, stwierdził, że samo oświadczenie składającego wniosek o wyłączenie sędziów, o podejrzewaniu wszystkich sędziów o współpracę z tzw. Mafią, (...), oraz, że brak logiki w wydawanych wyrokach nie może być przypadkiem, a to wszystko nie mogłoby się wydarzyć, gdyby w sprawę nie byli zamieszani przełożeni prokuratorów oraz sędziów" oraz niejasne wskazanie, że nastąpił konflikt interesów, bez zindywidualizowania przyczyn wyłączenia w odniesieniu do każdego sędziego, powoduje, iż tak sformułowany wniosek o wyłączenie jest wadliwy formalnie i należy wezwać wnioskodawcę, na podstawie art. 130 Kodeksu postępowania cywilnego, do uzupełnienia jego braków formalnych, w tym zakresie. Sąd Najwyższy podkreślił, przy tym, że dopiero od chwili skutecznego - wolnego od wad formalnych - złożenia wniosku sędzia staje się iudice suspecto (sędzią podejrzanym), a więc dopiero od tej chwili zachodzą podejrzenia jurysdykcyjne przewidziane w art. 50 § 3 i art. 51 k.p.c. Przytoczone orzeczenie zostało wydane na tle przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, jednakże ze względu na tożsamość konstrukcji instytucji wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie, w obu postępowaniach, cywilnym i sądowoadministracyjnym, i znaczne podobieństwo sprawy na tle, której zapadło, znajdzie ono zastosowanie w przedmiotowej sprawie, stanowisko takie znalazło poparcie w literaturze przedmiotu (patrz: [w:] B. Dauter. B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", Komentarz, Zakamycze, 2005, s. 126). D. W. złożyła wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...], nie podając ich imion i nazwisk, ani nie wskazując indywidualnych przyczyn wyłączenia co do każdego z nich, a zatem zawierający braki formalne. Spowodowało to wezwanie jej, przez sąd wyznaczony do orzekanie w sprawie o wyłączenie, do uzupełnienia tych braków, na podstawie art. 49 § 1 w związku z art. 20 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Skarżąca odebrała w wezwanie w dniu 24 stycznia 2006 r., a zatem termin do uzupełnienia braków formalnych wniosku rozpoczął dla niej bieg w dniu 25 stycznia 2006 r. i zakończył się w dniu 2 lutego 2006 r. D. W. nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie do dnia dzisiejszego. W związku z nie uzupełnieniem przez D. W. braków formalnych wniosku o wyłączenie od orzekania sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], Nr [...] przedmiocie przekazania Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kaligraficznego pisma D. W. z dnia 4 kwietnia 2005 r., sygn. akt III SA/Wr 393/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu na podstawie art. 49 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w na wstępie zarządzenia.

Powołane przepisy

art. 18art. 18 ustawyart. 19art. 20art. 130art. 50 § 3art. 51 k.p.art. 49 § 1art. 20 § 1art. 49 § 2

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło