II SO/Op 17/11

PostanowienieWSA w Opolu2012-02-13

Skład orzekający: Krzysztof Bogusz, Grażyna Jeżewska, Daria Sachanbińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziów WSA we Wrocławiu od rozpoznania sprawy ze skargi na decyzję SKO we Wrocławiu w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami zasługuje na uwzględnienie?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów od rozpoznania sprawy należy oddalić, gdy strona nie wskazała i nie uprawdopodobniła przyczyn wyłączenia sędziów zgodnie z art. 18 i 19 P.p.s.a. Subiektywne przekonania strony o braku bezstronności sędziów, bez obiektywnych okoliczności, nie stanowią podstawy do wyłączenia.
Stan faktyczny
Skarżący T. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu cofającą uprawnienia do kierowania pojazdami. W toku postępowania wniósł o wyłączenie sędziów WSA we Wrocławiu, zarzucając im stronniczość i dyskryminację. Sąd wezwał go do uzupełnienia wniosku o konkretne przyczyny i uzasadnienie. Skarżący potwierdził wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów WSA we Wrocławiu, wskazując na rzekomą stronniczość i politykę dyskryminacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wymienionych z imienia i nazwiska.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 27 stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami sygn. akt III SA/Wr 199/11 postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w osobach: Dagmary Dominik - Ogińskiej, Marii Tkacz - Rutkowskiej, Tomasza Świetlikowskiego, Ewy Kamienieckiej, Marka Olejnika, Ireneusza Dukiel, Zbigniewa Łobody, Jolanty Sikorskiej, Katarzyny Radom, Jerzego Strzebinczyka, Mieczysława Górkiewicza, Haliny Betty, Henryki Łysikowskiej, Mirosławy Rozbickiej - Ostrowskiej, Alicji Palus, Małgorzaty Masternak - Kubiak, Lidii Serwiniowskiej, Alojzego Wyszkowskiego, Wandy Wiatkowskiej - Ilków, Tadeusza Kuczyńskiego, Anny Siedleckiej, Ryszarda Pęka, Julii Szczygielskiej, Katarzyny Borońskiej, Magdaleny Jankowskiej - Szostak, Henryka Ożoga, Marty Semiczek, Andrzeja Wawrzyniaka, Anetty Chołuj, Marcina Miemiec, Zygmunta Wiśniewskiego, Haliny Filipowicz - Kremis, Małgorzaty Malinowskiej - Grakowicz, Lidii Błystak, Olgi Białek, Bogumiły Kalinowskiej, Macieja Guzińskiego, Anny Moskały, Jadwigi Danuty Mróz i Józefa Kremisa. Skarżący T. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 27 stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. W skardze T. K. wniósł o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, podając, że wnosi "o rozpoznanie sprawy przez organ administracji spoza wyżej wymienionych województw i sądów, to jest SKO w Wałbrzychu, SKO Wrocław, MSW i A, WSA we Wrocławiu i WSA Warszawie." Zarządzeniem Przewodniczącego wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wyłączenie sędziów przez wskazanie imion i nazwisk sędziów, których wyłączenia się domaga oraz odrębnego uzasadnienia – wskazującego na przyczynę wyłączenia oraz uprawdopodobnienie istnienia tej przyczyny- odnoszącego się do każdego sędziego z osobna, bowiem art. 19 P.p.s.a., nie przewiduje wyłączenia całego Sądu. Wezwanie to zawierało pouczenie, że brak odpowiedzi na nie w terminie 7 dni spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Odpowiadając na to wezwanie, w zakreślonym przez sąd tygodniowym terminie, skarżący pismem z 23 maja 2011 r. oświadczył, że jego wniosek dotyczy wyłączenia wszystkich sędziów WSA we Wrocławiu. Uzasadniając wniosek wskazał, że uważa, iż WSA we Wrocławiu jest stronniczy i z tego powodu nie zapewnia dostępu do bezstronnego Sądu zgodnie z przepisami Konstytucji RP oraz art. 6 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Podniósł też, że jego zdaniem WSA we Wrocławiu "prowadzi politykę dyskryminującą rdzennych Polaków." Sędziowie orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu złożyli w trybie art. 18 P.p.s.a., oświadczenia, iż brak jest podstaw do wyłączenia ich od rozpoznania sprawy, oraz że nie zachodzą przyczyny wyłączenia o których mowa w art. 19 tej ustawy. Postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OW 131/11 Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o przepis art. 22 § 3 P.p.s.a. wyznaczył do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 27 stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 18 i art. 19 P.p.s.a. wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy, bądź też na wniosek strony. Zgodnie z pierwszym z nich sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. W myśl § 2 tego artykułu powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli, a według § 3 sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi. Ponadto w myśl art. 19 P.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Stosownie do treści art. 20 P.p.s.a., strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać i jednocześnie uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Na stronie spoczywa zatem obowiązek wskazania przyczyny wyłączenia oraz powołania okoliczności lub dowodów uprawdopodobniających istnienie tej przyczyny. Obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia sędziego nie jest tożsamy z obowiązkiem udowodnienia tych przyczyn. Uprawdopodobnienie jest bowiem środkiem zastępczym dowodu w znaczeniu ścisłym, nie dającym pewności co do określonych faktów, a stanowiącym jedynie wiarygodność twierdzenia o nich. Wskazać jednak należy, iż różnica pomiędzy udowodnieniem, a uprawdopodobnieniem nie polega na mniejszej wiarygodności informacji, lecz na odformalizowaniu czynności związanych z ich uzyskaniem (por. M. Iżykowski, "Charakterystyka prawna uprawdopodobnienia w postępowaniu cywilnym", NP 1980, nr 3, s. 74 - 75 i 79). Przy czym podkreślić należy, iż uprawdopodobnienie przyczyn wyłączenia nie jest równoznaczne z uznaniem ich zasadności. To czy uprawdopodobnione przez stronę okoliczności faktycznie stanowią przyczyny wyłączenia pozostawione zostało ocenie sądu orzekającego co do wniosku o wyłączenie. Z uwagi na fakt, że instytucja wyłączenia sędziego stanowi gwarancję konstytucyjnego prawa do bezstronnego sądu, sąd rozpatrując taki wniosek obowiązany jest nie tylko zbadać, czy owe wskazane we wniosku okoliczności rzeczywiście istnieją, ale także, czy mogą one budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego i uzasadniać jego wyłączenie. Zauważyć zatem należy, iż nie wszystkie okoliczności w tym także stosunki osobiste ze stroną, mogą uzasadniać wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy, lecz tylko takie, które oparte na obiektywnych okolicznościach mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności (por. Marta Romańska, op. cit. s. 191). W przypadku, gdy w danej sprawie zachodzi uzasadnione przypuszczenie braku bezstronności sędziego, stanowisko strony w tej kwestii jest ważne, ale nie decydujące. Istotne w tej mierze jest natomiast to, czy przypuszczenie jest obiektywnie zasadne (por. decyzja ETPC z dnia 11 maja 1999 r., sygn. 33642/96, System Informacji Prawnej LEX nr 41089). Pomimo bowiem, iż co do rozstrzygnięcia kwestii "bezstronności" pewne znaczenie mogą mieć nawet pozory, to jednak na podstawie kryterium obiektywnego trzeba rozstrzygać, czy, obok zachowania samych sędziów, istnieją dające się ustalić okoliczności mogące poddawać w wątpliwość ich bezstronność (por. wyrok ETPC z dnia 6 maja 2003 r., sygn. 39343/98, System Informacji Prawnej LEX nr 78239). W ocenie sądu w niniejszej sprawie nie występują jakiekolwiek okoliczności mogące stanowić podstawę wyłączenia sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, a wymienionych z imienia i nazwiska w sentencji postanowienia. W stosunku do któregokolwiek z nich nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 18 P.p.s.a. Z wniosku skarżącego o wyłączenie sędziów, ani jego uzupełnienia, bądź dokumentów zawartych w aktach sprawy nie wynikają żadne okoliczności mogące stanowić podstawę wyłączenia. Zarzucane przez skarżącego, między innymi prowadzenie przez Sąd polityki dyskryminującej rdzennych Polaków, wynikają tylko z subiektywnego przeświadczenia skarżącego o istnieniu takich okoliczności. Związane z tym przekonanie strony o braku bezstronności sędziów nie stanowi także wystarczającej przesłanki do zastosowania art. 19 P.p.s.a. Jeśli do tego dodać, że z wyjaśnień zawartych w oświadczeniach sędziów wynika, iż nie istnieją podstawy zastosowania art. 18 P.p.s.a. lub art. 19 P.p.s.a., to należało przyjąć, że skarżący nie wykazał w żaden sposób okoliczności, które podważyłyby wiarygodność złożonych oświadczeń. Z tych względów, działając na podstawie art. 22 § 2 i § 3 P.p.s.a., w związku z art. 18 i 19 P.p.s.a. należało orzec jak wyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło