II SO/Op 31/14
PostanowienieWSA w Opolu2014-05-19
Skład orzekający: Jerzy Krupiński, Teresa Cisyk, Ewa Janowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego mogą zostać wyłączeni od rozpoznania sprawy, jeśli jeden z sędziów tego sądu jest uczestnikiem postępowania?Ratio decidendi
Sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego powinni zostać wyłączeni od rozpoznania sprawy, jeśli inny sędzia tego sądu jest uczestnikiem postępowania. Okoliczność ta może budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu pozostałych sędziów, co narusza konstytucyjne prawo do bezstronnego sądu.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu rozpoznał wniosek sędziów WSA w [...] o wyłączenie ich od rozpoznania sprawy dotyczącej skargi na decyzję Wojewody. Powodem wniosku było to, że inny sędzia WSA w [...] był uczestnikiem postępowania. Sąd uznał wniosek za zasadny.Rozstrzygnięcie
Wyłączono od rozpoznania sprawy sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w [...].Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Jerzy Krupiński – spr. Sędziowie sędzia WSA Teresa Cisyk sędzia WSA Ewa Janowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 maja 2014 r. wniosków sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] o wyłączenie w sprawie ze skargi A w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia 17 października 2013 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa sygn. akt [...] postanawia: wyłączyć od rozpoznania sprawy sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w [...] w osobach: A. I., P. L., G. D., A. S., J. T., K. B., M. B., J. B., J. B., M. C., R. C., K. D., D. D., P. D., G. F., P. G., S. G., I. G., A. J., W. J., H. J., J. K., M. K., K. K., E. M., W. M., A. N.-D., I. N.-D., B. P., N. P., J. W., B. W., T. W., M. Z., U. Z. i P. D.
Pismem z dnia 12 listopada 2013 r., A w [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia 17 października 2013 r., nr [...].
Pismem z dnia 18 grudnia 2013 r., skierowanym do Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], sędzia A. G.-D., orzekającą w tamt. Sądzie poinformowała, że w sprawie o sygn. akt jak powyżej, jest uczestnikiem postępowania.
Następnie, orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w [...] sędziowie: A. I., P. L., G. D., A. S., J. T., K. B., M. B., J. B., J. B., M. C., R. C., K. D., D. D., P. D., G. F., P. G., S. G., I. G., A. J., W. J., H. J., J. K., M. K., K. K., E. M., W. M., A. N.-D., I. N.-D., B. P., N. P., J. W., B. W., T. W., M. Z., U. Z., w złożonym do akt sprawy oświadczeniu wnieśli o wyłączenie ich od rozpoznania niniejszej sprawy, na podstawie art. 19 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Jako przesłankę wyłączenia wskazali fakt zatrudnienia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w [...] sędziego A. G.-D., która jest uczestnikiem postępowania w przedmiotowej sprawie.
Postanowieniem z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt [...], Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 § 3 P.p.s.a, wyznaczył do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu.
W piśmie z dnia 17 kwietnia 2014 r. Prezes Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] poinformował, że sędzia WSA w [...] B. B. korzysta od dnia 23 stycznia 2014 r. do chwili obecnej ze zwolnienia lekarskiego. Z kolei sędziowie WSA w [...]: P. D. i H. K.-M., objęli urząd sędziego WSA w [...] z dniem 25 lutego 2014 r., a zatem już po złożeniu żądania wyłączenia przez pozostałych sędziów i po wysłaniu akt sprawy [...] do NSA w Warszawie. Do akt sprawy przesłano ponadto: żądanie wyłączenia od rozpoznania sprawy, sędziego WSA w [...] P. D, złożone w trybie art. 19 przywołanej wyżej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy stanowi gwarancję konstytucyjnego prawa do bezstronnego sądu i sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą powodować powstanie wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w konkretnej sprawie. Stwarza tym samym warunki umożliwiające każdej stronie postępowania rozpatrzenie jej sprawy przez niezależny, obiektywny i niezawisły sąd.
Przyczyny wyłączenia z mocy ustawy enumeratywnie i wyczerpująco wymienione zostały w art. 18 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – zwanej P.p.s.a
Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 P.p.s.a., w myśl art. 19 P.p.s.a, sąd może wyłączyć sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony. Stosownie do art. 19 P.p.s.a., podstawą uwzględnienia wniosku lub żądania o wyłączenie sędziego jest istnienie okoliczności tego rodzaju, że mogłaby wywołać ona uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Stosownie do art. 21 P.p.s.a. sędzia winien przy tym zawiadomić sąd o zachodzącej podstawie swojego wyłączenia i wstrzymać się od udziału w sprawie.
Ustawodawca nie wskazuje jednak w ww. przepisie jakiego rodzaju okoliczności mogłyby uzasadniać podejrzenie braku bezstronności sędziego i tym samym pozwalać na wyłączenie sędziego od rozpoznania konkretnej sprawy. W konsekwencji takiego uregulowania przyjąć należy, że zasadność wniosku lub żądania o wyłączenie zależna będzie od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego (por. Marta Romańska [w:] T. Woś, H. Knysiak- Molczyk, M. Romańska, " Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", wyd. LexisNexis, Warszawa 2005 r., s. 155). Okoliczności te winny być pojmowane szeroko. Mogą one wynikać zarówno ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią, a jedną ze stron postępowania charakteryzującego się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, jak również mogą to być wszelkie okoliczności obiektywne dające podstawę powstania wątpliwości co do bezstronności sędziego. Muszą być jednak one realne, a nie potencjalne. Te konkretne okoliczności mogą jednak powodować powstanie wątpliwości, co do bezstronności sędziego, nie tylko u samych stron postępowania sądowego, ale także u podmiotów spoza tego postępowania.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznając zasadność wniosków o wyłączenie, złożonych w niniejszej sprawie przez sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi co do nich przesłanka określona w art. 19 P.p.s.a. Podnoszona we wszystkich oświadczeniach sędziów okoliczność orzekania w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w [...] sędziego A. G.-D., która jest jednocześnie uczestnikiem postępowania w niniejszej sprawie ze skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 17 października 2013 r., nr [...], uzasadnia wyłączenie sędziów orzekających w WSA w [...] od rozpoznania tejże sprawy. Okoliczność ta może wszak wywoływać, nawet jeśli nie u samych stron postępowania, to u zewnętrznego obserwatora, wątpliwość co do bezstronności i obiektywizmu tych sędziów przy orzekaniu w przedmiocie wniesionej skargi. Istnienie relacji w kontaktach służbowych i wspólne środowisko pracy sędziów może ponadto wywołać negatywną ocenę działalności sądu w społeczności lokalnej, co godzi w dobro wymiaru sprawiedliwości i poczucie sprawiedliwości społecznej.
Wobec powyższego, na podstawie art. 22 § 2 w zw. z art. 19 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło