II SO/Op 7/11

PostanowienieWSA w Opolu2011-06-06

Skład orzekający: Sędzia Teresa Cisyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w ramach prawa pomocy, złożony przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego, powinien zostać odrzucony z powodu braków formalnych, jeśli strona nie sprecyzowała organu, którego działania lub bezczynności dotyczy wniosek, ani nie określiła żądania i jego podstawy, mimo wezwania do uzupełnienia braków?
Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w ramach prawa pomocy, złożony przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego, podlega odrzuceniu, jeżeli strona, mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych, nie sprecyzowała organu, którego działania lub bezczynności dotyczy wniosek, ani nie określiła żądania i jego podstawy. Niewykonanie tych obowiązków, wynikających z przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uniemożliwia nadanie wnioskowi prawidłowego biegu.
Stan faktyczny
K. K. złożyła wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w ramach prawa pomocy, wskazując na trudną sytuację materialną i wiek. Wnioskodawczyni opisała skomplikowaną sytuację prawną dotyczącą nieruchomości, powołując się na wcześniejsze postępowania i decyzje administracyjne. Sąd wezwał ją do uzupełnienia braków formalnych wniosku, w szczególności do oznaczenia organu, którego działania lub bezczynności dotyczy wniosek, oraz określenia żądania i jego podstawy, pod rygorem odrzucenia. Mimo wezwania, wnioskodawczyni nie sprecyzowała tych elementów, ograniczając się do wyjaśnień dotyczących wcześniejszych postępowań i odmowy pomocy przez adwokata.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Cisyk po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. K. o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy w sprawie nieruchomości postanawia: odrzucić wniosek. Pismem z dnia 13 kwietnia 2011 r., przesłanym bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, K. K. wniosła o ustanowienie adwokata z urzędu. Uzasadniając swój wniosek podniosła, że utrzymuje się jedynie z emerytury. Wskazała, że już wcześniej adwokat został jej przyznany, jednakże kiedy zwróciła się do niego o pomoc po otrzymaniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, z dnia [...], odmówił podjecie działań w związku z wydaniem tej decyzji. Dalej wnioskodawczyni powołała okoliczności dotyczące sprawy w przedmiocie nieruchomości, w tym wskazała na fakt pozbawienia jej działki siedliskowej i wniosła o udzielenie pomocy z urzędu, albowiem jak wyjaśniła, z uwagi na wiek nie jest w stanie sama sobie poradzić ze sprawą. Wyjaśniła również, że nie wnosiła żadnych wniosków do Sądu w Głubczycach i Kędzierzynie - Koźlu, przed którymi to toczyły się postępowania dotyczące nieruchomości. Do pisma załączone zostały dokumenty w postaci: poświadczenia z Zamiejscowego Wydziału Ksiąg Wieczystych w Głubczycach Sądu Rejonowego w Kędzierzynie – Koźlu odnośnie tego, że w dniu 13 grudnia 1961 r. w księdze wieczystej nr [...] wpisany był J. R. jako właściciel nieruchomości obejmującej działki nr A, B, C, D położonej w K., wypis z rejestru gruntów, postanowienia Sądu Rejonowego w Kędzierzynie – Koźlu: z dnia [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po J. i E. R., z dnia [...] o nabyciu własności nieruchomości przez K. K., jako posiadacza samoistnego, z dnia [...] oddalające wniosek K. K. o stwierdzenie zasiedzenia. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, z dnia 18 kwietnia 2011 r., K. K. wezwana została do usunięcia braków formalnych wniosku poprzez oznaczenie organu, którego działalności lub bezczynności wniosek dotyczy oraz określenie żądania i jego podstawy, a także zwięzłe uzasadnienie, w szczególności wskazanie na jaki akt administracyjny lub bezczynność zamierza wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu; w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia wniosku. Jednocześnie też Sąd poinformował wnioskodawczynię, że tylko w przypadku zamiaru wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, tenże Sąd może przyznać prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Powyższe wezwanie doręczone zostało skarżącej w dniu 22 kwietnia 2011 r., co potwierdza stosowna adnotacja i podpis na pocztowym zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki. Odpowiadając na wezwanie w piśmie z dnia 28 kwietnia 2011 r. wnioskodawczyni wyjaśniła, że dokumenty, które załączyła do swego pisma z dnia 13 kwietnia 2011 r. przedłożyła w celu usprawiedliwienia się przed Sądem, że nie wnosiła wniosków do żadnego Sądu. Wskazała ponadto, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu toczyły się postępowania w przedmiocie bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, w których "chodziło Sądowi o to, aby SKO wydało decyzję z decyzji z dnia 2 kwietnia 1969 r.". Dalej K. K. podała, że decyzja wydana została w dniu [...] Po jej otrzymaniu zwróciła się do mecenasa o pomoc w podjęciu dalszych działań, jednakże ten odmówił udzielenia jej pomocy. Z tego też powodu zwraca się do Sądu o wskazanie, kto ma się zająć sprawą, bo nadal trwa stan taki jak przy wydaniu decyzji z dnia 2 kwietnia 1969 r., która pozbawiła ją prawa do ojcowizny. Do pisma skarżąca załączyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...], wydaną w postępowaniu wszczętym z wniosku K. K., a stwierdzającą nieważność decyzji z dnia 2 kwietnia 1969 r. uchylającej akt nadania nr [...] z dnia 10 lipca 1954 r. w części dotyczącej nadania działki siedliskowej J. R. oraz akt nadania nr [...] z dnia 10 lipca 1954 r. w części dotyczącej nadania działki siedliskowej i działki nr D J. R. W kolejnym piśmie z dnia 30 maja 2011 r. K. K. uzupełniając swoje wyjaśnienia dodatkowo wskazał na okoliczności dotyczące wydania dla jej ojca aktu własności nieruchomości oraz jej działań związanych z odzyskaniem utraconej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: wniosek należało odrzucić. Zgodnie z art. 63 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z e zm.) – zwanej P.p.s.a., jeżeli ustawy tak stanowią, postępowanie sądowe wszczyna się na wniosek, który w myśl art. 64 § 1 P.p.s.a. składa się bezpośrednio do Sądu. Na gruncie wskazanej regulacji, stosownie do art. 243 § 1 P.p.s.a., za wszczynający postępowanie uznać należy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przed wszczęciem postępowania w sprawie. Zgodnie z art. 243 § 1 P.p.s.a. postępowanie o przyznanie prawa pomocy może bowiem być prowadzone na wniosek strony jeszcze przed wszczęciem sądowoadministracyjnego postępowania rozpoznawczego. Zgodnie z treścią art. 64 § 2 P.p.s.a. wniosek taki powinien jednak czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, które określone zostały w art. 46 i art. 47 P.p.s.a., a ponadto zawierać określenie żądania, jego podstawy i uzasadnienie oraz oznaczenie stron i organów, a także spełniać inne wymagania określone w przepisach szczególnych. Podane wymogi wniosku są niezbędne do zakreślenia przedmiotu postępowania, a ich niedochowanie stanowi brak formalny. Na mocy art. 64 § 3 P.p.s.a. do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Mając na względzie powyższe odesłanie należy wskazać, że w myśl art. 57 § 1 pkt 2 P.p.s.a., wniosek powinien zawierać również oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności dotyczy. Jeżeli zaś, nie może on otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania wymogów formalnych, stosownie do art. 49 § 1 P.p.s.a. przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie 7 dni. Stosownie natomiast do art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. nieusunięcie braków formalnych wniosku w wyznaczonym terminie skutkuje jego odrzuceniem. W niniejszej sprawie, K. K. wniosła do tut. Sądu pismo z dnia 13 kwietnia 2011 r., w którym nie zostało jednoznacznie określone jego żądanie. Wskazała w nim jedynie ogólnie, że wnosi o ustanowienie adwokata z urzędu. Nie podała jednak jakiej sprawy dotyczy jej wniosek, w szczególności zaś, pomimo braku informacji o tym, że wniosła do Sądu skargę, nie sprecyzowała jaki akt administracyjny lub bezczynność zamierza zaskarżyć do Sądu. Z pisma wynika jedynie, że kwestionuje niesprecyzowane działania Sądów i organów mające wpływ na ustalenie jej prawa do nieruchomości oraz, że w innych postępowaniach sądowoadministracyjnych prowadzonych przed tut. Sądem przyznawano jej prawo pomocy. Z uwagi na to, że w aktach sprawy brak jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego, iż skarżąca złożyła skargę, a jednocześnie z treści jej pisma wynika, że jej intencją mogło być złożenie wniosku o przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, K. K. wezwana została do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez oznaczenie organu, którego działalności lub bezczynności wniosek dotyczy oraz określenie żądania i jego podstawy, a także zwięzłe uzasadnienie, w szczególności wskazanie na jaki akt administracyjny lub bezczynność zamierza wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu; pod rygorem odrzucenia wniosku. W odpowiedzi na wezwanie Sądu wnioskodawczyni wyjaśniła jedynie, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu toczyły się postępowania w przedmiocie bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, w wyniku których wydana została decyzja z dnia [...] stwierdzająca nieważność decyzji z dnia 2 kwietnia 1969 r., a adwokat, do którego po otrzymaniu tej decyzji, zwróciła się o pomoc w podjęciu dalszych działań zmierzających do uzyskania prawa do nieruchomości odmówił udzielenia jej pomocy. Nie określiła jednak zakresu swojego żądania, ani też nie wskazała, czy zamierza wnieść do Sądu skargę na powyższy akt, bądź inne działania, czy też bezczynność organu. Stosownie do stwierdzono, że pomimo prawidłowego wezwania i pouczenia o skutkach niewykonania wynikającego z niego obowiązku, wnioskodawczyni nie uzupełnił braków formalnych wniosku. Braki te nie zostały uzupełnione również na skutek przesłania do Sądu pisma z dnia 30 maja 2011 r., albowiem jakkolwiek wniesiono je po terminie, nie wyjaśnia ono kwestii których dotyczyło wezwanie. Uznano tym samym, że w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki odrzucenia wniosku. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło