I SA/Po 1002/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Geremek Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska Marzenna Kosewska (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu w dniu 15 października 2004r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w Warszawie z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wymiaru cła I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego J. P. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W. Długaszewska /-/ T. Geremek /-/ M. Kosewska Syn. akt 3/ I SA/Po 1002/02 U Z A S A D N I E N I E W dniu [...] roku J.P. na podstawie dokumentu SAD nr [...] zgłosił samochód osobowy marki Chrysler Voyager rok produkcji 1996 do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym, klasyfikując go do kodu PCN Taryfy celnej 8703 32 90 1, ze stawką celną obniżoną, określoną dla towarów pochodzących z obszaru Unii Europejskiej w wysokości 15% min. 535,7 ECU/szt. wartości celnej towaru. Zgodnie z art 13 § 4 kodeksu celnego obniżona stawka celna została zastosowana na wniosek J.P., gdyż przedłożył deklarację eksportera sporządzoną na fakturze nr 220 w dniu 23.10.1999r. i spełniła warunki określone w art. 16 ust. 1 lit. "b" Protokołu nr 4 Układu Europejskiego. Pismem z dnia 22.02.2001r. polskie władze celne zwróciły się do władz celnych francuskich o dokonanie weryfikacji deklaracji eksportera. W wyniku przeprowadzonej weryfikacji władze celne francuskie pismem z dnia 03.04.2001r. unieważniły dowód pochodzenia Dyrektor Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] r. nr [...] uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie zastosowanej stawki celnej, określił kwotę długu celnego z zastosowaniem stawki celnej autonomicznej w wysokości 35% min. 1.550 ECU/szt. wartości celnej towaru, nadto obciążył J. P. odsetkami wyrównawczymi. Pismem z dnia 12 października 2001r. strona wniosła odwołanie. Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia [...]r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej obciążenia strony odsetkami wyrównawczymi i w tym zakresie umorzył postępowanie, zaś w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Pismem z dnia 25.03.2002 roku J.P. od decyzji z dnia [...]r. Prezesa Głównego Urzędu Ceł w zakresie nie objętym umorzeniem postępowania wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...]r. Strona skarżąca podniosła, że organy celne obu instancji dokonały błędnej oceny zebranego materiału dowodowego, a w szczególności błędnie przyjęły, że przedmiotowy samochód nie posiada preferencyjnego pochodzenia z obszaru Unii Europejskiej. W odpowiedzi na skargę (pismo z dnia 03.07.2002r. ) Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie organów celnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Organ celny ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 191 ordynacji podatkowej). Oznacza to, że zgodnie z zasadą swobody oceny dowodów organ celny przed wydaniem decyzji powinien dokonać wszechstronnej oceny całokształtu materiału dowodowego, a rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych powinno być zgodne z prawidłami logiki. W obrocie towarowym z zagranicy obowiązuje zasada dokumentacji dokonywanych czynności, stąd w postępowaniu celnym istotne znaczenie dowodowe mają dokumenty i ocena ich wiarygodności. W przedmiotowej sprawie ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy odnieść do ustalenia przez organy celne okoliczności czy towar zgłoszony do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym przez stronę skarżącą, samochód osobowy marki Chrysler Voyager przywieziony z Francji może korzystać z preferencyjnej stawki celnej na podstawie deklaracji eksportera o pochodzeniu towaru w UE, złożonej na fakturze nr 220 z dnia 23.10.1999r., czy też nie z uwagi na wynik weryfikacji przeprowadzonej przez organy celne francuskie na żądanie polskich władz celnych. Zgodnie z art. 20 § 1 kodeksu celnego warunki uzyskania pochodzenia, jakie powinny spełniać towary, aby korzystać z środków wymienionych w art. 13 § 3 pkt. 4 kodeksu celnego oraz sposoby jego dokumentowania określone są według reguł preferencyjnych pochodzenia towarów. Stosownie do art. 16 Protokołu Nr 4 Układu Europejskiego produkty pochodzące ze Wspólnoty Europejskiej korzystają w imporcie do Polski z postanowień umowy pod warunkiem przedłożenia jako dowodu pochodzenia świadectwa przewozowego EUR 1 lub deklaracji złożonej przez eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie handlowym. Zgodnie z art. 32 Protokołu Nr 4 Układu Europejskiego ustalenia czy towar posiada rzeczywiste pochodzenie preferencyjne Unii Europejskiej, uprawniające do zastosowania obniżonej stawki celnej leży w gestii władz celnych kraju eksportu. Wyniki postępowania wyjasniającego muszą być takie aby umożliwiały wyraźne ustalenie, czy dokumenty są autentyczne i czy sprowadzone produkty można uznać za pochodzące ze Wspólnoty ( ust. 5 art. 32 Protokołu 4 Układu Europejskiego). Jeżeli odpowiedź udzielona przez organy celne kraju eksportu nie zawierą wystarczających informacji do ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów lub rzeczywistego pochodzenia produktu, to władze wnioskujące o weryfikacje odmawiają, jeśli nie zaistnieją wyjątkowe okoliczności, wszelkich preferencji ( ust. 6 art. 32 Protokołu 4 Układu Europejskiego ). Zdaniem Sądu organy celne dokonały błędnej oceny dowodu - dokumentu stanowiącego odpowiedź władz celnych francuskich ( k - 57 akt. adm. ) przyjmując, że wynik weryfikacji jest jednoznaczny i że weryfikacja została przeprowadzona. Z odpowiedzi tej bowiem wynika, że przedsiębiorstwo eksportowe przeszło w stan przymusowej likwidacji w grudniu 1999r. co uniemożliwiło przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w przedsiębiorstwie, nie odnaleziono żadnej deklaracji eksportowej, a samochody Chrysler Voyager zazwyczaj budowany jest w USA. Unieważnienie dokumentu pochodzenia nastąpiło bez przeprowadzenia procedury weryfikacyjnej. W ocenie Sądu tak niejednoznaczne przeprowadzone weryfikacje w sytuacji gdy polskie organy celne dysponowały materiałem dowodowym świadczącym, że przedmiotowy samochód wyprodukowano w Austrii powinno skutkować przedstawieniem tych dowodów organom celnym francuskim w celu przeprowadzenia weryfikacji w sposób zgodny z ust. 2 art. 34 Protokołu 4 UE, a następnie dokonaniem przez organy celne polskie oceny całości materiału dowodowego zgodnie z zasadą swobody oceny dowodów, która musi być oparta na zasadach logicznego rozumowania i rozważenie czy w przedmiotowej sprawie nie występują wyjątkowe okoliczności ( likwidacja przedsiębiorstwa eksportera ), o których mowa w ust. 6 art. 32 Protokołu nr 4 UE. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c i 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) przyjmując, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, w szczególności art. 191 ordynacji podatkowej, w zw. z art. 32 ust. 5 i 6 Protokołu Nr 4 Układu Europejskiego. /-/ W. Długaszewska /-/ T. Geremek /-/ M. Kosewska