I SA/Po 1008/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędzia WSA Karol Pawlicki po rozpoznaniu w dniu 05 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M i EK o wyłączenie Sędziego WSA WI w sprawie ze skargi M i E K na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie uznania ponaglenia za bezzasadne postanawia: oddalić wniosek Skarżący M i EK pismem z dnia [...] złożyli wniosek o wyłączenie Sędziego WSA WI w trybie art. 20 § 1 oraz art. 19 i art. 18 § 1 pkt 6a i pkt 7 P.p.s.a. W uzasadnieniu wniosku skarżący stwierdzili, że zachodzą wątpliwości co do bezstronności Sędziego WI. Z oświadczenia z dnia [...] złożonego przez Sędziego WSA WI wynika, że nie łączą go żadne stosunki zawodowe lub osobiste ze skarżącymi, a nadto nie występują żadne inne okoliczności mogące wywoływać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 P.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie, co wynika z treści art. 19 P.p.s.a. Sąd zauważa, że przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy zostały wymienione w sposób enumeratywny, stanowią zamknięty katalog i nie można ich interpretować w sposób rozszerzający. Opierają się one na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotami postępowania. Powiązania te są tego rodzaju, że – niezależnie od subiektywnych odczuć osób występujących w sprawie – czynią prawdopodobnym przypuszczenie, iż rozpoznanie sprawy nie będzie odpowiadało wymaganiom bezstronności. Z kolei przyczyny wyłączenia sędziego na wniosek strony lub na żądanie tego sędziego, którego dotyczą, nie są wymienione w ustawie w sposób wyczerpujący. Wobec powyższego zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób przeprowadzenia postępowania oraz na treść podejmowanego rozstrzygnięcia przez sędziego. Mogą to być więc okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią a jedną ze stron charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, której podstawą jest np. stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej, jak również wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do powstania wątpliwości co do bezstronności sędziego. Art. 20 P.p.s.a. wskazuje na wymagania formalne wniosku o wyłączenie sędziego. Zgodnie z art. 20 § 1 P.p.s.a. strona zgłasza wniosek na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia. W uzasadnieniu wniosku o wyłączenie sędziego skarżący podnieśli, że postanowienia Sądu z dnia [...] (którym odrzucono skargę z uwagi na uchybienie trzydziestodniowego terminu określonego w art. 53 § 1 P.p.s.a.) oraz z dnia [...] (którym odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia skargi) zostały wydane przez Sędziego WSA WI. W ocenie skarżących postanowienie z dnia [...] jest nieważne z powodu wyłączenia sędziego na podstawie art. 18 § 1 pkt 6a i art. 19 P.p.s.a., gdyż sędzia nie był bezstronny. Do wniosku skarżący załączyli kserokopię artykułu prasowego pt. " Nie wolno wyrokować we własnej sprawie". W ocenie Sądu wniosek skarżących o wyłączenie Sędziego WSA WI nie zasługuje na uwzględnienie i nie może odnieść zamierzonego skutku z uwagi na fakt, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki wyłączenia sędziego z mocy prawa, t.j. z art. 18 § 1 pkt 6a i pkt 7 P.p.s.a., ani również przesłanka wyłączenia skarżącego na wniosek strony, określona w art. 19 P.p.s.a. Z akt sprawy wynika bowiem, że postanowieniem z dnia [...] odrzucono skargę M i EK na wskazane w sentencji postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Odpisy postanowienia z pouczeniem o prawie i terminie do wniesienia kasacji doręczono skarżącym. Następnie postanowieniem z dnia [...] odmówiono skarżącym przywrócenia terminu do wniesienia skargi z uwagi na fakt, że skarżący nie uprawdopodobnili, że nie ponoszą winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi. Odpisy tego postanowienia również doręczono skarżącym z pouczeniem o prawie i terminie do wniesienia zażalenia. Trudno jest zatem uznać za zasadny wniosek skarżących, że skoro Sędzia WSA WI wydał w toku postępowania postanowienie o odrzuceniu skargi, to następnie przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie był bezstronny, skoro na wydane postanowienia przysługują skarżącym środki zaskarżenia i podlegają kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 18 § 1 pkt 6a i pkt 7, art. 19, art. 22 § 1 i 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.