I SA/Po 1012/02
WyrokWSA w Poznaniu2004-06-24
Skład orzekający: Sędzia NSA Sylwestr Marciniak, Sędzia NSA Gabriela Gorzan, Sędzia NSA Jerzy Małecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy działalność Zespołu Składnic Lasów Państwowych w T. polegająca na manipulacji i obróbce drewna okrągłego, a także świadczeniu usług spedycyjno-transportowych, może być kwalifikowana jako działalność gospodarcza inna niż leśna, podlegająca opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo posiadanie przez Zespół Składnic Lasów Państwowych możliwości prowadzenia działalności gospodarczej innej niż leśna, określonej w zarządzeniu, nie uzasadnia obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. Kluczowe jest faktyczne wykonywanie takiej działalności. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z powodu niedostatecznego wyjaśnienia sprawy przez organ odwoławczy, który nie wykazał, czy skarżący faktycznie prowadził działalność gospodarczą inną niż leśna, a także z powodu wadliwego uzasadnienia decyzji organu odwoławczego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy określającą Zespołowi Składnic Lasów Państwowych w T. wysokość podatku od nieruchomości oraz odsetki za zwłokę. Skarżący podnosił, że jako jednostka prowadząca gospodarkę leśną, nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości, a jego działalność polegająca na manipulacji drewna okrągłego i świadczeniu usług spedycyjnych nie jest działalnością gospodarczą inną niż leśna. Organy uznały, że działalność ta, w tym skup drewna, wykracza poza zakres działalności leśnej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od kolegium na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwestr Marciniak Sędziowie NSA Jerzy Małecki NSA Gabriela Gorzan(spr) Protokolant sekr.sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi Zespołu Składnic Lasów Państwowych w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości, I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 423,20 zł (słownie: czterysta dwadzieścia trzy złote 20/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. /-/G.Gorzan /-/S.Marciniak /-/J.Małecki LF
Po uchyleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzji Wójta Gminy z dnia [...] nr [...] określającej wysokość zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za okres od [...] 2001 r. do [...]2001 r. Wójt Gminy decyzją z dnia [...] nr [...] (k. [...] akt administracyjnych) określił Zespołowi Składnic Lasów Państwowych w T. wysokość podatku od nieruchomości za okres od [...] 2001 r. do [...] 2001 r., w wysokości [...]zł oraz odsetki za zwłokę w wysokości [...]zł.
Uzasadniając organ wskazał, iż zgodnie z art. 6 ust. 8 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 1991 r. Nr 9, poz. 31 ze zm.) nakłada się na osoby prawne, jednostki organizacyjne Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz jednostki organizacyjne Lasów Państwowych, obowiązek wpłacania obliczonego w deklaracjach podatku od nieruchomości – bez wezwania – na rachunek budżetu właściwej gminy za poszczególne miesiące w terminie do dnia 15 każdego miesiąca.
Zespół Składnic Lasów Państwowych w T. pismem z dnia [...] stycznia 2001 r. powiadomił organ podatkowy, iż prowadząc jedynie gospodarkę leśną, w świetle ustawy o lasach nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości, w związku z czym od [...] stycznia 2001 r. zaprzestał płacenia podatku od nieruchomości. W dniu [...] lipca 2001 r. przeprowadzono kontrolę podatkową w trakcie, której podatnik podniósł, że nie deklaruje i nie płaci podatku od nieruchomości, gdyż jego zdaniem Zespół Składnic Lasów Państwowych na podstawie przepisów ustawy o lasach i dotyczących gospodarki finansowej Lasów Państwowych jest zwolniony z obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości.
Organ podatkowy zauważył, iż zgodnie z przepisami podatkowymi do działalności leśnej nie zalicza się skupu m.in. drewna, a jak ustalono Zespół Składnic Lasów Państwowych w T. prowadzi skup drewna w celu dalszej obróbki i odsprzedaży. Skoro zatem ustawy podatkowe skup wyłączają z działalności leśnej, działalność taką należy uznać za działalność gospodarczą, wykraczającą poza zakres działalności leśnej.
Zespół Składnic Lasów Państwowych w T. wniósł odwołanie od decyzji Wójta Gminy z dnia [...].
Uzasadniając swoje stanowisko Zespół Składnic Lasów Państwowych w T. podał, iż organ podatkowy błędnie dokonał zrównania pojęć skupu drewna z zakupem drewna od Nadleśnictw, którego dokonuje. Podkreślono, iż zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2000 r. Nr 56, poz. 679 ze zm.) zarówno nadleśnictwo, jak i zespól składnic funkcjonują w ramach jednej organizacji Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe, nie posiadają osobowości prawnej i są reprezentowane przez Skarb Państwa. Zespół Składnic Lasów Państwowych nie obrabia drewna, jak podał w swojej decyzji organ podatkowy, a przeprowadza "automatyczno-mechaniczną manipulację drewna okrągłego, która polega na właściwym i optymalnym podziale drewna sortymentowym i klasowym". Drewno nie podlega dalszej odsprzedaży, a spedycji i sprzedaży.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy wskazał, że merytorycznie wypowiedział się w uzasadnieniu swojej decyzji z dnia [...] nr [...] , natomiast poza tym wziąć pod uwagę należało treść § 3 pkt 1 i 5 "statutu" Zespołu Składnic Lasów Państwowych, który dopuszcza prowadzenie działalności, nie mieszczącej się w pojęciu "działalności leśnej".
Na decyzję organu drugiej instancji Zespół Składnic Lasów Państwowych w T. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Spór między stronami dotyczy zakwalifikowania przedmiotu działalności Zespołu Składnic Lasów Państwowych w T. w związku z przyjęciem istnienia obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości, wyrażonego w art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zgodnie z tym przepisem opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m.in. grunty objęte przepisami o podatku rolnym lub leśnym, związane z prowadzeniem działalności gospodarczej innej, niż działalność rolnicza lub leśna. Zgodnie natomiast z art. 3 ust 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych za działalność leśną, w rozumieniu tej ustawy, uważa się działalność posiadaczy i zarządców lasów w zakresie urządzania lasu, utrzymywania i powiększania zasobów i upraw leśnych, pozyskiwania - z wyjątkiem skupu - drewna, żywicy, choinek, karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz płodów runa leśnego, a także sprzedaż tych produktów w stanie nie przerobionym.
Zespół Składnic Lasów Państwowych w T. utrzymuje, iż jego działalność polega na automatyczno-mechanicznej manipulacji drewna okrągłego, która, wbrew opinii organów pierwszej i drugiej instancji, nie jest działalnością inną, niż leśna, a w szczególności także nie polega na skupie drewna.
"Istotną cechą umowy kupna-sprzedaży, do której należy skup – zgodnie z treścią wyroku NSA z dnia 17 lutego 2000 r. , sygn. akt I SA/Gd 678/99, którą Sąd w pełni aprobuje – jest przejście własności ze sprzedającego na kupującego (art. 535 § 1 k.c.). Definicja sprzedaży wyraźnie wskazuje jej elementy konstrukcyjne, niezbędne do zakwalifikowania konkretnej umowy jako umowy sprzedaży (skupu)", którymi są strony (sprzedający i kupujący) oraz przedmioty ich wzajemnych świadczeń rozporządzających prawem do ich własności. Skoro w rozpoznawanej sprawie nie ustalono, aby od stycznia 2001 r. Zespół Składnic Lasów Państwowych w T., skupował drewno od podmiotu innego, niż nadleśnictwo, te zaś podobnie jak skarżący, funkcjonują w ramach jednej organizacji Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe reprezentującej Skarb Państwa działalności tej nie można kwalifikować jako skup, lecz jako pozyskiwanie drewna, mieszczące się w pojęciu zdefiniowanej w art. 3 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych działalności leśnej.
Dlatego ze względu na przypisany Zespołowi Składnic w T. przez organ I i II instancji "skup drewna" w 2001 r., w przedstawionej wyżej sytuacji, nie można było uznać, że jednostka ta w zakresie gruntów i budynków Składnicy w K. podlega obowiązkowi w podatku od nieruchomości.
Organ odwoławczy, co należy wskazać na wstępie, w myśl art. 210 § 3 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) obowiązany jest w uzasadnieniu decyzji wskazać fakty, które uznał za udowodnione, oraz dowody, na podstawie których został ustalony w sprawie stan faktyczny sprawy. Ograniczenie się jedynie do zdawkowego powołania § 3 pkt 1 i 5 "statutu" ZSLP z którego ma wynikać, iż dopuszcza on prowadzenie przez Zespół Składnic w T. działalności nie mieszczące się w "działalności leśnej", warunków powołanego wyżej przepisu ustawy nie spełnia. Dotyczy to także stwierdzenia, iż organ ten podtrzymuje swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wcześniejszej swojej decyzji, gdy nie podano, jakie konkretne przesłanki faktyczne i prawne zadecydowały o nieuznaniu za zasadne zarzutów odwołania.
Do kognicji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego należy kontrola działalności administracji publicznej, pod względem legalności, nie zaś ustalanie stanu faktycznego sprawy.
Ze względu na wyłączenie z działalności leśnej w art. 3 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych sprzedaży pozyskanych produktów: drewna, żywicy, choinek, karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz płodów runa leśnego w stanie przerobionym, należało w sprawie wyjaśnić, na czym polega zawarta w § 3 pkt 1 i 5 zarządzenia Nr 8 Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w P. z dnia 4.05.2000 r. wykonywana przez skarżącego "manipulacja i wyrób" pozyskiwanego od nadleśnictwa drewna, a nadto "świadczenie usług spedycyjno-transportowych". Jeżeli wykonywane usługi "korowania drewna" dotyczą wyłącznie drewna pochodzącego od nadleśnictw, a kora nie jest sprzedawana w stanie przetworzonym, wówczas można zaliczyć je do pozyskiwania kory, a więc działalności zaliczonej do leśnej. Nie bez znaczenia będzie także ustalenie, czy skarżący w ramach usług "manipulacji" i "wyrobu" wykonuje zlecenia innych podmiotów w obrocie cywilno-prawnym, w konsekwencji których sprzedaje im drewno w stanie przerobionym.
Z art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że grunty objęte przepisami o podatku rolnym lub leśnym podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości wówczas, gdy są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej innej, niż działalność rolnicza lub leśna. Nie można utożsamiać gruntów "związanych z prowadzeniem działalności", o czym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy, z gruntami "związanymi z działalnością". O ile w zakresie pierwszego z wymienionych pojęć użycie sformułowania "prowadzenie" wskazuje na zajęcie i wykonywanie na tym gruncie czynności związanych z działalnością gospodarczą, inną, niż rolna czy leśna, o tyle drugie z wymienionych pojęć łączy grunt z posiadaniem przez przedsiębiorcę (np. art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w 2001 roku). Dlatego nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że nie faktycznie wykonywana działalność przez skarżącego w Składnicy w K. w 2001 r., lecz sama możliwość prowadzenia działalności gospodarczej, innej, niż działalność leśna, określonej w zarządzeniu Nr 8 Dyrektora RDdP w P. uzasadnia obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości tej jednostki organizacyjnej.
Z powyższych względów Sąd uznał skargę za uzasadnioną także z powodu niedostatecznego wyjaśnienia sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt "a" i "c" oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł, jak w wyroku.
/-/G.Gorzan /-/S.Marciniak /-/J.Małecki
LF
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło