I SA/Po 1039/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-07-20
Skład orzekający: Małgorzata Bejgerowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku śmierci strony postępowania sądowoadministracyjnego, która wniosła skargę na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego, postępowanie powinno zostać umorzone, jeśli spadkobierca zgłasza swój udział w sprawie, ale interpretacja dotyczy wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie, uznając, że śmierć strony wnioskującej o indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego stanowi przesłankę do umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Interpretacja indywidualna dotyczy bowiem wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, a spadkobierca nie jest podmiotem zainteresowanym w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej, co oznacza, że wynik postępowania nie dotyczy jego interesu prawnego.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. W trakcie postępowania sądowego skarżąca zmarła. Jej spadkobierczyni, D. G., zgłosiła swój udział w sprawie, domagając się kontynuowania postępowania, argumentując, że interpretacja dotyczy jej interesu prawnego. Sąd uznał jednak, że interpretacja dotyczy wyłącznie praw ściśle związanych z osobą zmarłej, a spadkobierczyni nie jest podmiotem zainteresowanym w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie i zarządzono zwrot uiszczonego wpisu od skargi na rzecz spadkobierczyni skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. L. na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: umorzyć postępowanie, zarządzić od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na rzecz spadkobierczyni skarżącej – D. G. zwrot kwoty [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
P. L., reprezentowana przez adwokata, pismem z dnia 16 maja 2016 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na wskazaną w sentencji interpretację indywidualną Ministra Finansów, działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej w P., wydaną w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych. W dniu 17 maja 2016 r. pełnomocnik skarżącej uiścił wpis od skargi w kwocie [...] zł.
W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
W piśmie procesowym z dnia 30 czerwca 2016 r. reprezentujący skarżącą pełnomocnik poinformował, że skarżąca zmarła w dniu [...] czerwca 2016 r. Jednocześnie wniósł o kontynuowanie postępowania sądowego wskazując, że jedyna spadkobierczyni skarżącej - jej córka D. G., ma w tym interes prawny. Zdaniem pełnomocnika zaskarżona interpretacja dotyczy ściśle i bezpośrednio praw i obowiązków spadkobierczyni skarżącej, w tym rozmiaru długów spadkowych i zakresu odpowiedzialności spadkobierczyni, a zatem, zdaniem pełnomocnika, w sprawie nie zachodzi przesłanka z art. 161 § 1 ust. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 - w skrócie: "P.p.s.a."). Do pisma załączono poświadczony za zgodność z oryginałem odpis skrócony aktu zgonu P. L. oraz akt poświadczenia dziedziczenia z dnia 28 czerwca 2016 r., z którego wynika, że spadek po zmarłej P. L., na podstawie ustawy dziedziczy jej córka D. G., w całości, z dobrodziejstwem inwentarza.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Postępowanie sądowoadministracyjne należy umorzyć.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.
W ocenie Sądu, kluczowe znaczenie w rozpoznawanej sprawie mają przepisy Rozdziału 1a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. - w skrócie: "O.p."), w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej interpretacji, regulujące kwestie interpretacji przepisów prawa podatkowego. Zgodnie z art. 14b § 1 O.p. Minister właściwy do spraw finansów publicznych (obecnie Dyrektor Biura Krajowej Informacji Podatkowej), na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Wskazanie we wniosku, czyli "wylegitymowanie się" taką indywidualną sprawą stanowi niezbędny warunek do uznania danego podmiotu za zainteresowanego w rozumieniu powyższego przepisu. W myśl art. 14b § 2 O.p., wniosek zainteresowanego może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Uznać zatem należy, że osobą zainteresowaną jest taki podmiot, który chce uzyskać interpretację przepisów prawa podatkowego w celu wyjaśnienia i ułożenia swoich interesów w sferze prawa podatkowego. Podmiotem legitymowanym do wystąpienia o interpretację indywidualną może być tylko i wyłącznie taki podmiot, u którego wystąpił lub może wystąpić opisany we wniosku interpretacyjnym określony stan faktyczny, który może powodować konsekwencje w zakresie prawa podatkowego (por. J. Brolik, Ogólne oraz indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego, Warszawa 2013, s. 105; także: postanowienie NSA z dnia 10 kwietnia 2014 r., o sygn. akt II FSK 542/14, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zdaniem Sądu z powołanych wyżej przepisów wynika jednoznacznie, że w postępowaniu interpretacyjnym ustawodawca autonomicznie uregulował kwestie komu przysługuje legitymacja do wystąpienia o pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego, a zatem komu przysługuje przymiot strony w takim postępowaniu.
Uwzględniając powyższe, a także specyfikę postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, a zwłaszcza treść pytania sformułowanego przez skarżącą we wniosku o wydanie interpretacji, Sąd stwierdza, że spadkobierczyni skarżącej nie jest podmiotem "zainteresowanym", o którym mowa w art. 14b § 1 O.p. W tym kontekście w szczególności należy zaznaczyć, że skarżąca zadała organowi podatkowemu pytanie, do jakiego źródła powinna ona zaliczyć dochód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości w części uzyskanej po śmierci jej męża, oraz czy dokonane przez nią zbycie nieruchomości podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Z takim pytaniem mogła więc wystąpić tylko sama skarżąca, a nie jej spadkobierczyni. Córka skarżącej, domagając się kontynuowania niniejszego postępowania sądowego, którego przedmiotem jest interpretacja indywidualna wydana nie dla niej, lecz dla jej spadkodawczyni, w istocie żąda dokonania przez Sąd kontroli legalności aktu, do którego ona sama nie będzie się mogła zastosować i skorzystać z funkcji ochronnej interpretacji. Wydana interpretacja, co jest bezsporne, dotyczy bowiem innego podmiotu – zmarłej P. L. Tym samym należy stwierdzić, że jej córka - spadkobierczyni skarżącej nie jest podmiotem "zainteresowanym", o którym mowa w art. 14b § 1 O.p., a co za tym idzie zaskarżona interpretacja nie będzie mogła w stosunku do niej wywołać żadnych skutków prawnych. W konsekwencji Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie, wbrew twierdzeniom pełnomocnika, ziściła się przesłanka z art. 161 § 1 pkt 2 P.p.s.a., albowiem przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw ściśle związanych z osobą zmarłego (skarżącej/spadkodawcy), a wynik tego postępowania nie dotyczy interesu prawnego osoby, która zgłosiła swój udział w sprawie (spadkobierczyni - w stosunku do niej zaskarżona interpretacja nie może wywołać żadnych skutków prawnych).
Jednocześnie Sąd zauważa, że nic nie stoi na przeszkodzie, aby spadkobierczyni skarżącej wystąpiła z wnioskiem do organu podatkowego o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowej dotyczącej jej sytuacji prawnopodatkowej w związku z nabyciem spadku po matce, która uprzednio nabyła spadek po swoim mężu.
Mając na względzie powyższe Sąd, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu postanowiono, jak w pkt II sentencji, w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. oraz o przedłożony do akt sprawy przez pełnomocnika skarżącej dokument poświadczenia dziedziczenia z dnia 28 czerwca 2016 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło