I SA/Po 1039/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2016-07-20

Skład orzekający: Małgorzata Bejgerowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku śmierci strony postępowania sądowoadministracyjnego, która wniosła skargę na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego, postępowanie powinno zostać umorzone, jeśli spadkobierca zgłasza swój udział w sprawie, ale interpretacja dotyczy wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie, uznając, że śmierć strony wnioskującej o indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego stanowi przesłankę do umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Interpretacja indywidualna dotyczy bowiem wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, a spadkobierca nie jest podmiotem zainteresowanym w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej, co oznacza, że wynik postępowania nie dotyczy jego interesu prawnego.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. W trakcie postępowania sądowego skarżąca zmarła. Jej spadkobierczyni, D. G., zgłosiła swój udział w sprawie, domagając się kontynuowania postępowania, argumentując, że interpretacja dotyczy jej interesu prawnego. Sąd uznał jednak, że interpretacja dotyczy wyłącznie praw ściśle związanych z osobą zmarłej, a spadkobierczyni nie jest podmiotem zainteresowanym w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie i zarządzono zwrot uiszczonego wpisu od skargi na rzecz spadkobierczyni skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. L. na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: umorzyć postępowanie, zarządzić od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na rzecz spadkobierczyni skarżącej – D. G. zwrot kwoty [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi. P. L., reprezentowana przez adwokata, pismem z dnia 16 maja 2016 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na wskazaną w sentencji interpretację indywidualną Ministra Finansów, działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej w P., wydaną w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych. W dniu 17 maja 2016 r. pełnomocnik skarżącej uiścił wpis od skargi w kwocie [...] zł. W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. W piśmie procesowym z dnia 30 czerwca 2016 r. reprezentujący skarżącą pełnomocnik poinformował, że skarżąca zmarła w dniu [...] czerwca 2016 r. Jednocześnie wniósł o kontynuowanie postępowania sądowego wskazując, że jedyna spadkobierczyni skarżącej - jej córka D. G., ma w tym interes prawny. Zdaniem pełnomocnika zaskarżona interpretacja dotyczy ściśle i bezpośrednio praw i obowiązków spadkobierczyni skarżącej, w tym rozmiaru długów spadkowych i zakresu odpowiedzialności spadkobierczyni, a zatem, zdaniem pełnomocnika, w sprawie nie zachodzi przesłanka z art. 161 § 1 ust. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 - w skrócie: "P.p.s.a."). Do pisma załączono poświadczony za zgodność z oryginałem odpis skrócony aktu zgonu P. L. oraz akt poświadczenia dziedziczenia z dnia 28 czerwca 2016 r., z którego wynika, że spadek po zmarłej P. L., na podstawie ustawy dziedziczy jej córka D. G., w całości, z dobrodziejstwem inwentarza. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Postępowanie sądowoadministracyjne należy umorzyć. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. W ocenie Sądu, kluczowe znaczenie w rozpoznawanej sprawie mają przepisy Rozdziału 1a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. - w skrócie: "O.p."), w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej interpretacji, regulujące kwestie interpretacji przepisów prawa podatkowego. Zgodnie z art. 14b § 1 O.p. Minister właściwy do spraw finansów publicznych (obecnie Dyrektor Biura Krajowej Informacji Podatkowej), na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Wskazanie we wniosku, czyli "wylegitymowanie się" taką indywidualną sprawą stanowi niezbędny warunek do uznania danego podmiotu za zainteresowanego w rozumieniu powyższego przepisu. W myśl art. 14b § 2 O.p., wniosek zainteresowanego może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Uznać zatem należy, że osobą zainteresowaną jest taki podmiot, który chce uzyskać interpretację przepisów prawa podatkowego w celu wyjaśnienia i ułożenia swoich interesów w sferze prawa podatkowego. Podmiotem legitymowanym do wystąpienia o interpretację indywidualną może być tylko i wyłącznie taki podmiot, u którego wystąpił lub może wystąpić opisany we wniosku interpretacyjnym określony stan faktyczny, który może powodować konsekwencje w zakresie prawa podatkowego (por. J. Brolik, Ogólne oraz indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego, Warszawa 2013, s. 105; także: postanowienie NSA z dnia 10 kwietnia 2014 r., o sygn. akt II FSK 542/14, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zdaniem Sądu z powołanych wyżej przepisów wynika jednoznacznie, że w postępowaniu interpretacyjnym ustawodawca autonomicznie uregulował kwestie komu przysługuje legitymacja do wystąpienia o pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego, a zatem komu przysługuje przymiot strony w takim postępowaniu. Uwzględniając powyższe, a także specyfikę postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, a zwłaszcza treść pytania sformułowanego przez skarżącą we wniosku o wydanie interpretacji, Sąd stwierdza, że spadkobierczyni skarżącej nie jest podmiotem "zainteresowanym", o którym mowa w art. 14b § 1 O.p. W tym kontekście w szczególności należy zaznaczyć, że skarżąca zadała organowi podatkowemu pytanie, do jakiego źródła powinna ona zaliczyć dochód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości w części uzyskanej po śmierci jej męża, oraz czy dokonane przez nią zbycie nieruchomości podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Z takim pytaniem mogła więc wystąpić tylko sama skarżąca, a nie jej spadkobierczyni. Córka skarżącej, domagając się kontynuowania niniejszego postępowania sądowego, którego przedmiotem jest interpretacja indywidualna wydana nie dla niej, lecz dla jej spadkodawczyni, w istocie żąda dokonania przez Sąd kontroli legalności aktu, do którego ona sama nie będzie się mogła zastosować i skorzystać z funkcji ochronnej interpretacji. Wydana interpretacja, co jest bezsporne, dotyczy bowiem innego podmiotu – zmarłej P. L. Tym samym należy stwierdzić, że jej córka - spadkobierczyni skarżącej nie jest podmiotem "zainteresowanym", o którym mowa w art. 14b § 1 O.p., a co za tym idzie zaskarżona interpretacja nie będzie mogła w stosunku do niej wywołać żadnych skutków prawnych. W konsekwencji Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie, wbrew twierdzeniom pełnomocnika, ziściła się przesłanka z art. 161 § 1 pkt 2 P.p.s.a., albowiem przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw ściśle związanych z osobą zmarłego (skarżącej/spadkodawcy), a wynik tego postępowania nie dotyczy interesu prawnego osoby, która zgłosiła swój udział w sprawie (spadkobierczyni - w stosunku do niej zaskarżona interpretacja nie może wywołać żadnych skutków prawnych). Jednocześnie Sąd zauważa, że nic nie stoi na przeszkodzie, aby spadkobierczyni skarżącej wystąpiła z wnioskiem do organu podatkowego o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowej dotyczącej jej sytuacji prawnopodatkowej w związku z nabyciem spadku po matce, która uprzednio nabyła spadek po swoim mężu. Mając na względzie powyższe Sąd, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu postanowiono, jak w pkt II sentencji, w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. oraz o przedłożony do akt sprawy przez pełnomocnika skarżącej dokument poświadczenia dziedziczenia z dnia 28 czerwca 2016 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło