I SA/Po 105/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2016-03-09

Skład orzekający: Dominik Mączyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki jest uzasadnione, biorąc pod uwagę trudną sytuację finansową i zdrowotną skarżącego?
Ratio decidendi
Wykonanie decyzji o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w kwocie przekraczającej dochody skarżącego, który jest emerytem z poważnymi schorzeniami, może doprowadzić do znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania takiej decyzji jest uzasadnione, gdy egzekucja skierowana do jedynego źródła dochodu skarżącego uniemożliwiłaby mu pokrycie niezbędnych kosztów utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. orzekającą o jego solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki w podatku VAT. Jednocześnie wniósł o wstrzymanie wykonania tej decyzji, wskazując na swoją trudną sytuację finansową (niska emerytura, wysokie koszty utrzymania, spłata pożyczki) i zdrowotną (poważne schorzenia kardiologiczne, zaawansowany wiek). Skarżący podkreślił, że egzekucja nałożonego obowiązku uniemożliwiłaby mu zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dominik Mączyński po rozpoznaniu w dniu 09 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi I. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za m-ce: wrzesień, październik, grudzień 2010 r. oraz luty i czerwiec 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę; postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] grudnia 2015 r. skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika – radcę prawnego, wniósł skargę na wymienioną w rubrum niniejszego orzeczenia decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. Następnie pismem z dnia [...] grudnia 2015 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o wstrzymanie wykonania poddanej sądowej kontroli decyzji. Uzasadniając wniosek w tym przedmiocie podniesiono, że kwota orzeczona do zapłaty wymienioną w rubrum niniejszego orzeczenia decyzją to ponad [...] zł z odsetkami. W tym też kontekście wyjaśniono, że wnioskodawca jest osobą w zaawansowanym wieku, liczącą [...] lata, skarżący cierpi przy tym na poważne schorzenia kardiologiczne, będąc pod stałą opieką poradni kardiologicznej. Wnioskodawca jest emerytem, pobierającym emeryturę w kwocie [...] zł. Wnioskodawca ponosi przy tym sam koszty swojego mieszkania. Dochody skarżącego wystarczają zaledwie na utrzymanie mieszkania i zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Wyjaśniono przy tym, że skarżący ponosi stałe wydatki na utrzymanie mieszkania w kwocie: woda, ścieki – średnio [...] zł miesięcznie, opłaty za prąd średnio [...] zł miesięcznie, zakup opału – średniomiesięcznie [...] zł, abonament telefoniczny [...] zł miesięcznie. Wnioskodawca ponosi również wydatki związane ze zwrotem pożyczki w kwocie [...] zł miesięcznie oraz koszty lekarstw, żywności i środków higieny w łącznej kwocie ok. [...] zł miesięcznie. Podniesiono przy tym, że skarżący nie jest w stanie poczynić jakichkolwiek oszczędności bez uszczerbku dla utrzymania i zaspokojenia bieżących podstawowych potrzeb życiowych, a także regulowania swoich zobowiązań. Wyjaśniono również, że sytuacja skarżącego jako emeryta jest trudna, gdyż z racji wieku i choroby nie ma on innych możliwości zarobkowych. Skarżący nie posiada ponadto żadnego majątku, który mógłby zostać spieniężony. Podniesiono również, że ewentualna egzekucja nałożonego zaskarżoną decyzją obowiązku uniemożliwiłaby skarżącemu zaspokojenie jego podstawowych potrzeb bytowych. Pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. pełnomocnik skarżącego przedłożył umowę pożyczki gotówkowej na kwotę [...] zł, oraz dowody uiszczenia opłat związanych z utrzymaniem mieszkania skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., nr 270 ze zm. – dalej w skrócie "p.p.s.a") wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego Sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). W celu uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 2109/13, w którym Sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". Co więcej w orzecznictwie wskazuje się, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r. sygn. akt I FZ 332/14, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że strona skarżąca w uzasadnieniu pisma z dnia [...] grudnia 2015 r. wywiodła, że wykonanie poddanego sądowej kontroli aktu administracyjnego może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia dla skarżącego skutków. Podkreślić w tym miejscu należy, że wskazana w rubrum niniejszego orzeczenia decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w P. nakłada na skarżącego odpowiedzialność na łączną kwotę [...] zł. Wielkość nałożonego obowiązku należy przy tym skonfrontować z wielkością dochodów wnioskodawcy, które wynoszą [...] zł miesięcznie. Skarżący ponosi przy tym koszty niezbędnego utrzymania siebie w kwocie [...] zł oraz koszty związane ze spłatą pożyczki w kwocie [...] zł miesięcznie. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, odmowa wstrzymania wykonania objętego skargą aktu w przedstawionych powyżej realiach sprawy skutkowałaby wyrządzeniem skarżącemu znacznej szkody. Mając bowiem na uwadze fakt, że skarżący nie dysponuje majątkiem znacznej wartości, ewentualna egzekucja wynikającego z zaskarżonej decyzji obowiązku zostałby skierowana do jedynego źródła dochodu wnioskodawcy w postaci emerytury. Jej zajęcie, biorąc pod uwagę wielkość wydatków skarżącego oraz wysokość emerytury uniemożliwiłoby skarżącemu pokrycie niezbędnych kosztów utrzymania. Uniemożliwienie pokrycia niezbędnych kosztów utrzymania w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę należy uznać za czyniące zadość obowiązkowi wykazania, że wykonanie zaskarżonej decyzji łączyć się będzie dla skarżącego z trudnymi do odwrócenia skutkami. Z uwagi na powyższe stwierdzić należało, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło