I SA/Po 107/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Świerczak po rozpoznaniu w dniu [...] marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. T. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi L. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec, sierpień, wrzesień 2014 r. oraz nadwyżki w podatku od towarów i usług do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, październik, listopad i grudzień 2014 r. postanawia oddalić wniosek. Wraz ze skargą na opisaną wyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, "L." Sp. z o.o. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Uzasadniając wniosek Prezes Zarządu spółki "L." wskazał, że w ostatnich dniach 2017 r. przygotował skargę do WSA w Poznaniu. W dniu [...] stycznia musiał wyjechać do [...] w celu zamknięcia kontraktu i uporządkowania spraw po nagle zmarłym pracowniku. Wbrew jego oczekiwaniom nie zdążył wrócić do Polski przed terminem złożenia skargi. Pismo ze skargą zostało w biurze w aktach, do których nie mieli dostępu pracownicy. Po powrocie do Polski przesłał skargę do sądu. Do wniosku dołączył kopię polecenia wyjazdu służbowego Nr [...]/2018 na czas od [...] stycznia 2018 r. do [...] stycznia 2018 r., zgodnie z którym do Polski wrócił [...] stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie jest zasadny. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei w myśl art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobniając okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu. Zgodnie z art. 87 § 3 P.p.s.a., wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Przy czym stosownie do art. 87 § 4 P.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Odnosząc tę regulację do rozpatrywanej sprawy, należy uznać, iż wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony we wskazanym terminie siedmiodniowym, bowiem przyczyna uchybienia terminu ustała [...] stycznia 2018 r., gdy Prezes Zarządu spółki wrócił z podróży służbowej, natomiast skarga została wniesiona [...] stycznia 2018 r. Zaistniała sytuacja daje zatem możliwość dokonania merytorycznej oceny wniosku w świetle istnienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. W tych ramach należy podkreślić, iż zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się bardzo rygorystyczne kryteria oceny postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że od strony dokonującej czynności procesowej wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy jej dokonywaniu. Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie kryteriów idealnego wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy. W związku z powyższym "przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa". Inaczej mówiąc nieuwaga czy choćby zaniedbanie leżące po stronie strony skarżącej nie może być zakwalifikowane jako przesłanka wyłączająca brak winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Kryteria oceny braku winy są zatem sformułowane surowo. W literaturze i orzecznictwie podkreśla się, iż "o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. (...) W konsekwencji więc brak winy w uchybieniu terminu możemy przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" Powyższe jednoznacznie wskazuje, iż przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy zaprezentowana argumentacja uprawdopodobni brak winy. W niniejszej sprawie strona skarżąca upatruje brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi niemożnością jej nadania w terminie, wobec pobytu za granicą w ramach podróży służbowej jej Prezesa, a więc osoby upoważnionej do reprezentacji spółki. Należy zatem wskazać, że argumentacja taka nie może odnieść zamierzonego skutku. Zaskarżoną decyzję doręczono bowiem w dniu [...] grudnia 2017 r., a zatem od tego dnia strona skarżąca miała świadomość o biegu terminu do wniesienia skargi w niniejszej sprawie z uwagi na pouczenie zawarte w tej decyzji. Ewentualny wyjazd służbowy jej Prezesa, w trakcie którego miał nastąpić upływ terminu do wniesienia skargi, nie może być przy tym uznany za przeszkodę nie do przezwyciężenia. Podmiot należycie dbający o własne interesy w takim wypadku ma różne możliwości podjęcia działań zmierzających do dochowania terminu, w tym ma możliwość ustanowienia pełnomocnika, bądź nadania skargi za granicą z uwagi na brzmienie art. 83 § 3 P.p.s.a. Reasumując, zdaniem sądu wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że niezachowanie terminu było wynikiem istnienia przeszkody nie do przezwyciężenia. Tym samym nie uprawdopodobnił on braku winy w niedotrzymaniu terminu do wniesienia skargi. Mając na uwadze powyższe, sąd działając na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.