I SA/Po 1071/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2014-12-02

Skład orzekający: Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej powinien zostać uwzględniony, gdy strona skarżąca nie uprawdopodobniła wystarczająco niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Sąd odmawia wstrzymania wykonania decyzji, gdy strona skarżąca nie przedstawiła wystarczających dowodów na uprawdopodobnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek wykazania tych przesłanek spoczywa na skarżącym, który musi poprzeć swoje twierdzenia dokumentami źródłowymi, a sąd nie ma obowiązku wyręczania strony w tym zakresie.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług, argumentując, że jej natychmiastowe wykonanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki, w tym niemożność prowadzenia działalności gospodarczej i regulowania zobowiązań publicznoprawnych, co może doprowadzić do upadłości spółki. Wnioskodawca przedstawił propozycję restrukturyzacyjną zadłużenia jako dowód na możliwość poprawy sytuacji finansowej po odroczeniu spłaty zobowiązań. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz po rozpoznaniu w dniu 02 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń – luty 2008, czerwiec – lipiec 2008, wrzesień – listopad 2008 postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. [...] w skardze wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu zakończenia postępowania. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że jest to uzasadnione niebezpieczeństwem spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podatnik w konsekwencji natychmiastowego wykonania skarżonej decyzji, nie jest w stanie prowadzić normalnej działalności gospodarczej - co skutkuje niemożliwością regulowania zobowiązań publicznoprawnych (min. dot. składek na ubezpieczenia społeczne). Spółka mimo nowych zamówień, staje się podmiotem bardziej zadłużonym - wobec organów podatkowych i rentowych. Posiada ona na tyle duże zaległości w zakresie ZUS i US (zobowiązania publicznoprawne), że wraz z brakiem wydania przez sąd postanowienia w trybie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." nie będzie długo w stanie spłacić należności względem kontrahentów i podmiotów publicznych. Na poparcie powyższych tez, pełnomocnik strony przedstawił dokument prywatny, tj. propozycję restrukturyzacyjną zadłużenia sporządzony przy udziale dr K. M. W wyniku przedstawionych wyliczeń opartych o ekonomiczną analizę, wykazano, że jeśli zostanie odroczona spłata zobowiązań publicznoprawnych nastąpi zmiana sytuacji finansowej spółki - ze zlej (balansującej na granicy upadłości podmiotu) do dobrej. Według danych przedstawionych przez autorów propozycji restrukturyzacji zadłużenia przedsiębiorstwa [...], plan restrukturyzacji pozwoli spółce osiągnąć wynik finansowy netto w II półroczu 2014 r. [...] zł, w roku 2015 – [...] zł oraz w roku 2016 – [...] zł. Realizowanie przez spółkę założeń przedłożonego planu restrukturyzacji pozwoli spółce spełnić wszystkie ciążące na niej należności publicznoprawne oraz zobowiązania cywilnoprawne. Strona podkreśliła, ze nagła egzekucja administracyjna wywoła nieodwracalne skutki w postaci upadłości spółki jawnej. Nie będzie ona w stanie pozyskać nowych klientów i utrzymać dotychczasowy stan zatrudnienia. Umożliwiając wstrzymanie się organu podatkowego z egzekucją należności (decyzja ostateczna) podatnik otrzyma szanse na powrót do stanu płynności finansowej. Aby uprawdopodobnić tezę strony skarżącej o nieodwracalnych skutkach jakie może wywołać brak wstrzymania wykonalności decyzji skarżonej pełnomocnik wnosi o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w majątku skarżącego lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy podkreślić, że to na skarżącym spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia, że w jego sytuacji zachodzą okoliczności wskazane w powołanym powyżej przepisie. Niemniej sąd rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinien uwzględniać wszystkie okoliczności, nawet te niepodniesione we wniosku, o ile są możliwe do wyinterpretowania na podstawie akt sprawy (vide: orzeczenie NSA w sprawie sygn. akt II OZ 750/05, niepubl.). Będące podstawą wstrzymania wykonania przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a., to taka szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (vide: post. NSA z 20 grudnia 2004 r. w sprawie sygn. akt GZ 138/04, niepubl.). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Skarżąca nie wykazała konkretnych okoliczności, z których wynika, że jej aktualna sytuacja finansowa jest trudna. Także w aktach sprawy sąd nie dopatrzył się zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a, które uzasadniałyby uwzględnienie złożonego wniosku. Tymczasem do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczający sam wywód strony. Wnioskodawca powinien bowiem poprzeć swoje twierdzenia dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej, np. odpisami z zeznań rocznych podatkowych, deklaracji VAT-7, bilansu, rachunku zysku i strat oraz sprawozdania finansowego (tak: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2004 r., sygn. akt GZ 120/04, niepubl.), a tego skarżąca nie uczyniła. Spółka nie wykazała więc sytuacji finansowej, która uzasadniałaby wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Do wniosku nie dołączyła odpowiednich dokumentów źródłowych, a w tym zakresie sąd nie ma obowiązku działania z urzędu i wyręczania spółki. Tym samym nie jest zasadne przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w majątku skarżącego lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla strony. Wprawdzie spółka załączyła do wniosku dokument prywatny, tj. propozycję restrukturyzacyjną zadłużenia, ale przedstawione tam wyliczenia nie uzasadniają wstrzymania wykonania decyzji. Na podstawie wniosku strony i złączonych do niego dokumentów nie sposób ustalić, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dopiero bowiem porównanie wydatków skarżącej z jej majątkiem czynnym mogłoby pozwolić ustalić jakie skutki w odniesieniu do sytuacji finansowej skarżącej wywoła wykonanie decyzji. Potrzeba wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powinna być wykazana przez samą stronę skarżącą. Wiąże się to z koniecznością szczególnie wnikliwego, przekonującego i dokładnego wskazania, jak i uzasadnienia konkretnych zdarzeń i okoliczności przez wnioskodawcę, w taki sposób, aby sąd miał możliwość dokonania kontroli ich prawdziwości. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, zwłaszcza, że na tym etapie postępowania sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi. Wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego stanowi wyjątek od zasady wykonania decyzji i tylko w wyjątkowych, uzasadnionych przez stronę sytuacjach może znaleźć zastosowanie. Na podstawie, zawartych we wniosku ogólnikowych stwierdzeń dotyczących sytuacji skarżącej, a także na podstawie akt niniejszej sprawy, nie sposób uznać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższych względów sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło