I SA/Po 1085/08

1 POSTANOWIENIE Dnia 25 listopada 2008r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku JK o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za poszczególne miesiące od sierpnia 2005r. do września 2006r. oraz opłaty paliwowej postanawia: 1. udzielić skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez: - ustanowienie dla wnioskodawcy doradcy podatkowego, którego wyznaczy Krajowa Rada Doradców Podatkowych, - zwolnienie od wpisu od skargi ponad kwotę [...], 2. oddalić wniosek w pozostałej części. /-/V.Mielcarek Wpis sądowy od skargi wynosi [...]. Wobec tego skarżący JK złożył sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. W uzasadnieniu wniosku podał, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, z córką i z synami. Nie posiada domu, mieszkania, nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Posiada natomiast plac magazynowy w G. Małżonka i dzieci wnioskodawcy nie posiadają majątku. Skarżący z tytułu umowy o pracę otrzymuje wynagrodzenie brutto w wysokości [...], jego żona w wysokości [...], zaś najstarszy syn z tytułu prowadzonej działalności uzyskuje dochód brutto w wysokości [...]. Na wezwanie z dnia [...] JK w odpowiedzi z dnia [...] podał, że ponosi koszty miesięcznego utrzymania w wysokości [...]; przy czym czynsz [...], woda [...], gaz [...], energia elektryczna [...], opał [...], kablówka [...], koszty leczenia i zakupu lekarstw [...], telefony stacjonarne i komórkowe [...], wyżywienie [...], abonament RTV [...], paliwo [...], rata kredytów zaciągniętych z przeznaczeniem na życie [...]. Skarżący oświadczył, że nie jest właścicielem żadnego samochodu osobowego. Wnioskodawca oraz osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym nie uzyskują żadnych dodatkowych dochodów, nie korzystają również z pomocy opieki społecznej. Dom, w którym mieszkają należy do M i M K, koszty wynajmu domu wynoszą [...] miesięcznie. Do pisma załączył m.in. kserokopie zeznań podatkowych za [...], kserokopię umowy nr [...] zawartej w dniu [...] z A we W o kredyt w wysokości [...]. Na kolejne wezwanie J K w odpowiedzi z dnia [...] podał, że on i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym są posiadaczami autocysterny marki M, rok produkcji [...], wartość rynkowa około [...]. Pojazd ten decyzją Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia [...] został zabezpieczony w postępowaniu podatkowym. Do pisma załączył zaświadczenia o zatrudnieniu i zarobkach, zaświadczenia z banku, decyzje o wykreśleniu wpisu z ewidencji działalności gospodarczej. Wniosek o udzielenie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie tylko w części przez zwolnienie od wpisu od skargi ponad kwotę [...] oraz przez ustanowienie doradcy podatkowego. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zatem obowiązującą zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest, że strony ponoszą koszty tego postępowania. Od tej zasady ustawa przewiduje wyjątek – możliwość przydzielenia skarżącemu prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 1 cyt. ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 ustawy). Art. 246 § 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Należy jednak podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł dochodów i bez majątku. Zauważyć nadto należy, że osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy powinna w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Z treści pism skarżącego wynika, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, z córką i z synami. Skarżący z tytułu wynagrodzenia za pracę uzyskuje dochód brutto w wysokości [...] miesięcznie, jego małżonka w wysokości [...], zaś syn z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości [...]. Poza tym z oświadczeń skarżącego wynika, że posiada plac magazynowy w G o powierzchni [...] oraz autocysternę, której wartość rynkową oszacował na kwotę około [...]. Koszty miesięcznego utrzymania skarżącego i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym wynoszą około [...], przy czym na kablówkę, telefony stacjonarne i komórkowe wydaje około [...]. Nie są to jednakże koszty niezbędne do zaspokojenia podstawowych potrzeb wnioskodawcy i członków jego rodziny. Ponadto skarżący spłaca ratę kredytu w wysokości [...] miesięcznie. Kredyt ten został udzielony na prywatne potrzeby skarżącego i wobec tego trudno jest z tego tytułu przerzucić obowiązek ponoszenia kosztów sądowych prowadzonych w jego indywidualnej sprawie na ogół obywateli. Konkludując podkreślić należy, iż o zasadności wniosku nie decyduje subiektywne przekonanie o tym, iż wnioskodawca kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy, ale obiektywna ocena możliwości finansowych (posiadanie źródeł dochodu) i możliwości majątkowych wnioskodawcy przy uwzględnieniu niezbędnych (obiektywnie) dla utrzymania strony wydatków oraz kosztów sądowych jakie musiałby ponieść na danym etapie postępowania (aktualnie jest to wpis od skargi w wysokości [...] oraz koszty zastępstwa procesowego). Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że skarżący wykazał, że nie ma środków finansowych na opłacenie kosztów zastępstwa procesowego oraz uiszczenie wpisu od skargi w pełnej wysokości. Zatem przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie doradcy podatkowego oraz redukcję wpisu od skargi od kwoty [...] do kwoty [...] stanowi przyznanie prawa pomocy adekwatne do sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej skarżącego. Na obecnym etapie postępowania nie zwolniono skarżącego od ewentualnych przyszłych kosztów sądowych, jednakże w sytuacji, gdy skarżący nie będzie dysponował odpowiednimi środkami na opłacenie tych kosztów, będzie mógł zwrócić się ponownie z wnioskiem o udzielenie prawa pomocy. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1, § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji. /-/V.Mielcarek