I SA/Po 1099/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 30 października 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku B Z o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2007r. postanawia: oddalić wniosek /-/V. Mielcarek Wpis sądowy od skargi wynosi [...]. Wobec tego skarżący B Z złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Jest emerytem, choruje na jaskrę, zakrzepowe zapalenie żył, na leczenie wydaje od [...] do[...] miesięcznie. Żona skarżącego jest rencistką, na leczenie przeznacza około [...]. Syn jest inwalidą [...] grupy, otrzymuje rentę, uczęszcza na warsztaty terapii zajęciowej, na dojazdy wydaje około [...]. Koszty utrzymania mieszkania są wysokie i wynoszą ok. [...] miesięcznie (w tym czynsz, gaz i ogrzewanie [...], energia elektryczna [...]). Wobec tego nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi bez uszczerbku utrzymania siebie i rodziny. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i z synem. Posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2, działkę gruntu o powierzchni [...] ha zabudowaną garażem. Nie posiada natomiast innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Osoby pozostające ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym nie posiadają żadnego majątku. Dochód skarżącego z tytułu emerytury wynosi [...], żony z tytułu renty [...], syna z tytułu renty [...]. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący w odpowiedzi z dnia [...] podał, że koszty miesięcznego utrzymania wynoszą około [...], przy czym [...] utrzymanie mieszkania, [...] telefon stacjonarny, [...] telefon komórkowy, [...] koszty wyżywienia, [...] abonament RTV, [...] kablówka, [...] koszty leczenia, [...] za dojazdy syna na zajęcia terapeutyczne i rehabilitacyjne. Wnioskodawca posiada samochód osobowy marki C, rok prod. [...], wartość rynkowa około [...]. Oświadczył, że zarówno on jak i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym nie uzyskują dodatkowych dochodów. Jedynie syn skarżącego otrzymuje dodatek pielęgnacyjny w wysokości [...] miesięcznie oraz korzysta z pobytu dziennego w Środowiskowym Domu Samopomocy w K. Skarżący oświadczył, że posiada jedno konto bankowe, poza tym kontem on jak i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym nie posiadają żadnych innych rachunków, lokat i kont bankowych. Stan konta wynosi [...] i wynika z bardzo oszczędnego gospodarowania. Ze zgromadzonych środków skarżący, jak oświadczył, będzie musiał kupić odzież i obuwie na zimę, przeprowadzić remont mieszkania, do wymiany ma kuchenkę gazową i pralkę oraz przeznaczyć około [...] na zakup aparatu słuchowego dla syna. Do pisma załączył kserokopie: decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...], nr [...] o skierowaniu J Z na pobyt dzienny na czas określony od dnia [...] do dnia [...] do Środowiskowego Domu Samopomocy w K, faktury za energię elektryczną, zawiadomienia o zmianie opłat, wyciągu z rachunku bankowego za okres od [...] do [...], roczne obliczenia podatku przez organ rentowy za [...]. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 cyt. ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 ustawy). Art. 246 § 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona, jak już wyżej wskazano, wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł dochodów i bez majątku. Nie można, stosując prawo pomocy, chronić czy też wzbogacać majątku osób prywatnych, gdyż celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, którym brak środków finansowych ten dostęp uniemożliwia. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że argumentacja skarżącego odnosząca się co do braku środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi w rozpatrywanej sprawie nie jest wiarygodna. Skarżący osiąga bowiem stały miesięczny dochód z tytułu emerytury, posiada mieszkanie, samochód osobowy oraz na dzień [...] posiadał środki pieniężne na rachunku bankowym w wysokości [...]. Zauważyć należy, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy sporządzonym w dniu [...] wnioskodawca oświadczył, że nie posiada oszczędności, natomiast z przedłożonej kserokopii odpisu wyciągu z konta bankowego wynika, że saldo początkowe wynosiło [...], natomiast saldo końcowe [...]. W tych okolicznościach na podstawie art. 245 § 1, § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji. /-/V. Mielcarek