I SA/Po 1139/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku BN o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych PIT-39 w związku ze zbyciem nieruchomości w 2012r. postanawia: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. Skarżąca BN pismem z dnia [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych PIT-39 w związku ze zbyciem nieruchomości w 2012r. Następnie złożyła sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że jest osobą ubogą, nie ma środków do życia, z uwagi na chorobę nie pracuje. Wnioskodawczyni znajduje się pod opieką lekarzy specjalistów. Obecnie otrzymuje z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie [...] zasiłku okresowego. Skarżąca korzysta również z pomocy Caritas, z którego otrzymuje żywność. Wnioskodawczyni ponosi następujące opłaty: [...] za czynsz, [...] za energię elektryczną, [...] przeznacza na lekarstwa. Na pozostałe wydatki pozostaje niewielka kwota. Skarżąca oświadczyła, że posiada mieszkanie o pow. [...] m2. Nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Dochody uzyskuje z tytułu zasiłku okresowego w wysokości [...] netto. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji skarżącej wynika, iż zasadnym jest zwolnienie jej od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, gdyż utrzymuje się jedynie z zasiłku z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie, który otrzymuje w wysokości ok. [...] netto. Ponadto skarżąca otrzymuje pomoc z C, w ramach której otrzymuje żywność. Z akt administracyjnych wynika, że skarżąca ma [...] lat, choruje, od dnia [...] orzeczono umiarkowany stopień niepełnosprawności, wnioskodawczyni nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z innymi osobami, Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia [...], sygn. akt [...] orzekł separację w związku małżeńskim skarżącej, od dnia [...] wnioskodawczyni jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna. Zatem z oświadczeń skarżącej, jak i z akt administracyjnych wynika, że nie ma ona środków na uiszczenie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.