I SA/Po 114/08
WyrokWSA w Poznaniu2008-04-11
Skład orzekający: Katarzyna Wolna-Kubicka, Sylwia Zapalska, Elwira Brychcy
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej zasadnie odmówił przywrócenia terminu do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do materiału dowodowego, jeśli podatnik przebywał na zwolnieniu lekarskim?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo posiadanie zwolnienia lekarskiego nie jest wystarczającym dowodem na brak winy podatnika w uchybieniu terminu. Podatnik, mimo zwolnienia, odbierał korespondencję w placówce pocztowej, co świadczy o możliwości opuszczenia domu. W związku z tym, miał możliwość stawienia się w siedzibie organu podatkowego, aby zapoznać się z aktami sprawy. Sąd uznał, że podatnik wykazał niedbalstwo, a nie brak winy, poprzez własne zachowanie pozbawiając się możliwości realizacji przysługujących mu uprawnień.Stan faktyczny
Podatnik R.M. przebywał na zwolnieniu lekarskim od 18 czerwca do 30 lipca 2007 r. W tym okresie organy podatkowe zawiadomiły go o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do materiału dowodowego. Podatnik kilkukrotnie wnioskował o przedłużenie terminu z powodu choroby. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił przywrócenia terminu, uznając, że podatnik nie wykazał braku winy, ponieważ mimo zwolnienia odbierał korespondencję. Skarżący zarzucił naruszenie zasad postępowania podatkowego, w tym brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w P w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędziowie NSA Sylwia Zapalska WSA Elwira Brychcy /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2008r. sprawy ze skargi R M na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do zapoznania się z aktami spraw i wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego oddala skargę /-/ E.Brychcy /-/ K.Wolna-Kubicka /-/ S.Zapalska
Decyzjami z dnia [...]r., [...]r., [...]r., [...]r. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] orzekł o odpowiedzialności R M za zaległości podatkowe "A"sp. z o.o. Od powyższych orzeczeń strona wniosła odwołania do Dyrektora Izby Skarbowej w P. Po przeprowadzeniu postępowań wymiarowych, pismami z dnia [...]czerwca 2007r. organ odwoławczy, działając na podstawie art. 123 § 1 i art. 200 § 1ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2005, Nr 8, poz. 60 ze zm., zwana dalej ordynacją podatkową ), zawiadomił podatnika o możliwości zapoznania się z aktami spraw i wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zawiadomień. Powyższe pisma doręczono stronie w dniu 25 czerwca 2007r. W dniu 2 lipca 2007r. R M złożył w siedzibie organu podatkowego wniosek o wydłużenie terminu do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego, w którym zaznaczył, że "lekarz zakazał chodzenia" do dnia 4 lipca 2007r. Do wniosku załączono kserokopię zwolnienia lekarskiego na okres od dnia 18 czerwca do dnia 4 lipca 2007r.
Pismem z dnia 4 lipca 2007r. Dyrektor Izby Skarbowej w P zawiadomił odwołującego o możliwości skorzystania z powyższego prawa wynikającego z art. 123 § 1 ordynacji podatkowej w terminie do dnia 10 lipca 2007r. W dniu 11 lipca 2007r. R M złożył kolejne podanie o wydłużenie terminu do zapoznania się aktami spraw i wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego wraz z informacją, iż zakaz chodzenia wydany przez lekarza obowiązuje do 30 lipca 2007r. Ze względu na to, iż w dniu [...] lipca 2007r. zostały wydane decyzje kończące postępowania w przedmiotowych sprawach, pismem z dnia [...] lipca 2007r. poinformowano stronę o braku możliwości wyznaczenia nowego terminu. W dniu 30 lipca 2007r. zobowiązany zwrócił się z prośbą o przywrócenie terminu do zapoznania się aktami spraw i wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego argumentując, iż w okresie od 18 czerwca 2007r. do 30 lipca 2007r. przebywał na zwolnieniu lekarskim i musiał leżeć.
Rozpoznając powyższy wniosek postanowieniem z dnia [...]r powołując się na art. 216 §1 i art. 163 § 1w ze. z art. 123 § 1 i art. 200 Ordynacji Podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w P odmówił przywrócenia terminu do dokonania wymienionej czynności.
Na powyższe postanowienie pełnomocnik strony złożył zażalenie wnosząc w trybie art. 233 § 1 pkt 2 lit. b w zw. z art. 239 ordynacji podatkowej o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przywrócenie stronie terminu do zapoznania się z dowodami zgromadzonymi w postępowaniu oraz możliwości wypowiedzenia się w sprawie, ewentualnie w trybie art. 233 § 2 w związku z art. 239 ordynacji podatkowej - o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ze wskazaniem konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie ustalenia czy skarżący odebrał pismo Dyrektora Izby Skarbowej w P z dnia 04 lipca 2007r. osobiście w urzędzie pocztowym czy też zostało ono doręczone przez listonosza. Zaskarżonemu postanowieniu z dnia [....]sierpnia 2007r. pełnomocnik reprezentujący podatnika zarzucił naruszenie:
- art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez przeprowadzenie postępowania
podatkowego w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych,
polegające na braku właściwego poinformowania strony o możliwości zapoznania
się i wypowiedzenia co do zgromadzonego materiału dowodowego przed
wydaniem decyzji w sprawie, co miało istotny wpływ na wynik postępowania,
* art. 123 Ordynacji podatkowej oraz art. 120 Ordynacji podatkowej w związku z art. 200 Ordynacji podatkowej poprzez niezapewnienie stronie możliwości czynnego udziału w postępowaniu, polegające na niewłaściwym poinformowaniu podatnika o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji w sprawie, co miało istotny wpływ na wynik postępowania,
* art. 122 Ordynacji podatkowej wskutek niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy.
Dodatkowo w piśmie z dnia 7 listopada 2007r. pełnomocnik strony wskazał, że Dyrektor Izby Skarbowej w P w postanowieniu z dnia [...]r. stwierdził, że skarżący nie ma możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zgromadzonego materiału dowodowego, gdyż zgodnie z art. 123 Ordynacji podatkowej "organ podatkowy jest obowiązany zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań", a decyzje kończące postępowanie zostały wydane w dniu [...]lipca 2007r. W opinii pełnomocnika strony powyższe twierdzenie jest błędne bowiem pod pojęciem wydania decyzji należy rozumieć nie datę widniejącą na dokumencie lecz imienne wskazanie adresata i fizyczne wyekspediowanie pisma z potwierdzoną datą. Argumentowano , że nie można uznać za moment wydania - daty widniejącej na dokumencie, ponieważ umożliwiłoby to organom podatkowym dokonywanie czynności po terminie, a następnie opatrywanie dokumentów datami wcześniejszymi. Zatem bezspornym winno być, iż datą wydania decyzji w przedmiotowych sprawach jest dzień 12 lipca 2007r., na co wyraźnie wskazuje organ podatkowy w zaskarżonym postanowieniu. W opinii pełnomocnika strony, Dyrektor Izby Skarbowej w P miał możliwość przychylnego rozpatrzenia wniosku skarżącego o przywrócenie terminu, lecz bezpodstawnie, pomimo spełnienia ustawowych przesłanek przez skarżącego, pozbawił tego prawa stronę. W ocenie pełnomocnika skarżącego w powyższym postępowaniu organ podatkowy naruszył zasady prowadzenia postępowania podatkowego - zasadę zaufania oraz czynnego udziału strony w postępowaniu. Zaznaczono, iż skarżący składa zastrzeżenia co do ustaleń poczynionych w trakcie postępowania wyjaśniającego. Pełnomocnik strony w piśmie z dnia 7 listopada 2007r. podnosił, że z notatki służbowej z dnia [...] lipca 2007r. sporządzonej przez osobę prowadzącą przedmiotową sprawę wynika, iż pracownik z Oddziału Administracyjno - Kancelaryjnego stwierdził, że"nie wpłynęło do urzędu żadne pismo od skarżącego". Powyższe stoi w rażącej sprzeczności z okolicznością, że skarżący właśnie w tym dniu, tj. [...].07.2007r., złożył pismo w siedzibie organu, co zostało odnotowane pieczęcią z datą [...] lipca 2007r.
Dyrektor Izby Skarbowej w P. postanowieniem z dnia [...]11.2007 r. w oparciu o art. 233 § 1 ordynacji podatkowej utrzymał w mocy postanowienie organu podatkowego pierwszej instancji.
W uzasadnieniu podano , że zgodnie z treścią art. 162 § 1 ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z powyższego wynika, że podatnik winien wykazać, iż, pomimo swej staranności, z uwagi na niezależną od Niego przeszkodę, nie mógł w terminie zakreślonym przepisami prawa zapoznać się z aktami sprawy i wypowiedzieć się w przedmiocie zgromadzonego materiału dowodowego. Podatnik wnioskiem z dnia 30 lipca 2007r. zwrócił się z prośbą o przywrócenie terminu do zapoznania się aktami spraw i wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego argumentując, iż w okresie od 18 czerwca 2007r. do 30 lipca 2007r. przebywał na zwolnieniu lekarskim i musiał leżeć.
Wskazano zatem iż Dyrektor Izby Skarbowej w P pismem z dnia [...] października 2007r. zwrócił się do Urzędu Pocztowego [...] o potwierdzenie informacji - gdzie (w placówce pocztowej, czy w miejscu zamieszkania adresata) zostały doręczone i z jakich powodów były awizowane przesyłki:
- nr 138167533 - 536 nadane w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu 18.06.2007r. - (doręczone Podatnikowi w dniu 25 czerwca 2007r. - według daty potwierdzenia odbioru) nr 103236792 nadana w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu 04.07.2007r.-(doręczona Podatnikowi w dniu 9 lipca 2007r. - według daty potwierdzenia odbioru) -
nr 103263215 nadana w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu 13.07.2007r.-(doręczona Podatnikowi w dniu 23 lipca 2007r. - według daty potwierdzenia odbioru)
- nr 103247190 - 193 nadane w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu
12.07.2007r (doręczone Podatnikowi w dniu 23 lipca 2007r. - według daty
potwierdzenia odbioru)
W powyższym piśmie z dnia 18 października 2007r. zaznaczono, że z wcześniejszych ustaleń z pracownikiem poczty wynikało, iż przyczyną awizowania przesyłek pocztowych do R M był fakt nieobecności pod wskazanym adresem pełnoletniej osoby, której można by doręczyć przesyłkę. Ponadto pracownik poczty wyjaśnił, że awizowane przesyłki nie są dostarczane przez listonoszy (po raz drugi) pod wskazany adres lecz pozostają one do dyspozycji adresata w placówce pocztowej nr [...] w P, gdzie można je odebrać. Zatem wszystkie przesyłki pocztowe skierowane do R M, które były awizowane, zostały następnie odebrane przez adresata w Urzędzie Pocztowym [...] .
Urząd ten w piśmie z dnia 24 października 2007r. wyjaśnił, że faktycznie miała jednak miejsce sytuacja, w której listonosz został poproszony przez R M o dostarczenie przesyłek do domu, jednakże nie potrafi wskazać dokładnej daty tegoż zdarzenia. Pozostałe przesyłki zostały odebrane w placówce pocztowej Organ odwoławczy zaznaczył, iż samo posiadanie zwolnienia lekarskiego nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego, że nie mógł on w terminie zakreślonym przepisami prawa zapoznać się z aktami sprawy i wypowiedzieć się w przedmiocie zgromadzonego materiału dowodowego. Należy zauważyć, że w okresie zwolnienia lekarskiego tj. od 18 czerwca 2007r. do 30 lipca 2007r. podatnik pomimo, iż podkreślał w pismach kierowanych do tutejszego organu podatkowego, że nie może on podczas zwolnienia wychodzić z domu, odbierał przesyłki pocztowe w placówce pocztowej. Zdaniem organu odwoławczego skoro strona mogła podczas choroby odbierać korespondencję w urzędzie pocztowym, z wyjątkiem jednej sytuacji, gdzie przesyłkę podatnikowi doręczono w domu, to mogła także dokonywać innych czynności np. stawić się w siedzibie Izby Skarbowej w P. w celu zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawach zakończonych decyzjami bądź wyznaczyć wcześniej pełnomocnika do reprezentowania Jego przed organami podatkowymi. Niezrozumiałe dla organu podatkowego także jest to, iż listonosz podczas choroby podatnika nie mógł zastać go w domu w wyniku czego przesyłki pocztowe musiały być awizowane. Biorąc pod uwagę fakt, że podatnik podczas choroby załatwiał inne czynności urzędowe poza domem, wyrażenie zgody na przedłużenie terminu do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w przedmiocie zgromadzonego materiału dowodowego do dnia [...]lipca 2007r. było dostatecznym umożliwieniem stronie zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu .Dalej podano, że powziąwszy wiadomość o możliwości skorzystania z powyższego prawa do dnia[...] lipca 2007r., R M miał także możliwość nawiązania kontaktu telefonicznego z pracownikiem organu I instancji prowadzącym sprawę, czego nie uczynił. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie przeniesienia odpowiedzialności za zaległości podatkowe "A" sp. z o.o. wynikało, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej że organ podatkowy prowadząc postępowanie wyjaśniające na prośbę telefoniczną podatnika wyrażał zgodę na zmianę terminu do złożenia przez stronę wyjaśnień (np. wezwanie z dnia 16.04.2007r. - podatnik winien zgłosić się do dnia 4 maja 2007r., organ podatkowy wyraził zgodę, żeby podatnik zgłosił się do dnia 16 maja 2007r. gdyż argumentował on, iż przebywał wówczas na zwolnieniu lekarskim ).
Organ odwoławczy nie zgodził się z opinią pełnomocnika strony zawartą w piśmie z dnia 7 listopada 2007r., że organ I instancji naruszył przepisy postępowania podatkowego. Organ podatkowy wskazał, że podatnikowi w dniu 25 czerwca 2007r. doręczono pisma z dnia 18 czerwca 2007r. o możliwości zapoznania się z aktami spraw w trybie art. 123 § 1 i art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Ze względu na prośbę R M, zawartą w piśmie z dnia 2 lipca 2007r., organ podatkowy wydłużył termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego do dnia 10 lipca 2007r. a nie wyznaczył podatnikowi 7 - dniowego terminu, gdyż termin ten wcześniej już został wyznaczony stronie. Zatem miał on możliwość zapoznania się z aktami spraw w okresie od 26 czerwca 2007r. do 10 lipca 2007r. Fakt, że wiadomość o wydłużeniu pierwotnego terminu strona powzięła w dniu 9 lipca 2007r. nie oznacza, iż podatnik otrzymał jednodniowy termin na zapoznanie się wraz z wypowiedzeniem się na temat zebranego materiału dowodowego. Zdaniem organu odwoławczego z przepisów ordynacji podatkowej nie wynika, że organ podatkowy, który zawiadomił podatnika w trybie art. 123, art. 200 ordynacji podatkowej o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w sprawie w terminie 7 - dni od daty doręczenia zawiadomienia ma obowiązek wyznaczyć po raz drugi 7- dniowy termin liczony od daty doręczenia kolejnego zawiadomienia, jeżeli wyraża zgodę na przedłużenie terminu. Należy zaznaczyć, że w okresie od 26 czerwca 2007r. do 10 lipca 2007r. organ I instancji nie zgromadził dodatkowego materiału dowodowego, co oznacza, że nie miał obowiązku po raz kolejny wyznaczyć stronie 7- dniowego terminu do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w przedmiocie zgromadzonego materiału dowodowego. W związku z powyższym strona miała możliwość skorzystania z tegoż prawa do dnia 10 lipca 2007r" a nie do dnia 11 lipca 2007r. (złożenie w dniu 11 lipca 2007r. kolejnego pisma przez podatnika o przedłużenie terminu).Organ podatkowy wskazał także, iż gdyby pismo z dnia 04 lipca 2007r. o przedłużeniu terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego do dnia 10 lipca 2007r. podatnik odebrał w dniu 6 lipca 2007r. (tj. w dniu pozostawienia awiza) powziąłby wcześniej informację o przedłużeniu w/w terminu.
Dodatkowo podniesiono, że z notatki służbowej z dnia 11 lipca 2007r. sporządzonej przez osobę prowadzącą przedmiotową sprawę wynika, iż pracownik z Oddziału Administracyjno - Kancelaryjnego stwierdził, że "w okresie od 4 do 10 lipca 2007r. nie wpłynęło do tutejszego organu podatkowego żadne pismo od R. M.". Z powyższego wynikało, zdaniem dyrektora Izby Skarbowej, że strona w terminie wyznaczonym przez organ podatkowy na podstawie art. 123 i art. 200 Ordynacji podatkowej tj. do dnia 10 lipca 2007r. nie złożyła żadnych wyjaśnień.
Dalej w uzasadnieniu organ odwoławczy zaznaczył, że przedmiotowa sprawa zdecydowanie różni się od tych, które zostały przedstawione wyrokach wskazanych w zażaleniu. Wyjaśniono, że w wyroku z dnia 27.09.2000r., sygn. akt SA/Sz 1553/99 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że z potwierdzenia odbioru wynika, iż zawiadomienie w trybie art. 123, art. 200 Ordynacji podatkowej nie zostało odebrane przez podatnika przez co został on pozbawiony możliwości czynnego udziału w postępowaniu podatkowym. Natomiast z treści powołanego wyroku NSA z dnia 26.03.2002r. - III SA 3390/00 wynika, że "podatnik nie powinien ponosić negatywnych konsekwencji w postaci wyższej kwoty odsetek z powodu niezałatwienia sprawy przez organ odwoławczy w ustawowym terminie przysługującym do załatwienia odwołania (zażalenia)". Okoliczności sprawy przedstawione w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B z dnia 10.10.2007r. - SA/Bk 364/07 także odbiegają od przedmiotowej sprawy. Otóż z tegoż orzeczenia wynika, że jeśli postanowienie w sprawie interpretacji przepisów podatkowych nie zostało wydane (wysłane) w terminie 3 miesięcy od daty złożenia wniosku to podatnik nie musi się do niej stosować.
Organ odwoławczy nie podzielił także opinii pełnomocnika strony, że podatnik miał możliwość zapoznania się z aktami spraw, gdyż pismo strony z dnia 9 lipca 2007r. z prośbą o dalsze przedłużenie terminu do tejże czynności zostało złożone w siedzibie Izby Skarbowej w dniu[...] lipca 2007r. natomiast decyzje kończące postępowania w sprawie zostały wysłane w dniu [...] lipca 2007r. Należy wyjaśnić, że wynika to bowiem z procedury obiegu dokumentów w Izbie Skarbowej w P (decyzje kończące sprawy zostały podpisane przez Dyrektora Izby Skarbowej w P w dniu [....]lipca 2007r., po wysłaniu ich za pośrednictwem poczty w dniu 12.07.2007r. pracownik prowadzący sprawę otrzymał pismo podatnika z dnia 09 lipca 2007r., które złożono do Izby Skarbowej w dniu 11 lipca 2007r.).
Powyższe orzeczenie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżący domaga się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przywrócenia terminu do zapoznania się z dowodami zgromadzonymi w postępowaniu.
W skardze pełnomocnik strony zarzucił naruszenie:
- art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez przeprowadzenie postępowania
podatkowego w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych,
polegające na braku właściwego poinformowania strony o możliwości zapoznania
się i wypowiedzenia co do zgromadzonego materiału dowodowego przed
wydaniem decyzji w sprawie, co miało istotny wpływ na wynik postępowania,
* art. 123 Ordynacji podatkowej oraz art. 120 Ordynacji podatkowej w związku z art. 200 Ordynacji podatkowej poprzez niezapewnienie Stronie możliwości czynnego udziału w postępowaniu, polegające na niewłaściwym poinformowaniu strony o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji w sprawie, co miało istotny wpływ na wynik postępowania,
* art. 122 Ordynacji podatkowej wskutek niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy.
W uzasadnieniu podniesiono, że zmienność poglądów Dyrektora Izby Skarbowej w P pozwalająca na gruncie tego samego stanu faktycznego – tj. w okolicznościach choroby skarżącego uniemożliwiającej wykonywanie przysługujących mu praw, początkowo wyznaczyć nowy 7- dniowy termin do zapoznania się z aktami postępowania. Liczony od dnia wskazania konkretnej daty, nie liczony zaś od dnia doręczenia zawiadomienia skarżącemu, budzi rażące zastrzeżenie co do prawidłowości postępowania organu podatkowego i wskazuje na naruszenie art. 121 ordynacji podatkowej. Strona podniosła także zarzut naruszenia przez organy podatkowe art. 122 ordynacji podatkowej poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego w niniejszej sprawie. Organy podatkowe dokonały bowiem ustalenia, iż zawiadomienie o wyznaczeniu terminu z dnia 4 lipca 2007r, R M odebrał osobiście w urzędzie pocztowym. Zdaniem strony jest to stanowisko błędne, a Dyrektor Izby Skarbowej nie przedstawił jakichkolwiek dowodów świadczących o tym, że skarżący stawił się osobiście w urzędzie pocztowym. Z tego powodu, w ocenie pełnomocnika skarżącego, przyjęcie przez organy podatkowe, iż pomimo istniejącego zwolnienia i zakazu poruszania się podatnik miał możliwość zapoznania się z aktami postępowania, jest całkowicie bezzasadne. Pełnomocnik skarżącego zaznaczył także, że Dyrektor Izby Skarbowej w P w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2007r. stwierdził, że skarżący nie ma możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zgromadzonego materiału dowodowego, gdyż zgodnie z art. 123 ordynacji podatkowej "organ podatkowy jest obowiązany zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań", a decyzje kończące postępowanie zostały wydane w dniu [...] lipca 2007r. W opinii pełnomocnika strony powyższe twierdzenie jest błędne w świetle wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B z dnia 10.10.2007r. - SA/Bk 364/07, zgodnie z którym pod pojęciem wydania decyzji należy rozumieć nie datę widniejącą, na dokumencie lecz imienne wskazanie adresata i fizyczne wyekspediowanie pisma z potwierdzoną datą. W opinii strony skarżącej, Dyrektor Izby Skarbowej w P. miał możliwość przychylnego rozpatrzenia wniosku podatnika o przywrócenie terminu, lecz bezpodstawnie, tego nie uczynił. Zdaniem pełnomocnika strony nieuzasadnione jest twierdzenie Dyrektora Izby Skarbowej w P., że w przedmiotowej sprawie niniejszy wyrok nie może znaleźć zastosowania, albowiem różni się w zakresie stanów faktycznych, albowiem istotą powyższego rozstrzygnięcia była okoliczność, z jakim momentem dochodzi do wydania decyzji. Zdaniem pełnomocnika moment ten następuje poprzez stwierdzenie momentu fizycznego wyekspediowania pisma z potwierdzoną datą.
W odpowiedzi na złożona skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne dokonują kontroli legalności działań administracji publicznej zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Skarga okazała się bezzasadna, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Przedmiotem sporu w niniejszym postępowaniu jest ustalenie czy podatnik został właściwie poinformowany przez organy podatkowe o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji w sprawie, oraz czy zapewniono mu możliwość czynnego udziału w toczącej się sprawie.
Zgodnie z art. 162 § 1 ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie powyższe nastąpiło bez jego winy. W ocenie Sądu za słuszne należało uznać stanowisko przedstawione przez Dyrektora Izby Skarbowej, który podniósł, iż samo posiadanie zwolnienia lekarskiego nie jest potwierdzeniem braku winy podatnika, że nie mógł się zapoznać z aktami sprawy oraz wypowiedzieć w przedmiocie zgromadzonego materiału dowodowego. Jak bowiem ustaliły organy skarbowe, a Sąd uznał to stanowisko za prawidłowe, podatnik pomimo tego, że przebywał na zwolnieniu lekarskim ( i teoretycznie nie mógł opuszczać domu ) odbierał jednak przesyłki w placówce pocztowej, co zostało potwierdzone przez pracowników Poczty Polskiej, a Sąd nie znalazł żadnych podstaw, aby odmówić ich oświadczeniom przymiotu wiarygodności. Przesyłki awizowane pozostają bowiem do odbioru przez adresata we właściwym urzędzie pocztowym, a w danej sprawie jedynie raz pracownik poczty doręczył taką przesyłkę do domu podatnika, czyniąc to na jego wyraźną prośbę. Gdyby przyjąć odmienne stanowisko, zgodne z sugestiami strony skarżącej, to niezrozumiała stałaby się okoliczność, że listonosz doręczający przesyłki polecone od organów podatkowych nie był w stanie zastać podatnika w domu, którego ten nie powinien przecież opuszczać. Sam fakt nie przebywania podatnika został potwierdzony poprzez konieczność awizowania adresowanych do niego przesyłek. W związku z powyższym, skoro podatnik przebywając na zwolnieniu lekarskim odbierał korespondencje w urzędzie pocztowym, to mógł, a nawet powinien stawić się w siedzibie organu podatkowego celem zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.
W przedmiotowej sprawie mamy bowiem do czynienia, zdaniem Sądu nie tyle z kwestią winy, co niedbalstwa ze strony podatnika, który poprzez własne zachowanie niejako sam pozbawił się możliwości wypowiedzenia w toczącej przeciwko niemu sprawie, czy zrezygnował z przysługujących mu jako stronie postępowania uprawnień. R M - co był przecież w stanie uczynić - nie nawiązał nawet kontaktu telefonicznego z Izbą Skarbową w P, gdzie mógłby przedstawić swoją sytuację i wnieść o wyznaczenie dodatkowego terminu – jednakże nie uczynił tego w odpowiednim czasie, co spowodowało wydanie niekorzystnego dla niego rozstrzygnięcia. Za nietrafny należało także uznać, zdaniem Sądu zarzut strony jakoby organ podatkowy, po raz drugi wyznaczając stronie termin do zapoznania się z materiałami zgromadzonymi w sprawie, zobowiązany był do wyznaczenia 7 – dniowego terminu liczonego od dnia doręczenia orzeczenia w tej sprawie. Wskazanie skarżącemu dnia [...] lipca 2007r na zapoznanie się z aktami sprawy, nie stanowiło bowiem wyznaczenie nowego terminu , gdyż w okresie od dnia 26 czerwca 2007r organ nie zebrał w sprawie żadnych nowych materiałów mogących wpływać na sytuacje strony, lecz jedynie przedłużył dotychczasowy terminu, co stanowiło ze strony organów podatkowych wyjście naprzeciw prośbie podatnika. Tak więc nieuzasadnionym w świetle w/w okoliczności jest stanowisko pełnomocnika strony skarżącej, który powoływał się na stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, co należy rozumieć za skuteczne doręczenie orzeczenia przez organ administracji publicznej, gdyż w danej sprawie nie mamy do czynienia z nowym terminem procesowym oraz doręczeniem dotyczącego go rozstrzygnięcia. Podkreślić należy , że powołane przez stronę orzeczenia dotyczyły innych stanów faktycznych.
Także za wystarczająco uzasadnioną uznano argumentację organów podatkowych, wskazującą na obieg dokumentów w danym postępowaniu, oraz możliwość zapoznania się z wnioskami złożonymi przez stronę –wysłanie przez pocztę pisma z dnia [...] lipca 2007r, oraz doręczenie do siedziby organu w dniu [...] lipca 2007r, pisma podatnika z dnia 9 lipca 20078r.
W związku z powyższym należało uznać, że podatnikowi przysługiwał termin do zapoznania się aktami sprawy liczony od dnia 26 czerwca do dnia 10 lipca 2007r, a jak już ustalono powyżej skarżący opuszczał w tym czasie mieszkanie, chociażby po to żeby odebrać awizowane przesyłki znajdujące się w urzędzie pocztowym – tak więc miał możliwość skorzystania z przysługujących mu uprawnień w postępowaniu podatkowym.
Mając na uwadze powyższe okoliczności należało stwierdzić, że organy podatkowe nie naruszyły w niniejszym postępowaniu przepisów prawa procesowego, a fakt, że strona nie zapoznała się materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie spowodowany został w ocenie Sądu niewłaściwym zachowaniem samego podatnika, który mimo możliwości nie skontaktował się z organem podatkowym, ani nie stawił się w jego siedzibie aby dokonać czynności zapoznania się z aktami sprawy.
Za słuszne zdaniem Sądu należało także uznać stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w P, który odnosząc się do zarzutu strony, że przysługiwał jej nowy termin w wymiarze jednego dnia do zapoznania się z aktami sprawy, wskazał, że podatnik gdyby faktycznie nie opuszczał mieszkania i odebrał dostarczoną ( a następnie awizowaną ) w dniu 6 lipca 2007r przesyłkę, powziąłby wcześniej informację o przedłużeniu terminu.
Z powyższych względów, nie dopatrując się naruszeń prawa materialnego ani procesowego Sąd działając w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002, Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę
/-/. S. Zapalska /-/ K. Wolna – Kubicka /-/ E. Brychcy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło