I SA/Po 1142/04
WyrokWSA w Poznaniu2006-02-23
Skład orzekający: Maria Skwierzyńska, Janusz Ruszyński, Maciej Jaśniewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny, rozpatrując zażalenie na postanowienie odmawiające rozpatrzenia zarzutów z powodu uchybienia terminu, może merytorycznie rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu, który został złożony dopiero w zażaleniu, a nie w pierwotnym podaniu?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny, rozpatrując zażalenie na postanowienie odmawiające rozpatrzenia zarzutów z powodu uchybienia terminu, nie jest uprawniony do merytorycznego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu, który został złożony dopiero w zażaleniu. Wniosek taki powinien zostać rozpatrzony przez organ pierwszej instancji zgodnie z art. 66 § 1 k.p.a. Naruszenie tej zasady przez organ odwoławczy, który uczynił przedmiotem rozpoznania wniosek o przywrócenie terminu, stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący J.C. otrzymał wezwanie do zapłaty opłat za postój pojazdu wraz z tytułami wykonawczymi. Złożył zarzuty do Naczelnika Urzędu Skarbowego, podnosząc m.in. brak upomnienia i nieważność uchwały. Naczelnik odmówił rozpatrzenia zarzutów z powodu uchybienia terminu. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, wskazując, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony dopiero w zażaleniu. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając niesłuszny pobór kwoty i wskazując na drobną czcionkę w pouczeniu o terminie na tytułach wykonawczych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska Sędziowie NSA Janusz Ruszyński as.sąd. WSA Maciej Jaśniewicz /spr./ Protokolant: st. sekr.sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2006 r. sprawy ze skargi J.C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 100 zł /sto/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. /-/ M.Jaśniewicz /-/ M.Skwierzyńska /-/ J.Ruszyński
Dnia 26.11. [...] r. doręczono J.C. wezwanie do zapłaty kwoty [...]zł z tytułu opłat za postój pojazdu w strefie parkowania wraz z tytułami wykonawczymi wystawionymi przez Zarząd Dróg Miejskich o nr [...] i [...]. Pismem z dnia 9.12. [...] r., wniesionym dnia 10.12. [...] r. J.C. złożył zarzuty do Naczelnika Urzędu Skarbowego . Podniósł w nich, że nie otrzymał żadnego upomnienia, zarzucił nieważność uchwały Rady Miasta P. o pobieraniu opłat i błąd co do osoby zobowiązanego. Postanowieniem z dnia [...] r. w sprawie [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego na podstawie art.124 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071,dalej kpa) oraz art.17 i art.27 § 1 pkt.9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. nr 110 poz.968 ze zm.; dalej ustawy egzekucyjnej) postanowił odmówić rozpatrzenia wniesionych zarzutów z uwagi na wniesienie ich z uchybieniem terminu do ich wniesienia. W uzasadnieniu stwierdził , że w doręczonych tytułach wykonawczych zawarto pouczenie o przysługujących w terminie 7 dni prawie do zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zarzuty wniesione zostały po upływie terminu przewidzianego do ich wniesienia. Z uwagi na brak wniosku o przywrócenie uchybionego terminu - zarzuty pozostawiono bez rozpatrzenia.
Zażalenie z dnia 15.01. [...] r. na to postanowienie zatytułowane "odwołanie" złożył zobowiązany. Jednocześnie zawarł w nim wniosek o przywrócenie terminu. W uzasadnieniu podniósł, że dopiero po otrzymaniu postanowienia dostrzegł pouczenie maleńkimi literkami o przysługującym mu terminie do zgłoszenia zarzutów. Było to jego zdaniem obliczone na popełnienie błędu przez obywatela.
W związku z tym wniósł o przywrócenie terminu i rozpatrzenie zarzutów.
Postanowieniem z dnia [...] r. w sprawie [...] Dyrektor Izby Skarbowej na podstawie art.138 § 1 pkt.1 i art.144 kpa utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że zarzuty zostały wniesione bez prośby o przywrócenie terminu. Taką prośbę zawarto dopiero w zażaleniu. Zauważono, że zobowiązany nie przedstawił żadnej argumentacji, aby jego wniosek o przywrócenie terminu został pozytywnie załatwiony w trybie art.58 kpa. Stwierdzono, że strona graficzna tytułu wykonawczego została opracowana w rozporządzeniu Ministra Finansów, który jest czytelny, a z dołączonej wkładki jasno wynikają prawa i obowiązki dłużnika.
Pismem z dnia 20.07. [...] r. J.C. złożył do Wojewódzkiego Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej Postanowieniu zarzucił niesłuszny i niezgodny z prawem pobór niczym nie uzasadnionej kwoty [...]zł i wniósł o jego uchylenie. W uzasadnieniu wskazał, że dopiero z postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego dowiedział się, że na drukach tytułów wykonawczych określono drobną czcionką 7 dniowy termin do zgłoszenia zarzutów. Tą sytuacją poczuł się oszukany, co wyraził w odwołaniu z wnioskiem o przywrócenie terminu skierowanym do Dyrektora Izby Skarbowej. Dnia 28.06. [...] r. Urząd Skarbowy potrącił mu kwotę [...]zł. Fakty te świadczą zadaniem skarżącego o przedmiotowym traktowaniu obywatela.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Sądy administracyjne dokonują kontrolę legalności działań administracji publicznej zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Na podstawie art.134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w postępowaniu sądowo - administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa , w tym także tych nie podnoszonych w skardze , które to związane są z materią zaskarżonych decyzji. Granice rozpoznania skargi przez Sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów administracji w zaskarżonej sprawie, a z drugiej przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego ( zakaz reformationis in peius ).
Skarga zasługuje na uwzględnienie , choć z innych powodów aniżeli w niej wskazane.
Należy zauważyć, iż intencją skarżącego składającego zażalenie było merytoryczne rozpatrzenie jego zarzutów. Z tej przyczyny połączył on w jednym piśmie procesowym wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów z zażaleniem. Sytuacja taka została unormowana w przepisie art.66 § 1 kpa, który stanowi, że jeżeli podanie dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, uczyni przedmiotem rozpoznania sprawy należące do jego właściwości. Równocześnie zawiadomi wnoszącego podanie, że w sprawach innych powinien wnieść odrębne podanie do właściwego organu, i poinformuje go o treści § 2. Zawiadomienie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Wniosek zatem o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów powinien zostać merytorycznie rozpatrzony przez Naczelnika Urzędu Skarbowego na podstawie art.58 kpa. Faktycznie zaś przedmiotem swego rozpoznania organ odwoławczy uczynił wniosek o przywrócenie terminu, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, choć nie był do tego uprawniony i to w ramach postępowania zażaleniowego, które nie dotyczyło sprawy o przywrócenie terminu. W tym bowiem przedmiocie nie wypowiedział się Naczelnik Urzędu Skarbowego w postanowieniu z dnia [...]r.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ egzekucyjny zobowiązany będzie w pierwszej kolejności do zastosowania trybu przewidzianego przepisem art.66 kpa, bez wdawania się w merytoryczną ocenę wniosku o przywrócenie terminu.
Z tych zatem powodów , wobec naruszenia przez oran egzekucyjny przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy należało orzec jak w pkt. 1 sentencji wyroku na podstawie art.145 §1 pkt.1) lit. c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ; dalej p.p.s.a.).
O kosztach orzeczono zgodnie z art.200 p.p.s.a., które obejmują wpis od skargi w wysokości 100,- zł.
/-/ M.Jaśniewicz /-/ M.Skwierzyńska /-/ J.Ruszyński
uk
Powołane przepisy
art.124 ustawyart.17art.27 § 1art.138 § 1art.144 kpart.58 kpart. 3 ustawyart.134art.66 § 1 kpart.66 kpart.145 §1art.200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło