I SA/Po 1143/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi A w P na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 r.; postanawia oddalić wniosek. Skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – doradcę podatkowego pismem z dnia [...], wniosła do tutejszego Sądu skargę na wymienioną w rubrum niniejszego orzeczenia decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], nr [...] określającą skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za [...], na kwotę [...]. Pismem z dnia [...], pełnomocnik skarżącej wniósł o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek w tym zakresie podano, że Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...], odmówił skarżącej wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Dalej wskazano, że od momentu wszczęcia egzekucji z konta skarżącej ściągnięto ok. [...], co skutkowało koniecznością zaciągnięcia kredytów bankowych i kupieckich, celem utrzymania płynności finansowej i uniknięcia niewypłacalności, która w dalszej perspektywie mogłaby spowodować upadłość skarżącej. Wyjaśniono również, że bank po analizie zdolności kredytowej spółki w trybie jednodniowym rozpatrzył pozytywnie wniosek o kredyt. Zastrzeżono przy tym, że bank został powiadomiony o obciążeniach bieżących i przyszłych z tytułu roszczeń organu. Uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podniesiono również, że dalsza egzekucja może doprowadzić do konieczności zbycia nieruchomości spółki również poniżej ich wartości, co wiązałoby się z nieodwracalną szkodą. Wyjaśniono również, że powyższe postępowanie powoduje istotne straty z uwagi na trwający obecnie "wysoki sezon" dla branży klimatyzacji. W tym kontekście wyjaśniono, że utrata tak dużych środków przez wnioskodawczynie spowoduje, że jej możliwości realizacji zleceń znacznie spadną oraz, że spółka nie ma tak efektywnej możliwości realizacji zleceń, jak powinno to mieć miejsce w normalnych warunkach. Podkreślono również, że w sprawie objętej zaskarżoną decyzją toczy się postępowanie przed Sądem Rejonowym o sygn. akt [...]. Skarżąca wyjaśniła również, że występowała uprzednio do organu z wnioskiem o zawieszenie postępowania podatkowego do chwili wyjaśnienia przez Sąd Karny wszystkich okoliczności, które budzą wątpliwości organu. Wniosek ten został jednak przez organ oddalony. W ocenie pełnomocnika skarżącej jedynie prawomocne orzeczenie Sądu Karnego potwierdzające ewentualną winę może być podstawą do zastosowania sankcji w postaci egzekucji objętej skargą decyzji. Końcowo wskazano, że w razie uwolnienia przez Sąd Rejonowy wnioskodawczyni od zarzutu doprowadzenia do nieprawidłowości wskazanych w decyzji organu, szkoda o znacznych rozmiarach wyrządzona skarżącej będzie przedmiotem dochodzenia odszkodowawczego od organu. Do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji dołączono wyciąg z rachunku bankowego skarżącej za okres [...] oraz listę kredytów spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątek od powyższej reguły stanowią regulacje art. 61 § 3 p.p.s.a., w świetle których po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącą wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego Sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Celem uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 2109/13, w którym Sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". Co więcej w orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r. sygn. akt I FZ 332/14, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. Odnosząc się do zaprezentowanej we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji argumentacji należy w pierwszej kolejności zaznaczyć, że fakt prowadzenia postępowania przed sądem karnym nie jest – w świetle postanowień art. 61 § 3 p.p.s.a. – okolicznością uzasadniającą uwzględnienie wniosku spółki. Również podnoszona przez skarżącą możliwość wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym wobec organu nie uzasadnia wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do argumentacji wnioskodawczyni w pozostałym zakresie należy wskazać, że wydanie orzeczenia w przedmiocie ochrony tymczasowej musi zostać poprzedzone porównaniem sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej z wielkością obowiązku wynikającego z zaskarżonej decyzji. Powyższe wymaga przedstawienia dokumentów, które pozwolą na rzetelne ustalenie sytuacji spółki w tym zakresie, w tym zwłaszcza wielkości całego majątku. Tymczasem celem uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżącej przedłożył jedynie wyciąg z jej rachunku bankowego za okres [...]. Co przy tym szczególnie istotne przedłożony wyciąg ogranicza się jedynie do wskazania operacji na rachunku związanych z zajęciem znajdujących się na nim środków. Przedłożony przez spółkę wyciąg nie obejmuje całokształtu transakcji na jej rachunku, w tym tych związanych z uzyskiwanymi przychodami oraz ponoszonymi kosztami. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę skarżąca przedstawiając dołączony do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wyciąg bankowy ograniczyła się jedynie do wskazania danych przemawiających na rzecz wydania zgodnego z jego oczekiwaniami orzeczenia. Podkreślić przy tym należy, że w przedłożonym przez spółkę wyciągu w polu kontrahent wpisano "A, zajęcia – konto techniczne". Treść powyższego zapisu budzi wątpliwości, czy wskazane przez spółkę zajęcia są w rzeczywistości zajęciami związanymi z egzekucją zobowiązania wynikającego z zaskarżonej decyzji. Podkreślić również należy, że rachunek bankowy na rzecz którego nastąpiły zajęcia nosił nr [...]. Tymczasem jak wynika z zapisów obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 7 grudnia 2015 r. w sprawie wykazu numerów rachunków bankowych urzędów skarbowych obowiązującego od dnia 7 grudnia 2015 r. (Dz. U. MF. poz. 86) będący w niniejszej sprawie organem I instancji, właściwym do prowadzenie egzekucji administracyjnej Naczelnik Urzędu Skarbowego dysponuje rachunkami bankowymi o nr [...]. Należy również zauważyć, że zaskarżona decyzja nakłada na skarżącą w istocie obowiązek zapłaty [...], gdy tymczasem w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wnioskodawczyni wskazała, że na jej rachunku dokonano zajęć na łączną kwotę ok. [...], a więc na kwotę ponad [...] przekraczającą wynikające z zaskarżonej decyzji zobowiązanie. Powyższa okoliczność dodatkowo budzi wątpliwości co do prawdziwości twierdzeń leżących u podstaw wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę sam fakt zaciągnięcia przez skarżącą kredytu w żaden sposób nie świadczy o tym, że wykonanie zaskarżonej decyzji może dla skarżącej łączyć się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Warto w tym miejscu również, zauważyć, że w ramach przyznanego wnioskodawczyni limitu kredytu, może ona jeszcze wykorzystać kwotę [...]. Mając na uwadze powyższe okoliczności nie sposób przyjąć, że skarżąca wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku wywiedzenia, że wykonanie zaskarżonego aktu może skutkować dla niej niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca nie wywiązała się bowiem z obowiązku przedłożenia dokumentów pozwalających na precyzyjne i kompleksowe ustalenie jej sytuacji majątkowej i finansowej. Ustalenia w powyższym zakresie stanowią punkt wyjścia dla rozważań odnośnie tego czy wykonanie wynikającego z zaskarżonej decyzji obowiązku może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Godzi się w tym miejscu również zaznaczyć, że wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których nie naprawiłoby ewentualne wygranie sporu sądowego [tak: postanowienie NSA z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK 37/12, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.