I SA/Po 1205/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku ZM o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi ZM na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia: umorzyć postępowanie z wniosku skarżącego w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...], sygn. akt [...] oddalił skargę ZM na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżący pismem procesowym z dnia [...] wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w celu złożenia skargi kasacyjnej od w.w wyroku. W uzasadnieniu wskazał, że z informacji uzyskanych od pełnomocnika adwokata MT wynika, że nie widzi on podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący stwierdził, że nie zgadza się z tą opinią. Według skarżącego istnieją podstawy do wniesienia skargi kasacyjnej. Równocześnie skarżący złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Starszy referendarz sądowy postanowieniem z dnia [...] umorzył postępowanie z wniosku skarżącego w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Pismem z dnia [...] pełnomocnik skarżącego sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, która została nadana listem poleconym w dniu [...]. Pismem z dnia [...] WSA doręczył skarżącemu odpis opinii prawnej adwokata MT – pełnomocnika o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący pismem procesowym z dnia [...] wniósł o przyznanie pełnomocnika z urzędu w celu złożenia skargi kasacyjnej i o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu podał, że według niego istnieją podstawy do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący równocześnie złożył sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Starszy referendarz sądowy zauważa, że skarżący nie jest zobowiązany w przedmiotowej sprawie do uiszczenia kosztów sądowych, ponadto dla skarżącego ustanowiono już na wcześniejszym etapie postępowania pełnomocnika z urzędu. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej jako "P.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Na podstawie art. 239 § 1 pkt 4 P.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo do pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym (prawo pomocy), w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Natomiast stosownie do art. 241 P.p.s.a. zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w przepisie prawa lub w postanowieniu sądu administracyjnego bez określenia zakresu tego zwolnienia - oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Z akt sprawy wynika, że starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...], sygn. akt [...] [karta nr [...] akt sąd.] przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdyż zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i ustanowił dla skarżącego adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka pismem z dnia [...] powiadomiła tut. Sąd, że dla skarżącego wyznaczyła pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata MT [por. karta nr [...] akt sąd.]. Skarżący nie wniósł na to postanowienie sprzeciwu, również prawo pomocy nie zostało cofnięte przez Sąd. Wobec powyższego stwierdzić należy, że wnioskodawca na obecnym etapie postępowania nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych, ponadto ma ustanowionego pełnomocnika z urzędu. Ponadto zauważyć należy, że ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika. Również niezadowolenie strony z działań pełnomocnika z urzędu nie może stanowić podstawy do zmiany postanowienia w przedmiocie jego ustanowienia. Referendarz sądowy ustanawia bowiem pełnomocnika z urzędu tylko raz. O tym natomiast jaka konkretnie osoba będzie tym pełnomocnikiem, stosownie do art. 253 P.p.s.a., decyduje wyłącznie właściwa korporacja zawodowa. Tak więc w przypadku wątpliwości strona niezadowolona z działań pełnomocnika może wystąpić do organu samorządu zawodowego z wnioskiem o dokonanie kontroli zasadności podejmowanych działań. Podkreślić również należy, że sposób reprezentacji i współpracy pełnomocnika ze skarżącym nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Również niezadowolenie strony skarżącej ze sposobu działania pełnomocnika nie uzasadnia jego zmiany, a tym bardziej ponownego wydania postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w tym zakresie. Wynika to z faktu, że referendarz sądowy przyznaje swoim postanowieniem prawo do bycia reprezentowanym, które - jeśli nie zostało cofnięte przez Sąd (art. 249 P.p.s.a.) - obowiązuje w toku całego postępowania (w tym m.in. także postępowania z wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem). Sąd nie ma natomiast żadnego wpływu na to, kto będzie osobiście pomoc na rzecz strony świadczył. Zgodnie z art. 249a P.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Podsumowując, w ocenie starszego referendarza sądowego postępowanie z wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w przedmiotowej sprawie stało się zbędne z uwagi na okoliczność, że skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata zostało przyznane prawomocnym postanowieniem z dnia [...], sygn. akt [...], a zatem postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy należy umorzyć. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.