I SA/Po 1208/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek /spr./ As. sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2007r. sprawy ze skargi Spółdzielni A w likwidacji na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie odmowy wystąpienia do Sądu Rejonowego w S. z wnioskiem o rozstrzygnięcie zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej oraz odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd zbiegu egzekucji oddala skargę /-/ K. Nikodem /-/E. Brychcy /-/ S. Małek Likwidator Spółdzielni A na podstawie przepisu art. 773 § 1 i 2 kpc wniósł o przekazanie Sądowi Rejonowemu w S. spraw egzekucyjnych prowadzonych z wniosku: a) Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w P.; b) Urzędu Skarbowego w M.; c) pozostałych wierzycieli w ramach postępowania Komornika sądowego w celu rozstrzygnięcia, który organ egzekucyjny - sądowy czy administracyjny - ma dalej prowadzić łącznie obie egzekucje. Wnioskodawca wniósł nadto o wstrzymanie egzekucji do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy w S. sprawy zbiegu egzekucji. Do wniosku załączono wykaz egzekucji prowadzonych przez Urząd Skarbowy, Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz przez komornika sądowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. postanowieniem z dnia [...] r. na podstawie przepisu art. 123 kpa oraz art. 63 i 23 § 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) - odmówił uwzględnienia wniosku, przytaczając następującą argumentację. Wnioskodawca bezpodstawnie powołuje się na przepisy kodeksu postępowania cywilnego, gdyż administracyjne postępowanie egzekucyjne prowadzone jest w oparciu o kodeks postępowania administracyjnego. Wpis hipoteki przymusowej na nieruchomości na co powołuje się strona nie jest zastosowaniem środka egzekucyjnego, a jedynie zabezpieczeniem wykonania obowiązku. Przepis art. 62 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji reguluje w podobny sposób co art. 773 kpc moment powstania zbiegu egzekucji. W rozpoznawanej sprawie zbieg ten nie zachodzi, gdyż Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadzi egzekucje z wierzytelności, której komornik sądowy nie zajął. Zgodnie z przepisem art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - wstrzymanie prowadzonej egzekucji należy do kompetencji sprawującego nadzór (Dyrektor Izby Skarbowej). A w likwidacji wniosła zażalenie. Stwierdzono, iż stosownie do przepisu art. 773 § 1 kpc organ egzekucyjny jest związany wnioskiem dłużnika, który nie podlega ocenie tego organu i nie może być odrzucony. Zaskarżone rozstrzygnięcie jest więc nieważne, gdyż wydane zostało z naruszeniem przepisów o właściwości. Zdaniem strony odwołującej bezpodstawnie powołano się również na przepis art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który stanowił podstawę odmowy uwzględnienia wniosku o wstrzymanie egzekucji. Dyrektor Izby Skarbowej w P. zaskarżonym postanowieniem na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie przed Naczelnikiem Urzędu Skarbowego. Organ odwoławczy stwierdził, iż w sprawie nie wystąpił zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej. Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. prowadził bowiem egzekucje z wierzytelności należnych A z tytułu dzierżawy sklepu a wierzytelności tej nie zajął komornik sądowy. Powyższe potwierdził również dłużnik zajętej wierzytelności J. B., który w piśmie z dnia 23 maja 2007r. podał, iż w tej sprawie nie jest prowadzone żadne inne postępowanie egzekucyjne. Z tego powodu organ odwoławczy uznał, iż brak było podstaw do przekazania akt egzekucyjnych sądowi rejonowemu w celu rozstrzygnięcia, który organ egzekucyjny winien prowadzić dalsze postępowanie. Odnosząc się do wniosku o wstrzymanie egzekucji organ odwoławczy wskazał, iż postępowanie egzekucyjne może być wstrzymane w przypadku wniesienia przez zobowiązanego zarzutów, o których mowa w art. 35 § 1 ustawy egzekucyjnej, bądź na skutek wniesienia skargi (art. 54 § 6). Przepis art. 62 reguluje wyłącznie kwestię wstrzymania postępowania egzekucyjnego, a nie reguluje kwestii odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego w sytuacji gdy nie wystąpił zbieg egzekucji. A w likwidacji wniosła skargę, domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonych rozstrzygnięć, na podstawie przepisu art. 156 § 1 pkt 1 kpa. Skarżący stwierdził, iż organ egzekucyjny nie jest uprawniony do oceny czy w sprawie nastąpił zbieg egzekucji. Zachodzi zatem sytuacja, w której Naczelnik Urzędu Skarbowego orzekał w sprawie należącej do właściwości sądu powszechnego. Podkreślił też, że nie ma żadnych przepisów, które upoważniałyby organ egzekucyjny do oddalenia wniosku dotyczącego zbiegu egzekucji. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zaskarżonego postanowienia. Wyjaśniono, iż zajęta wierzytelność Nr [...]obejmująca zaległości zobowiązanego wobec ZUS w M. objęte tytułami wykonawczymi od nr [...] do nr [...] wygasła z uwagi na zaspokojenie całości zaległości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do przepisu art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r., Nr 229, poz. 1954) - rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Na postanowienie to służy zażalenie jeżeli ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Należy również wskazać, iż zgodnie z art. 18 jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej, to w postępowaniu egzekucyjnym odpowiednie zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Według przepisu art. 105 § 1 kpa organ egzekucyjny wydaje więc postanowienie o umorzeniu postępowania jeżeli z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Zaskarżone postanowienie umarzające postępowanie przed organem pierwszej instancji jest zgodne z prawem. Administracyjne postępowanie egzekucyjne i sądowe postępowanie egzekucyjne może być prowadzone co do tej samej rzeczy lub prawa majątkowego. W takiej sytuacji następuje zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej. Zgodnie z przepisem art. 62 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i art. 773 § 1 kpc organ egzekucyjny i komornik wstrzymują czynności egzekucyjne z urzędu lub na wniosek wierzyciela albo zobowiązanego. Nakazuje się wówczas przekazanie akt egzekucji administracyjnej sądowi rejonowemu, który rozstrzyga, w jakim trybie ma być prowadzona egzekucja łączna, zgodnie z regułami zawartymi w kpc. W rozpoznawanej sprawie słusznie uznano, iż nie nastąpił zbieg egzekucji w powyższym znaczeniu. Z niekwestionowanych ustaleń faktycznych wynika, iż egzekucja z wierzytelności należnej stronie skarżącej z tytułu umowy dzierżawy (najmu) lokalu użytkowego prowadzona była wyłącznie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w M.. Nie zachodziła zatem sytuacja, która uzasadniałaby przyjęcie - "zbiegu egzekucji administracyjnej i egzekucji sądowej do tego samego prawa majątkowego" (art. 62). Wbrew więc stanowisku strony skarżącej administracyjny organ egzekucyjny (Naczelnik Urzędu Skarbowego) nie miał podstaw do przekazania akt egzekucji administracyjnej sądowi rejonowemu. Przekazanie, o którym mowa w przepisie art. 62 następuje bowiem tylko w razie zbiegu obu egzekucji, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Nie jest trafna argumentacja strony skarżącej, iż zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów o właściwości (art. 156 § 1 pkt 1 kpa). Administracyjny organ egzekucyjny w ramach swej właściwości zasadnie bowiem umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe skoro nie nastąpił zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej do tej samej wierzytelności. Skarżący ma oczywiście rację, iż rozstrzygnięcie o odmowie "wystąpienia do sądu rejonowego z wnioskiem o rozstrzygnięcie zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej" nie było prawidłowe. Uszło jednak uwagi strony, iż organ odwoławczy uchylił powyższe rozstrzygnięcie i umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji. Wniosek skarżącego o wstrzymanie czynności egzekucyjnych był również bezprzedmiotowy, gdyż jak słusznie zauważył organ odwoławczy, w sprawie nie było zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej, a tylko w takim przypadku wniosek zobowiązanego mógł być uwzględniony. Z tych powodów, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie przepisu art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/K. Nikodem /-/E. Brychcy /-/St. Małek kk