I SA/Po 1224/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wolna-Kubicka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Protokolant: st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2014 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione ponaglenia w przedmiocie niedokonania w ustawowym terminie zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za marzec 2013 r. na rachunek bankowy oraz przewlekłości prowadzonych czynności sprawdzających dotyczących zasadności zwrotu podatku VAT postanawia: odrzucić skargę A Sp. z o.o. w K w dniu [...] złożyła do Naczelnika Urzędu Skarbowego deklarację dla podatku od towarów i usług VAT-7 za marzec 2013 r., w której wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 25 dni w wysokości [...]. W celu sprawdzenia zasadności deklarowanej kwoty do zwrotu, Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...] wezwał KM, pełniącego funkcję prokurenta w w.w Spółce, do przedłożenia w terminie [...] dni wymaganych wezwaniem dokumentów. W dniu [...] w siedzibie Urzędu Skarbowego został spisany protokół z pobrania i zwrotu dokumentów. W dniu [...] został sporządzony protokół z czynności urzędowej w przedmiocie złożenia wyjaśnień do przedłożonej dokumentacji księgowej Spółki. W dniu [...] została złożona przez Spółkę do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Kościanie deklaracji VAT-7 za marzec 2013 r. Pismami z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego i do Naczelnika Urzędu Skarbowego o przeprowadzenie czynności sprawdzających dotyczących kontrahentów Spółki w celu ustalenia prawidłowości i rzetelności transakcji sprzedaży. Naczelnik Urzędu Skarbowego wystąpił także w dniu [...] do administracji podatkowych państw członkowskich Unii Europejskiej ([...]) o sprawdzenie transakcji w ramach istniejących procedur w Systemie Wymiany Informacji o VAT. Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowił przedłużyć termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wynikającej z deklaracji VAT-7 za marzec 2013 r. do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika. W dniu [...] do organu podatkowego wpłynęło pismo Spółki z prośbą o wyjaśnienie powodu niezakończenia prowadzonych czynności sprawdzających oraz podanie przyczyn opóźnienia wykonania czynności sprawdzających przez właściwy organ podatkowy. Pismami z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego wystąpił ponownie do w.w Urzędów Skarbowych o przeprowadzenie czynności sprawdzających dotyczących kontrahentów Spółki w celu ustalenia prawidłowości i rzetelności transakcji sprzedaży. W dniu [...] do Naczelnika Urzędu Skarbowego wpłynęła informacja zwrotna od Naczelnika Urzędu Skarbowego wraz z załącznikami. Pismem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego udzielił Spółce stosownych wyjaśnień w odpowiedzi na pismo z dnia [...]. Następnie organ podatkowy pismem z dnia [...] poinformował Spółkę o przesunięciu terminu przez [...] administrację podatkową do udzielenia odpowiedzi w zakresie transakcji. Pismem z dnia [...] organ podatkowy zwrócił się z monitem do Naczelnika Urzędu Skarbowego o przeprowadzenie czynności sprawdzających dotyczących kontrahenta Spółki w celu ustalenia prawidłowości i rzetelności transakcji sprzedaży. Organ podatkowy pismem z dnia [...] poinformował Spółkę o pozyskaniu wyjaśnień od [...] administracji podatkowej. Pismem z dnia [...] Spółka wystąpiła do Dyrektora Izby Skarbowej z cyt.: "Skarga na działalność Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie [...]". W piśmie zawarto zarzut niedokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za marzec 2013 r. na rachunek bankowy w terminie oraz przewlekłość prowadzonych czynności sprawdzających dotyczących zasadności zwrotu podatku VAT przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 13 § 1 pkt 2 oraz art. 141 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej jako "O.p") uznał w.w ponaglenie za nieuzasadnione. Pismem z dnia [...] Spółka wezwała Dyrektora Izby Skarbowej do usunięcia naruszenia prawa. Dyrektor Izby Skarbowej pismem z dnia [...] udzielił podatnikowi odpowiedzi na w.w wezwanie. W skardze z dnia [...] Spółka wniosła o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w sprawie uznania ponaglenia za nieuzasadnione w całości, jako wydanego z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, zarzucając organowi naruszenie art. 121, art. 122, art. 124, art. 125 O.p. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Obowiązkiem sądu, do którego wpłynęła skarga, jest w pierwszej kolejności zbadanie jej dopuszczalności. Badanie to polega w szczególności na ustaleniu czy sprawa przedstawiona pod rozstrzygnięcie sądu mieści się w zakresie jego właściwości. Katalog spraw rozpatrywanych przez sądy administracyjne zawiera art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."). Zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Postanowienia wydane w toku postępowania administracyjnego są zaskarżalne zażaleniem tylko, gdy ustawa wprost przewiduje taką możliwość. W postępowaniu podatkowym stanowi o tym art. 236 § 1 O.p. W niniejszej sprawie poza sporem jest, ze żaden przepis O.p. nie daje podatnikowi możliwości złożenia zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 141 O.p., którym organ podatkowy uzna ponaglenie za nieuzasadnione. Ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie jest bowiem specyficznym środkiem ochrony praw strony w postępowaniu administracyjnym. Mimo, że ustawa nie wskazuje w jaki sposób organ powinien postąpić w przypadku uznania ponaglenia za nieuzasadnione przyjąć należy, że w takim przypadku powinien orzec w tym zakresie w formie postanowienia. Wydanie takiego postanowienia będzie uzasadniało natomiast wniesienie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu podatkowego, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca. Z uregulowań zawartych w art. 141 § 1 i § 2 O.p. oraz wyrażonych na gruncie tych unormowań poglądów wynika, że ponaglenie nie służy kontroli rozstrzygnięć podjętych w postępowaniu administracyjnym, lecz ma na celu spowodowanie, aby rozstrzygnięcie takie w ogóle zostało podjęte. Do ponaglenia nie mają zastosowania przepisy dotyczące zażaleń zamieszczone w art. 236-239 O.p. Postanowienie wydane w związku z rozpoznaniem wniesionego przez stronę ponaglenia nie należy też do postanowień kończących postępowanie w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a., gdyż dotyczy kwestii wpadkowej, t.j. bezczynności organu zaistniałej w toku postępowania. Nie można tez uznać, że postanowienie wydane w oparciu o art. 141 O.p. jest postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, skoro jego celem jest spowodowanie jedynie, aby tego rodzaju rozstrzygnięcie zostało podjęte. Postanowienie wydane w związku z rozpoznaniem wniesionego przez stronę ponaglenia nie należy także do innych niż określone w pkt 1-3 art. 3 § 2 P.p.s.a. aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.). Zakres przedmiotowy aktów dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa należy bowiem ograniczyć do przepisów materialnego prawa administracyjnego, które wyłączają możliwość wydania decyzji czy postanowienia, wymagają jednak od organu wykonującego administrację publiczną potwierdzenia obowiązku lub uprawnienia. Wydane przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu postanowienie z dnia [...] uznające za nieuzasadnione ponaglenie złożone przez Spółkę A Sp. z o.o. z dnia [...] w przedmiocie niedokonania w ustawowym terminie zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za marzec 2013 r. na rachunek bankowy oraz przewlekłości prowadzonych czynności sprawdzających dotyczących zasadności zwrotu podatku VAT przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, nie dotyczyło kwestii uprawnienia czy też obowiązku. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należało, że skarga A Sp. z o.o. jest niedopuszczalna i wobec powyższego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a. Sąd postanowił, jak w sentencji.