I SA/Po 123/25
WyrokWSA w Poznaniu2025-09-04
Skład orzekający: Katarzyna Nikodem, Małgorzata Bejgerowska, Michał Ilski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może odmówić wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości co do prawidłowości doręczenia tej decyzji stronie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że w przypadku wątpliwości co do prawidłowego doręczenia decyzji, decyzja ta nie weszła do obrotu prawnego i nie wywołuje skutków prawnych, co uniemożliwia rozpoznanie wniosku o wstrzymanie jej wykonania. Organ powinien najpierw ustalić prawidłowe miejsce zamieszkania podatnika i wyjaśnić kwestię doręczenia, zanim rozpatrzy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego P. wydał decyzję z 12 kwietnia 2024 r. o solidarnej odpowiedzialności podatkowej P. P. za zaległości podatkowe spółki z o.o. I. P. P. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności tej decyzji oraz o wstrzymanie jej wykonania, podnosząc wątpliwości co do prawidłowości doręczenia decyzji na jego adres zamieszkania. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odmówił wstrzymania wykonania decyzji, co skarżący zaskarżył do WSA w Poznaniu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 25 listopada 2024 r. oraz poprzedzające je postanowienie z 16 września 2024 r. Zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska Asesor sądowy WSA Michał Ilski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 04 września 2025 r. sprawy ze skargi P. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 25 listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 16 września 2024 r. [...], [...]; II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 597,- zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym postanowieniem z 25 listopada 2024 r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia P. P., utrzymał w mocy własne postanowienie
z 16 września 2024 r., nr [...], [...]
w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji.
Zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej zapadło w następującym stanie faktycznym
i prawnym sprawy.
Naczelnik Urzędu Skarbowego P. decyzją z 12 kwietnia 2024 r. nr [...], [...] orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej ze spółką z ograniczoną odpowiedzialnością I. P. P. - byłego prezesa zarządu tej spółki za zaległości podatkowe spółki z tytułu odsetek za zwłokę od niezapłaconych w terminie ustawowym zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za styczeń-lipiec 2019 r., z tytułu podatku od towarów i usług za czerwiec-lipiec 2019 r. wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji oraz za koszty postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...].
Pismem z 7 czerwca 2024 r. skierowanym do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej P. P. wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Nadto na podstawie art. 252 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze.zm.; w skrócie: "o.p.") wniósł o wstrzymanie wykonania ww. decyzji. W ocenie skarżącego, ze względu na wady decyzji, które odpowiadają wadom wymienionym w art. 247 § 1 o.p. zasadne jest wstrzymanie jej wykonania.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z 16 września 2024 r. odmówił wstrzymania wykonania ww. decyzji. Organ uznał, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodziło prawdopodobieństwo, że objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzja dotknięta jest wskazywanymi przez skarżącego wadami określonymi w art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 o.p. Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej brak jest przesłanek do zastosowania środka o charakterze tymczasowym, jakim jest wstrzymanie wykonania decyzji.
Skarżący złożył zażalenie na ww. postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 16 września 2024 r.,
w którym zarzucił:
1) naruszenie art. 252 § 1 o.p., poprzez odmowę wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji, pomimo zaistnienia w sprawie prawdopodobieństwa, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 247 § 1 o.p.;
2) naruszenie zasad postępowania podatkowego, w tym w szczególności:
- art. 120 o.p., poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia wbrew obowiązującym przepisom prawa;
- art. 121 § 1 o.p., poprzez działanie organu w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych i pominięcie istotnych okoliczności faktycznych zaistniałych w sprawie;
- art. 125 § 1 i § 2 o.p., poprzez przedłużanie terminu rozstrzygnięcia, bez uzasadnionej ku temu przyczyny i wydanie go w przededniu wydania decyzji rozstrzygającej, co do istoty sprawy.
Utrzymując w mocy własne postanowienie z 16 września 2024 r.
przywołanym na wstępie postanowieniem z 25 listopada 2024 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
w uzasadnieniu ponownie stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniało prawdopodobieństwo, że decyzja Naczelnika z 16 września 2024 r. została wydana
z rażącym naruszeniem prawa, ani że została skierowana do osoby niebędącej stroną.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na
ww. postanowienie skarżący zarzucił:
1) naruszenie przepisów prawa, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie
art. 252 § 1 o.p. poprzez odmowę wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji, pomimo zaistnienia w sprawie prawdopodobieństwa, że jest ona dotknięta jedną
z wad wymienionych w art. 247 § 1 o.p.
2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. naruszenie zasad postępowania podatkowego, w tym zwłaszcza:
- art. 120 o.p. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia wbrew obowiązującym przepisom prawa;
- art. 121 § 1 o.p. poprzez działanie organu w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych i pominięcie istotnych okoliczności faktycznych zaistniałych w sprawie;
Skarżący wniósł o:
1. uchylenie zaskarżonego postanowienia jak również poprzedzającego je postanowienia organu I instancji,
2. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu skargi jej autor rozwinął i umotywował podniesione w niej zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazano.
Na wstępie należy wskazać, że do WSA w Poznaniu wpłynęły dwie skargi P. P.: na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 29 listopada 2024 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego P. z 12 kwietnia 2024 r. dotyczącej orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki z o.o. I. S. oraz na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania powyższej decyzji na podstawie art. 252 § 1 o.p. Zarówno zaskarżona decyzja jak i zaskarżone postanowienie dotyczą wymienionej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego P. z 12 kwietnia 2024 r.
W ocenie Sądu rozstrzygnięcie, które zapadło w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego P. z 12 kwietnia 2024 r. ma wpływ na zaskarżone postanowienie.
Wyrokiem tut. Sądu z 4 września 2025 r. I SA/Po 136/25 uchylono decyzje odmawiające stwierdzenia nieważności decyzji, nie odnosząc się do meritum sprawy. Sąd stwierdził, że istnieją uzasadnione wątpliwości, których organ nie wyjaśnił, co do skuteczności doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego P. , której stwierdzenia nieważności domagał się skarżący. Strona podnosi, że ww. decyzja nie została doręczona na adres zamieszkania skarżącego.
Pomimo że skarżący podnosił we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, że decyzję o jego odpowiedzialności solidarnej ze spółką z o.o. I. S. skierowano na nieaktualny adres zamieszkania, organ nie przeprowadził żadnego postępowania wyjaśniającego w tym zakresie. Jedynie lakonicznie wskazał, że nie jest to przesłanka do stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd oczywiście podziela twierdzenie organu, że nie jest to przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji, jednak gdy decyzja nie została doręczona prawidłowo, to nie weszła do obrotu prawnego, nie wywołuje skutków prawnych i organ nie może procedować w przedmiocie nieważności decyzji.
Jeżeli są wątpliwości co do prawidłowego doręczenia decyzji, jak również wszystkich pism kierowanych do strony w postępowaniu, począwszy od wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności solidarnej (wszystkie pisma na podstawie art. 150 § 4 O.p. uznano za doręczone w trybie zastępczym), to w pierwszej kolejności organ powinien dokonać ustaleń dotyczących miejsca zamieszkania podatnika, odnieść się do podnoszonej przez stronę kwestii błędnej aktualizacji miejsca zamieszkania w danych podatnika. Ustalenia te powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji skierowanej do skarżącego. Dopóki nie zostanie ustalone, że decyzja, której stwierdzenia nieważności domaga się skarżący weszła do obrotu prawnego i jest ostateczna, dopóty wniosek o wstrzymanie tej decyzji w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności nie może być rozpoznany.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku, tj. uchylił postanowienie organu II i I instancji.
O kosztach postępowania (punkt drugi sentencji wyroku) Sąd postanowił stosownie do art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez skarżącego P. P. koszt wpisu od skargi (100,00 zł), wynagrodzenie należne jego pełnomocnikowi zawodowemu ustalone według stawek minimalnych zależnych od wartości przedmiotu sprawy (480,00 zł), zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2018 r. poz. 1687) oraz koszt opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17,00 zł)
– łącznie 597,00 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło