I SA/Po 1237/04
WyrokWSA w Poznaniu2006-02-28
Skład orzekający: Włodzimierz Zygmont, Sylwia Zapalska, Katarzyna Nikodem
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo stwierdził wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość karty podatkowej za lata 2001-2003 w sytuacji, gdy podatnik świadczył usługi taksówkowe głównie poza zadeklarowaną miejscowością o mniejszej liczbie mieszkańców, a tym samym powinien płacić wyższy podatek?Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo stwierdził wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość karty podatkowej, ponieważ podatnik nie dopełnił obowiązku zawiadomienia organu o zmianie miejsca wykonywania działalności gospodarczej, która miała wpływ na wysokość podatku. Niespełnienie tego obowiązku stanowi podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość karty podatkowej zgodnie z art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.Stan faktyczny
Podatnik M.W. prowadził działalność gospodarczą w formie usług taksówkowych, opodatkowaną kartą podatkową, deklarując jako miejsce prowadzenia działalności gminę S. (poniżej 25.000 mieszkańców). W wyniku kontroli ustalono, że podatnik świadczył usługi głównie dla kancelarii prawnej na terenie całego kraju, w tym w P. (powyżej 25.000 mieszkańców). Organy podatkowe stwierdziły wygaśnięcie decyzji ustalających wysokość karty podatkowej za lata 2001-2003 z powodu niezawiadomienia o zmianie miejsca wykonywania działalności, co skutkowałoby wyższą stawką podatku. Podatnik wniósł skargę do WSA, kwestionując ustalenia organów i powołując się na przepisy ustawy o transporcie drogowym.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie NSA Sylwia Zapalska(spr) as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2006 r. sprawy ze skarg M.W. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] [...], [...] w przedmiocie wygaśnięcia decyzji o wysokości podatku dochodowego w formie karty podatkowej za 2001, 2002 i 2003 rok o d d a l a s k a r g ę /-/K.Nikodem /-/Wł. Zygmont /-/S. Zapalska
Zgodnie z wnioskiem z 30 grudnia 1998 r. M.W. w latach 2001 – 2002 – 2003 prowadził działalność gospodarczą w ramach usług taksówkowych przewozu osób, opodatkowaną w formie karty podatkowej. Jako miejsce prowadzenia działalności wskazał gminę S. i tam został zarejestrowany dla potrzeb zryczałtowanego podatku dochodowego opłacanego w formie karty podatkowej (decyzje z [...]. 2001 r., z [...].2002 r., i [...].2003 r.). Wysokość tego podatku zależy m.in. od wielkości miejscowości, w której świadczone są usługi.
W wyniku przeprowadzonego przez Urząd Skarbowy w S. postępowania kontrolnego ustalono na podstawie informacji z dnia 5 grudnia 2003 r., że podatnik świadczy usługi w zakresie przewozu osób głównie dla kancelarii prawnej "A", Spółka Komandytowa" na terenie całego kraju w miejscowościach liczących powyżej 25.000 mieszkańców, między innymi w P.
Trzema decyzjami z [...] lutego 2004 r.. o odpowiednich numerach Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. stwierdził wygaśnięcie decyzji z [...].2001 r., z [...].2002 r. i z [...].2003 r. ustalających M.W. wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej za lata 2001, 2002 i 2003. W uzasadnieniu decyzji organ zarzuca podatnikowi, że zarejestrował działalność w małej miejscowości i z tego powodu płaci niewielki podatek, gdy tymczasem świadczy usługi na terenie dużego miasta jakim jest P. Gdyby M.W. zgłosił, że prowadzi działalność w P. płaciłby dużo większy podatek. Na wysokość karty podatkowej zgodnie z ustawą z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. Nr 144, poz. 930 ze zm.) w zakresie usług taksówkowych miejsce wykonywania jest bardzo ważne, ponieważ stawka rośnie w stosunku do zwiększającej się liczby mieszkańców w miejscowości, w której świadczone są usługi.
Pełnomocnik M.W. w odwołaniu od trzech w/w decyzji organu I instancji kwestionuje stanowisko Naczelnika odnośnie "przeniesienia się do miejscowości posiadającej mniejszą liczbę mieszkańców, dla której stawka karty podatkowej jest niższa" i stwierdza, że podatnik wykonywał działalność zgodnie z uzyskaną licencją, a usługi świadczył na terenie S., gdzie na co dzień ma miejsce zamieszkania. Jako podstawę nie nastąpienia zmiany miejsca wykonywania usług powołuje art. 6 ust. 5 ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym, który dopuszcza możliwość wykonywania przewozu poza obszarem określonym w licencji, w przypadku zamówienia przez klienta z innego obszaru. Takimi usługami w ocenie pełnomocnika były zamówienia na rzecz kancelarii prawniczej z P.
Wniesione odwołanie nie zostało uwzględnione i trzema decyzjami z [...] 2004 r. o odpowiednich numerach Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone decyzje organu I instancji oraz wyraził pogląd i powołał się na zebrane w sprawie dowody w szczególności bardzo liczne rachunki, gdzie wskazuje się jako miejsce początkowe i końcowe kursu miasto P. – nawet w przypadku telefonicznych wezwań. Z rachunków przedłożonych przez "Kancelarię Prawną A" wynika, że podatnik wystawił rachunki za usługi transportowe na łączne kwoty w 2001r. – [...] zł, w 2002 r. – [...] zł i w 2003 r. – [...] zł. Do protokołu sporządzonego w dniu [...] grudnia 2003 r. podatnik potwierdził wykonywanie usług głównie dla w/w kancelarii, a nadto oświadczył, że w roku 2001 osiągnął obrót rachunkowy i bezrachunkowy w wysokości około [...] zł, w roku 2002 około [...] zł, a w 2003 r. nie podał wysokości obrotu tylko wyjaśnił, że usługi na postoju taksówek wykonywał sporadycznie. Dyrektor podkreślił, że stawka karty podatkowej M.W. dla działalności wykonywanej w miejscowości o liczbie mieszkańców do 25.000 jaką są S. w 2001 r. wynosiła 151,00 zł, w 2002 i 2003 r. – 160,00 zł. Wykonywana działalność poza miejscowością zadeklarowaną we wniosku o opodatkowanie w formie karty podatkowej była faktycznie wykonywana i dlatego o tej zmianie podatnik zgodnie z art. 36 ust. 7 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne miał obowiązek zawiadomić organ podatkowy.
Wobec tego, że podatnik nie dopełnił tego obowiązku na podstawie art. 40 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy była podstawa do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość karty podatkowej za 2001, 2002 i 2003 rok.
Od powyższej decyzji pełnomocnik M.W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której zarzucił naruszenie prawa materialnego w szczególności art. 6 ust. 5 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125 poz. 1371 z późn. zm.) i przepisów proceduralnych (bez wskazania konkretnych), że podatnik zaprzestał działalności na terenie S. oraz, że organy podatkowe obu instancji w sposób dostateczny nie udowodniły faktu, że zmiana miejsca wykonywania usług transportowych – taksówką nastąpiła właśnie na P. W konsekwencji domagał się uchylenia decyzji organu I i II instancji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej nie znajduje podstaw do zmiany swego stanowiska i wnosi o oddalenie skargi oraz dodatkowo podkreśla, regulacje zawarte w ustawie z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.) dotyczą zasad podejmowania i wykonywania transportu drogowego (art.1) a powołana "licencja" jest decyzją administracyjną uprawniającą do podejmowania i wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego (art. 4 pkt 17 ustawy). Tymczasem przedmiotem postępowania jest ocena faktycznie wykonywanej działalności przez podatnika pod kątem zgodności z przepisami prawa podatkowego określającymi warunki do opodatkowania w formie karty podatkowej oraz złożonym przez podatnika oświadczeń wnioskiem o zastosowanie tej formy opodatkowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ zaskarżone decyzje organu I i II-ej instancji nie naruszyły obowiązujących przepisów prawa podatkowego.
Na wstępie Sąd podkreśla, że w myśl art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrole działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem materialnym i procesowym o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej.
Kontrola ta nie ogranicza się wyłącznie do samej decyzji, ale także obejmuje procedowanie organu przed jej wydaniem.
Organy podatkowe ustaliły na podstawie zebranych dowodów, że podatnik w 2001, 2002 i 2003 r. wykonywał działalność poza miejscowością zadeklarowaną we wniosku o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej. Wykonywanie usług na rzecz "Kancelarii Prawniczej A Spółka Komandytowa" na trasie P. – W. – P., P. inne miejscowości P., a także po mieście P. wynika z rachunków, które podatnik wystawiał w latach 2001, 2002 i 2003 oraz z wyjaśnień złożonych do protokołu z [...] grudnia 2003 r. (k. 20 akt podatkowych).
Te ustalenia zostały poparte wnikliwie prowadzonym postępowaniem dowodowym do czego są zobowiązane organy podatkowe przepisami Ordynacji podatkowej w ustawie z 29 sierpnia 1997 r. (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). Obowiązek wyjaśnienia stanu faktycznego spoczywa w myśl art. 122 Ordynacji na organie I-ej i II-ej instancji. Jako dowód mogą one dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem – art. 180, 187, 191 Ordynacji. Zgodnie z art. 121 Ordynacji, postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych co w ocenie Sądu w sprawie miało miejsce. Podniesienie w skardze przez pełnomocnika, że wykonywanie usług przez podatnika na rzecz kancelarii było także z tego powodu, że świadczenie takich usług na rzecz kancelarii prawniczych wymaga dyskrecji i zachowania tajemnicy z powodu rozmów prowadzonych w czasie przejazdów, nie ma znaczenia w ocenie faktycznie wykonywanej działalności zgodnie z wnioskiem o kartę podatkową. Karta podatkowa jest szczególną formą opodatkowania obrotów i dochodów podatników drobnych, świadczących usługi na rzecz ludności. Wysokość podatku – wysokość karty wynika z konkretnych przepisów prawa podatkowego i jest znana podatnikowi przed rozpoczęciem działalności podlegającej opodatkowaniu. Sama wysokość opłaty miesięcznej za kartę podatkową nawiązuje do tzw. znamion zewnętrznych liczby mieszkańców w miejscowości, w której jest wykonywana działalność gospodarcza w przypadku podatnika usługa przewozu osób taksówką osobową.
Niesporne w sprawie jest, że podatnik miał ustaloną stawkę karty podatkowej na podstawie art. 25 ust. 1 ustawy z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. Nr 144, poz. 930 ze zm.) w latach 2001-2002 i na podstawie art. 30 ust. 1 cyt. ustawy uwzględniając miejscowość o liczbie mieszkańców w przedziale 0 – 25.000 przy typie działalności "usługi taksówkowe w zakresie przewozu osób".
Podatnicy opłacający podatek w formie karty podatkowej są w lepszej sytuacji od podatników opłacających podatki na podstawie ogólnych zasad, ponieważ są zwolnieni od obowiązku prowadzenia ksiąg podatkowych, składania zeznań podatkowych, deklaracji w obrocie i dochodzenie do wpłacania miesięcznych zaliczek na poczet podatków. Są podatnikami uprzywilejowanymi przez ustawę ponieważ korzystają z udogodnień ale muszą bezwzględnie dotrzymać obowiązki wobec organu podatkowego, jeżeli chcą korzystać z tej formy opodatkowania swojej działalności gospodarczej. Sąd wskazuje i podziela tezę wyrażoną w wyroku NSA z 25 maja 1995 r. SA/Po 422/95 (Monitor Podatkowy 1996/8/250), która brzmi: "Podatnik podatku w formie karty podatkowej ma określone obowiązki wobec urzędu skarbowego, których musi bezwzględnie dotrzymać, jeżeli chce korzystać z tej formy opodatkowania swej działalności gospodarczej".
Zgodnie z art. 36 ust. 7 cytowanej ustawy, a brzmieniu obowiązującym w 2001, 2002 i 2003 r. o zmianach, o których mowa w ust. 1 (zmiany jakie zaszły w stosunku do stanu faktycznego podanego w złożonym wniosku) ust. 2 i 4 (zmiana stanu zatrudnienia) podatnik jest obowiązany zawiadomić w formie pisemnej urząd skarbowy najpóźniej w terminie 7 dni od powstania okoliczności powodujących zmiany.
Z akt sprawy wynika, że skarżący zgłosił organowi podatkowemu wykonywanie usług taksówkowych w zakresie przewozu osób w miejscowości S. (miejscowość do 25.000 mieszkańców) i według tej miejscowości była ustalona wysokość miesięcznej opłaty karty podatkowej co Sąd powyżej podkreślił, natomiast działalność była wykonywana w miejscowości gdzie była większa kwota opłaty.
Obowiązujące przepisy prawa podatkowego, na które powołują się organy podatkowe w wydanych decyzjach są bezwzględnie obowiązujące i były podstawą prawną do wydania zaskarżonych decyzji. Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.) oraz cytowany art. 6 ust. 5 dotyczący "licencji" wymienionej w art. 6 ust. 4 stanowi tylko podstawę uprawniającą do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego. Ustawa ta nie stanowi podstawy do opodatkowania w formie karty podatkowej działalności wykonywanej przez skarżącego.
Taką podstawę stanowią tylko przepisy prawa podatkowego, które jest prawem autonomicznym i przez ustawodawcę wskazanym do regulowania obowiązków podatkowych wobec budżetu Państwa.
W tym stanie faktycznym i prawnym zaskarżone decyzje są zgodne z prawem i Sąd na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
/-/K.Nikodem /-/Wł. Zygmont /-/S.Zapalska
LF
Powołane przepisy
art. 6 ust. 5 ustawyart. 36 ust. 7 ustawyart. 40 ust. 1 pkt 3art.1art. 4 pkt 17 ustawyart. 1 § 2 ustawyart. 122art. 180art. 121art. 25 ust. 1 ustawyart. 30 ust. 1art. 36 ust. 7
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło