I SA/Po 1246/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu XA od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 października 2016r. o sygn. akt I SA/Po 1246/16 o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi XA na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia zapłaty zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu wypłaconych wynagrodzeń postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia [...] października 2016 r. straszy referendarz sądowy odmówił P. B. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Referendarz na podstawie treści wniosku o prawo pomocy oraz informacji uzyskanych od skarżącego ustalił, że prowadzi on pozarolniczą działalność gospodarczą, pracuje (przy czym od [...] czerwca 2016 r. przebywa na zwolnieniu lekarskim i otrzymuje zasiłek chorobowy), otrzymuje również rentę inwalidzką. Wnioskodawca pozostaje w związku małżeńskim i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Natomiast jego żona nie pracuje, uzyskuje rentę wypłacaną kwartalnie, w przeliczeniu na miesiąc renta inwalidzka wynosi [...] zł. Prowadzi gospodarstwo rolne o łącznej pow. 52,5452 ha i las o pow. 4,7 ha, a także nieruchomość w [...]: grunt o pow. 12.164 m2, budynki o pow. 585 m2, budynki stacji paliw - nieruchomość nieużywana, pozostałe budynki dzierżawione przez "[...]" Sp. z o.o., oraz nieruchomość w Ś. przy ul. [...], która jest własnością jego matki, w której wnioskodawca zamieszkuje. Oświadczył, że w 2015 r. poniósł koszty prowadzenia działalności rolniczej w wysokości [...] zł i uzyskał przychód w wysokości [...],- zł, w okresie od stycznia do maja 2016r. poniósł koszty prowadzenia działalności rolniczej w wysokości [...] zł. Ponadto nie podał czy w bieżącym roku uzyskał z tytułu prowadzenia działalności rolniczej przychody, jeżeli tak to w jakiej wysokości. Skarżący mimo wezwania nie wyjaśnił czy otrzymuje dopłaty do nieruchomości rolnej, jeżeli tak to w jakiej wysokości. Mimo wezwania nie podał szacunkowej wartości nieruchomości rolnej, nie podał liczby budynków znajdujących się na tej nieruchomości, ich powierzchni, do czego służą, liczby i rodzaju urządzeń służących do prowadzenia działalności rolniczej i nie wyjaśnił czy poza ciągnikiem "B. " posiada inne urządzenia i pojazdy, które są wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej (np. kombajn, traktor, inne maszyny rolnicze), jaki jest ich rok produkcji i wartość rynkowa, nie wyjaśnił również, czy takie pojazdy posiada. Wnioskodawca, mimo wezwania, nie wyjaśnił czy posiada inwentarz żywy, jeżeli tak to w jakiej liczbie i jakiego rodzaju. Wnioskodawca koszty miesięcznego utrzymania określił na kwotę [...]- zł, natomiast z odcinka przekazu pocztowego wynika, że w okresie od [...] do [...] września 2016 r. otrzymał zasiłek chorobowy w wysokości [...] zł, otrzymuje również rentę, która po zajęciu komorniczym wynosi [...] zł, a żona otrzymuje rentę, która wynosi [...] zł. Podał, że spółka "[...]" prowadzi działalność gospodarczą w części budynków, w których w przeszłości wykonywał działalność gospodarczą. Z tego tytułu uzyskuje przychód w wysokości [...] zł brutto miesięcznie. Ponadto wnioskodawca wskazał, że posiada następujące pojazdy: - samochód “[...]" [...] r., wartość rynkowa [...] zł, - samochód "[...], wartość rynkowa [...] zł, - samochód "[...] wartość rynkowa [...] zł, - ciągnik "[...]", - naczepa cysterna "[...]" [...], [...], wartość rynkowa 38.000,-zł. Na dzień [...] sierpnia 2016 r. zatrudniał jedną osobę, która od dłuższego czasu przebywa na urlopie wychowawczym oraz jedną osobę na umowę zlecenie. W ocenie starszego referendarza sądowego rozpoznającego wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych sytuacja rodzinna i majątkowa wnioskodawcy nie uzasadnia stanowiska, że poniesienie przez niego kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie spowoduje zachwianie sytuacji materialnej i bytowej skarżącego i jego żony w taki sposób, że nie będą oni w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. W sprzeciwie z dnia [...] listopada 2016 r. wnioskodawca domagał się uchylenia postanowienia referendarza, a w uzasadnieniu stwierdził, że jego obecna sytuacja finansowa znacznie odbiega od przedstawionej w postanowieniu referendarza. Wyjaśnił, że nie ma możliwości sądowego dochodzenia swoich racji w sytuacji, w której nie stać go na opłacenie kosztów sądowych tym bardziej, że jego sytuacja finansowa uległa znacznemu pogorszeniu z powodu wypadku, a obecnie pobiera rentę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługiwał na uwzględnienie. Wnioskodawca nie wykazał podstaw faktycznych uzasadniających zwolnienie od kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania ograniczają się do wpisu od skargi wynoszącego [...] zł. Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 maja 2015 r., poz. 658), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Sąd wyjaśnia, że stosownie do treści art. 245 § 1 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oznacza to, że przyznanie prawa pomocy ma bardzo wąski zakres stosowania i może mieć miejsce tylko w wyjątkowych sytuacjach. Z pełnego i wyczerpująco zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że wnioskodawca posiada liczne źródła dochodu. Prowadzi działalność gospodarczą w zakresie najmu pomieszczeń (osiąga dochód w wysokości [...] zł brutto), prowadzi gospodarstwo rolne (z tego tytułu wykazuje stratę), w okresie od [...] do [...] września 2016 r. otrzymał zasiłek chorobowy w wysokości [...] a także otrzymuje świadczenie rentowe (po potrąceniach komorniczych otrzymuje z tego tytułu kwotę [...]- zł). Posiada także znaczący majątek w postaci nieruchomości (nieruchomość rolną o łącznej pow. 52,5452 ha i las o pow. 4,7 ha; nieruchomość w [...] - grunt o pow. 12.164 m2, budynki o pow. 585 m2, budynki stacji paliw - nieruchomość nieużywana, pozostałe budynki dzierżawione przez "[...]" Sp. z o.o. oraz ruchomości, m. in. samochody, ciągnik i naczepę. Jednocześnie określa koszt utrzymania rodziny na kwotę [...]- zł miesięcznie. W sprzeciwie wnioskodawca stwierdził, że jego sytuacja finansowa się pogorszyła, jednakże stwierdzenia tego nie poparł wystarczającymi dowodami. Poza wskazaniem, że pobiera rentę (która to okoliczność została uwzględniona przez referendarza w zaskarżonym postanowieniu), nie powołał się na żadne nowe fakty i okoliczności, ani nie przedłożył żadnych dokumentów. Mimo wezwania sądu nie złożył wyczerpujących wyjaśnień w zakresie sytuacji materialnej. W opinii sądu sprzeciw wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie. Sytuacja finansowa wnioskodawcy nie wskazuje, by nie był w stanie ponieść pełnych kosztów zainicjowanego osobiście postępowania sądowego, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego Sąd, na podstawie art. 260 § 1 w zw. z art. 245 § 1 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 i art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.