I SA/Po 1246/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2016-12-14

Skład orzekający: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy jest dopuszczalne?
Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, które utrzymuje w mocy postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy, jest niedopuszczalne. Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 260 § 1 P.p.s.a., po rozpoznaniu sprzeciwu od orzeczenia referendarza sądowego, sąd wydaje postanowienie, od którego nie przysługuje zażalenie. W związku z tym, pismo zatytułowane 'zażalenie' (choć wniesione jako sprzeciw) zostało odrzucone jako niedopuszczalne.
Stan faktyczny
Podatnik złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Starszy referendarz sądowy WSA w Poznaniu odmówił przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu utrzymał w mocy postanowienie referendarza. Podatnik wniósł pismo zatytułowane 'sprzeciw' na postanowienie WSA. Sąd rozpoznał to pismo jako zażalenie i postanowił je odrzucić jako niedopuszczalne.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia XA od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 listopada 2016 r. o sygn. akt I SA/Po 1246/16 utrzymującego w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 31 października 2016 r., o sygn. akt I SA/Po 1246/16, odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi XA na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia zapłaty zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu wypłaconych wynagrodzeń postanawia odrzucić zażalenie. Starszy referendarz sądowy WSA w Poznaniu postanowieniem z dnia 31 października 2016r., o sygn. akt I SA/Po 1246/16, oddalił wniosek XA (dalej: "podatnik") o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W wyniku rozpoznania sprzeciwu podatnika , WSA w Poznaniu postanowieniem z dnia 22 listopada 2016 r., o sygn. akt I SA/Po 1246/16, utrzymał powyższe rozstrzygnięcie w mocy. Odpis tego postanowienia, bez pouczenia o prawie jego zaskarżenia, doręczono podatnikowi w dniu [...] listopada 2016 r. Pismem nadanym w dniu [...] listopada 2016 r. podatnik wniósł sprzeciw na powyższe postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlegało odrzuceniu. Zgodnie z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – dalej: "P.p.s.a."), do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W myśl art. 178 P.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Drugi ze wskazanych przepisów stosowany odpowiednio w odniesieniu do postępowania wywołanego pismem skarżącego zatytułowanym "sprzeciw", na postanowienie sądu z dnia 22 listopada 2016 r., o sygn. akt I SA/Po 1246/16 - obliguje sąd rozpoznający niniejszą sprawę do odrzucenia tego pisma. Sąd wyjaśnia, że nie jest związany tytułem wnoszonego pisma, lecz jego treścią i aktualnym stanem sprawy. Uwzględniając okoliczności sprawy stwierdza, że wniesiony przez podatnika środek odwoławczy stanowi w istocie zażalenie, a nie sprzeciw na postanowienie z dnia 22 listopada 2016 r. Przepis art. 194 § 1 P.p.s.a. stanowi, że zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wskazane w pkt 1 - 10 tego przepisu. Jeżeli zatem ustawa P.p.s.a. przewiduje (w określonych sytuacjach), wydanie postanowienia i jednocześnie nie stanowi, że od takiego postanowienia przysługuje prawo wniesienia zażalenia, to niedopuszczalne jest wniesienie tego środka odwoławczego (por. postanowienie NSA z dnia 30 czerwca 2011 r., o sygn. akt II FZ 196/11, dostępne: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z art. 260 § 1 P.p.s.a. - w brzmieniu znajdującym zastosowanie w sprawie, tj. w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 maja 2015 r., poz. 658) - rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że rolą WSA jest merytoryczne rozpoznanie sprzeciwu, a więc definitywne rozstrzygnięcie kwestii z zakresu prawa pomocy będącej przedmiotem sprzeciwu (por. R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz. Wyd. 3, Warszawa 2015 - komentarz do art. 260 P.p.s.a, publ. Legalis). Przepis art. 260 P.p.s.a., przed dniem wejścia w życie powyższej ustawy stanowił, że w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Mając na uwadze aktualne brzmienie art. 260 P.p.s.a., należy stwierdzić, że w chwili obecnej na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu od orzeczenia referendarza sądowego nie przysługuje zażalenie do NSA, ani do WSA w Poznaniu. W konsekwencji sąd stwierdza, że podatnikowi nie przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie sądu z dnia 22 listopada 2016 r., o sygn. akt I SA/Po 1246/16, utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego WSA w Poznaniu z dnia 31 października 2016 r., o sygn. akt I SA/Po 1246/16, odmawiające przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Tym samym zażalenie nadane w dniu [..] listopada 2016 r., jako niedopuszczalne, należało odrzucić. Dlatego sąd na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 178 oraz art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło