I SA/Po 1294/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński /spr./ Sędziowie NSA Maria Skwierzyńska as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2006 r. sprawy ze skargi R.Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2004 rok I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza Gminy i Miasta z dnia [...] Nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 160 zł (sto sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. wstrzymuje wykonanie decyzji wymienionych w pkt I do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ K.Nikodem /-/ J.Ruszyński /-/ M.Skwierzyńska Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2004. Nie ustalając stanu faktycznego dotyczącego statusu prawnego budynku i gruntu od których ustalono R.Ś. podatek od nieruchomości organ odwoławczy przytoczył argumenty podatnika zawarte w odwołaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że przedmiotowy dom letniskowy spełnia wymogi przewidziane w prawie budowlanym dla budynków mieszkalnych. Kolegium powołało się też na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego i wypowiedziało się o wysokości stawki podatkowej, która winna mieć w sprawie zastosowanie. Z ustaleń Samorządowego Kolegium Odwoławczego wynika również, że grunt pod budynkiem /?/ został skarżącemu wydzierżawiony. W skardze na powyższą decyzję R.Ś. zarzucił naruszenie prawa materialnego – ustawy o opłatach i podatkach lokalnych, a w szczególności poprzez ustalenie, że: 1. od domu mieszkalnego należny jest podatek zawyżony jak dla "innych budynków i budowli", 2. pomimo braku pojęcia ustawowego organ wymierzający podatek może dowolnie nazywać i kwalifikować przedmiot opodatkowania, 3. opisanie i nazwanie kategorii przedmiotów opodatkowanych nie wiąże organu podatkowego, któremu dozwolone jest wymierzanie podatku poza ustawą, 4. mandat posiada cechy kwalifikujące go jako płatnika przedmiotowego podatku. Zdaniem skarżącego nie jest on płatnikiem podatku od nieruchomości, bowiem jest jedynie posiadaczem zależnym gruntu należącego do gminy, a jego dom nie jest dzierżawiony od gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podstawową wadą zaskarżonej decyzji jest brak samodzielnych ustaleń dotyczących przedmiotu opodatkowania. Z akt podatkowych wynika, że K. i R. Ś. wydzierżawili w dniu [...] stycznia 2004 r. od Gminy i Miasta jako właściciela grunt stanowiący własność Gminy i Miasta. Grunt ten jest położony w Ośrodku Wypoczynkowym w S. Na części gruntu o powierzchni [...] m² podatnicy ze środków własnych pobudowali obiekt budowlany. Charakter tego obiektu nie został przez organy podatkowe precyzyjnie ustalony. Z ustaleń organu odwoławczego można wnosić, że jest to budynek. Ustalenia te jednak wymagają stanowczych stwierdzeń, a więc opisania stanu faktycznego i wyraźnego sprecyzowania, że jest to domek letniskowy spełniający wymogi budynku w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 19991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w roku 2004. Jeżeli w istocie jest to budynek pobudowany na cudzym gruncie /gminy/ to w myśl zasady superficies solo cedit, jako właściciela budynku należy traktować właściciela gruntu, na którym budynek został pobudowany. W takiej sytuacji osoba fizyczna, będąca faktycznie posiadaczem budynku letniskowego, będzie zobowiązana do zapłaty podatku od tego budynku nie jako jego właściciel, ale jako posiadacz obiektu budowlanego, będącego własnością jednostki samorządu terytorialnego /gminy/, władający nim bez tytułu prawnego /art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy/. Skarżący i jego żona, których domek letniskowy byłby trwale związany z gruntem gminy winni dążyć do przeniesienia na nich własności gruntu pod tym domkiem. Do tego czasu domek letniskowy, jako część składowa nieruchomości gruntowej nie może być odrębnym przedmiotem własności i stanowi własność tego, czyj jest grunt /gminy/. Gdyby się okazało, że domek letniskowy jest budowlą w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wówczas podatnikiem podatku od nieruchomości od takiego domku będą jego właściciele, ale pod warunkiem, że domek letniskowy będzie związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skoro w niniejszej sprawie nie dokonano ustaleń pozwalających przyjąć podstawę rozstrzygnięcia, czy mamy do czynienie z domkiem letniskowym, jako budynkiem albo budowlą, zaskarżona decyzja nie może się ostać. W tym miejscu należy wskazać, że przywołane przez organ odwoławczy orzeczenia dotyczyły stanu prawnego sprzed roku 2003. Od 01 stycznia 2003 r. wprowadzono w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych bezpośrednie odesłanie do ustawy: Prawo budowlane w zakresie zaliczania danego obiektu do obiektu budowlanego. Od 01 stycznia 2003 r. przy zaliczaniu danego budynku do kategorii budynków mieszkalnych decydujące znaczenie winna mieć dokumentacja budowlana obiektu. Jeżeli wynika z niej, że chodzi o budynek mieszkalny, to tak winien go jako przedmiot opodatkowania traktować organ podatkowy przy wymiarze podatku od nieruchomości. Do momentu wydania decyzji o zmianie sposobu użytkowania budynku letniskowego na mieszkalny, powinien on być obciążony podatkiem według stawek pozostałych. Uwagi powyższe winny brać pod wzgląd organy podatkowe obu instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Przechodząc do zasadności opodatkowania podatnika podatkiem od gruntu przez nich wydzierżawionego należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy podatnikiem od wydzierżawionego gruntu jest posiadacz zależny /dzierżawca/. Zasada powyższa przesądza status prawny małżonków Ś. którzy razem winni być stronami postępowania podatkowego/ jako podatników podatku od nieruchomości, od dzierżawionego gruntu. Zasadny okazał się jednak zarzut podniesiony w odwołaniu, co do klasyfikacji przedmiotowego gruntu. Brak aktualnego wypisu z rejestru gruntów uniemożliwił Sądowi sprawdzenie, czy i jak został ten grunt sklasyfikowany. Jest to o tyle istotne, że Rada Gminy zróżnicowała stawki podatku w zależności od tego, czy jest to grunt letniskowy i rekreacyjny /0,20 zł za 1 m²/ czy też pozostały /0,10 za 1 m²/. Konieczne więc będzie przeprowadzenie dowodu z aktualnego wypisu z rejestru gruntów. Brak powyższych ustaleń uzasadnia uchylenie decyzji podatkowych na podstawie art. 145 § 1 c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 200 oraz 152 tej ustawy. /-/ K.Nikodem /-/ J.Ruszyński /-/ M.Skwierzyńska uk