I SA/Po 1321/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Protokolant: st. sekr. sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2017 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 r. oddala skargę. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r. Burmistrz P. określił [...] Spółka z o. o. z siedzibą w Z. ( dalej "skarżąca", "Spółka" ) wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2016 r. w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że biorąc pod uwagę zebrany materiał dowodowy i wydaną opinię określającą powierzchnię gruntu zajętą na prowadzenie działalności gospodarczej określił Spółce wysokość podatku od nieruchomości za 2016 r. od budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej: 7472,54 m˛ oraz od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej: 16.986 m˛. Organ podniósł, że Spółka, mimo ustawowego obowiązku i pomimo wezwania z dnia [...] kwietnia 2016r., nie złożyła deklaracji i nie dokonała wpłaty należnego podatku za 2016r. Zgodnie z wykazem Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w G. przechowalnia warzyw z zapleczem biurowo - socjalnym wybudowana na działkach nr [...] i [...] położonych w miejscowości W. została oddana do użytkowania [...].03.2014r. Burmistrz P. w celu wyjaśnienia sposobu opodatkowania działek nr [...] i [...] będących własnością Spółki postanowieniem z dnia [...] października 2015 r. powołał biegłego, który przeprowadził w dniu [...] listopada 2015r., w obecności wiceprezesa Zarządu Spółki oględziny nieruchomości i sporządził opinię na okoliczność powierzchni gruntów związanych z działalnością gospodarczą na ww. działkach. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że art. 7 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm. dalej u.p.o.l.) przewiduje zwolnienie od podatku od nieruchomości budynków i budowli zajętych przez grupę producentów rolnych wpisaną do rejestru tych grup, wykorzystywanych wyłącznie na prowadzenie działalności w zakresie sprzedaży produktów lub grup produktów wytworzonych w gospodarstwach członków grupy lub w zakresie określonym w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 15 września 2000r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw ( Dz. U. Nr 88, poz. 983, ze zm.), zgodnie z jej aktem założycielskim. Organ podkreślił, iż dotyczy to grup wpisanych do rejestru wskazanego w art. 9 ust. 1 ww. ustawy, natomiast Spółka nie jest wpisana do powyższego rejestru. Wobec powyższego budynki należące do Spółki nie mogą skorzystać ze zwolnienia przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. W odwołaniu pełnomocnik skarżącej zarzucił decyzji organu I instancji naruszenie prawa materialnego polegające na błędnej wykładni art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. poprzez jego niezastosowanie oraz sprzeczność istotnych ustaleń ze zgromadzonymi w sprawie dowodami, polegające na uznaniu, że Spółka nie jest wpisana do rejestru grup producenckich prowadzonego przez Marszałka Województwa [...]. W uzasadnieniu pełnomocnik odwołującej wskazał w pierwszej kolejności, że Spółka jest grupą producentów rolnych i jako taka została wpisana do rejestru Marszałka Województwa [...] uznanych organizacji producentów i ich zrzeszeń. Ustawa z dnia 19 grudnia 2003r. o organizacji rynku owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku suszu paszowego oraz rynku lnu i konopi uprawianych na włókno ( Dz. U. z 2011r. Nr 145, poz. 868 ze zm. dalej oroiw) określająca szczegółowo zasady funkcjonowania grup producentów owoców i warzyw wyraźnie wskakuje, że traktuje o grupach producentów owoców i warzyw tj. "grupach producentów". Dalej wskazano, iż u podstaw ich działania leżą analogiczne zasady, którymi się rządzą grupy producentów innych produktów spożywczych, utworzonych na "zasadach ogólnych" czyli na podstawie ustawy z dnia 15 września 2000r. grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw ( Dz.U. z 2000, Nr. 88, poz.983 ze zm. dalej u.g.p.r.). Skarżąca podkreśliła, iż zarówno grupa producentów owoców i warzyw jak i grupy producentów innych produktów rolnych spełniać muszą te same wymagania organizacyjno - prawne. Skarżąca podkreśliła, iż wzniesiony budynek przechowalni warzyw w miejscowości W., zgodnie z zobowiązaniem grupy, może być wykorzystywany wyłącznie na prowadzenie działalności w zakresie sprzedaży produktów wytworzony w gospodarstwach członków grupy, co zostało potwierdzone w decyzji o uznaniu grupy za organizację producentów, po zatwierdzeniu realizacji Planu Dochodzenia do Uznania. Skarżąca podniosła, iż jej zdaniem błędne i zbyt daleko idące jest stanowisko organu podatkowego, że zwolnienie podatkowe z art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. obejmuje tylko grupy producentów rolnych wpisane do rejestru marszałka utworzonego na podstawie art. 9 ust. 1 u.g.p.r., podczas gdy cytowany przepis takiego ograniczenia nie zawiera. Wykładnia przeprowadzona przez organ pierwszej instancji wprowadza sztuczny, niczym nie uzasadniony podział grup producenckich, podczas gdy ustawodawca wskazuje, że zwolnione z podatku od nieruchomości są budynki i budowle zajęte przez grupę producentów rolnych wpisaną do rejestru tych grup. Nie budzi wątpliwości, zdaniem skarżącej, że Spółka stanowi grupę producencką i jest wpisana do rejestru Marszałka Województwa [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2016r. utrzymało w mocy decyzję organu I Instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że zwolnienie z art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. dotyczy wyłącznie grup producentów rolnych, które podlegają ustawie o grupach producentów rolnych i ich związkach, które są wpisane do rejestru grup prowadzonego na podstawie tej ustawy (art. 9 ust. 1 w/w ustawy), a Spółka do tego rejestru nie jest wpisana. Jak wynika z decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2014r. Spółka została wpisana do rejestru uznanych organizacji producentów i ich zrzeszeń, pod nr [...] jako prowadząca produkcję w grupie produktów "warzywa". Organ podkreślił, że ustawodawca w art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. wprowadził kilka warunków (podmiotowo-przedmiotowych) dla skorzystania z tego zwolnienia, mianowicie: zwolnienie dotyczy budynków i budowli, określony jest podmiot, który może skorzystać ze zwolnienia oraz określona jest działalność jaką podmiot ma prowadzić. Z brzmienia art. 7 ust 1 pkt 13 ww. ustawy wynika wprost, że ustawodawca wskazał jako podmiot uprawniony do zwolnienia "grupę producentów rolnych" i dalej doprecyzował "wpisaną do rejestru tych grup". W ustawie o podatkach i opłatach lokalnych nie ma definicji "grupa producentów rolnych", ale jest to pojęcie unormowane w ustawie o grupach producentów rolnych i ich związkach. Ta ustawa określa zasady organizowania się producentów rolnych w grupy producentów i ich związki. Artykuł 3 tej ustawy wyraźnie wskazuje warunki jakie musi spełniać "grupa producentów rolnych". Spełnienie tych warunków w drodze decyzji stwierdza marszałek województwa i wpisuje taką grupę do prowadzonego przez siebie rejestru (art. 7 ust. 1 i art. 9 u.g.p.r.). W ocenie Kolegium skoro przepis art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. posługuje się pojęciem "grupa producentów rolnych", które posiada swoje ustawowe unormowanie, to nie ma podstaw, aby nadawać mu inne znaczenie i obejmować nim inną kategorię podmiotów. Organ odwoławczy podkreślił, że uznana grupa producentów owoców i warzyw utworzona zgodnie z wymogami ustawy z dnia 19 grudnia 2003r. o organizacji rynków owoców i warzyw i wpisana do rejestru tych grup stanowi grupę producencką w szerokim tego słowa znaczeniu, natomiast nie stanowi "grupy producentów rolnych". Ponadto w ustawie o organizacji rynków owoców i warzyw ustawodawca posługuje się pojęciem "grupa producentów", a nie "grupa producentów rolnych". Wydaje się, że jest to zabieg celowy. Zwolnienie o jakim stanowi art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. zostało wprowadzone na podstawie art. 27 u.g.p.r. Zwolnienie (tj. pkt 13 art. 7 u.p.o.l.) zostało wprowadzone z dniem 21 listopada 2000r. i zmienione przez art. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2006r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw ( Dz. U. z 2006r. nr 251, poz. 1847) z dniem 1 stycznia 2007r. Tak więc zwolnienie wskazane w art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. nie może być odniesione do każdej grupy producenckiej wpisanej do jakiegokolwiek z rejestrów tych grup, w tym również do "uznanych grup producentów owoców i warzyw" prowadzonego na podstawie art.2b ustawy z dnia 19 grudnia 2003r. o organizacji rynków owoców. Przepisy dotyczące zwolnień należy stosować w sposób ścisły i nie nadawać im treści ponad treść wynikającą z zapisów. Skoro ustawodawca wskazuje na "grupy producentów rolnych" i rejestr tych grup, to nie ma podstaw, aby zwolnienie rozszerzyć na inne grupy producenckie, w tym na uznanie grupy producentów owoców i warzyw. Organ wskazał, że "grupa producentów rolnych" i "uznana grupa producentów", nie są podmiotami tożsamymi, albowiem ich powstanie, wymogi, jakie mają spełniać i rejestry, którym podlegają wynikają z różnych aktów prawnych. W związku z powyższym organ podatkowy pierwszej instancji zasadnie, w ocenie Kolegium, odmówił zastosowania wobec strony przedmiotowego zwolnienia podatkowego tym samym uwzględniając powierzchnię użytkową budynku wynoszącą 7 472,54 m˛ za powierzchnię podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Ponadto prawidłowo uznał grunt o powierzchni 16.986 m˛, sklasyfikowany w ewidencji gruntów jako grunty rolne zabudowane, oznaczone nr ewid. działki [...] i [...] położone w miejscowości W., za grunt działki związany z działalnością gospodarczą i wobec tego podlegający opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W skardze na powyższą decyzję Spółka podniosła, że zwolnienie podatkowe z art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. obejmuje swoją dyspozycją również sporny budynek przechowalni warzyw w [...], wzniesiony i wykorzystywany przez grupę producentów rolnych wyłącznie na prowadzenie działalności w zakresie sprzedaży produktów wytworzonych w gospodarstwach członków. Postępowanie podatkowe, wszczęte z urzędu przez Burmistrza P., w żaden sposób nie podważyło powyższych okoliczności. Błędne i zbyt daleko idące jest również stwierdzenie, że zwolnienie podatkowe z art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. obejmuje tylko grupy producentów rolnych wpisane do rejestru marszałka utworzonego na podstawie art. 9 ust. 1 u.g.p.r., podczas gdy cytowany przepis takiego ograniczenia nie zawiera. Wykładnia przeprowadzona przez organ I instancji wprowadza sztuczny, niczym nieuzasadniony podział grup producenckich, podczas gdy ustawodawca wskazuje, że zwolnione z podatku od nieruchomości są budynki i budowle zajęte przez grupę producentów rolnych wpisaną do rejestru tych grup. Jak zostało wykazane ponad wszelką wątpliwość w toku postępowania, [...] stanowi grupę producencką i jest wpisana do rejestru Marszałka Województwa [...]. Kwestia wykorzystania budynku zgodnie z dyspozycją art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. nie została zakwestionowana. Reasumując, w ocenie Spółki w sposób prawidłowy złożyła deklarację na podatek od nieruchomości za 2016 r. Burmistrzowi P., wykazując budynek przechowalni warzyw w punkcie F - przedmioty zwolnione. W związku z powyższym decyzja wydana w tym stanie rzeczy przez Burmistrza powinna podlegać uchyleniu, a postępowanie podatkowe umorzeniu. Jednocześnie strona podniosła, że organ odwoławczy rażąco naruszył zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 123 § 1 ustawy z dnia [...] sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa Dz. [...], poz. 613 dalej O.p.) nie wyznaczając Spółce w sprawie terminu, o jakim mowa w art. 200 § 1 O.p. W tym stanie rzeczy skarżąca Spółka nie zapoznała się z aktami i nie mogła wypowiedzieć się przed wydaniem decyzji odwoławczej na temat kompletności akt sprawy oraz nie wypowiedziała się merytorycznie przed wydaniem decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Istotą sporu w analizowanej sprawie jest przesądzenie, czy zwolnienie od podatku od nieruchomości, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l., obejmuje również grupy producentów owoców i warzyw, wpisane na podstawie przepisów ustawy o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu oraz rynku suszu paszowego oraz rynku lnu i konopi uprawianych na włókno do rejestru uznanych grup producentów, do którego wpisana jest strona skarżąca. Zdaniem organów podatkowych obu instancji zwolnienie z art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. dotyczy wyłącznie grup producentów rolnych, które podlegają ustawie o grupach producentów rolnych i ich związkach, które są wpisane do rejestru grup prowadzonego na podstawie tej ustawy, a strona do tego rejestru nie jest wpisana. Natomiast strona uważa, że przepis art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. nie wskazuje, o jaki rejestr grup producentów rolnych chodzi, a zatem nie ma podstaw, aby zawężać zwolnienie do grup producentów rolnych wpisanych do rejestru prowadzonego na podstawie ww. ustawy. Zdaniem strony zwolnienie dotyczy również grupy producentów owoców i warzyw wpisanej do rejestru uznanych grup producentów (jaką jest strona) na podstawie ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynku owoców i warzyw. W ocenie Sądu stanowisko organów podatkowych jest zasadne. Zauważyć należy, że zagadnienie materialnoprawne, stanowiące istotę sporu w rozpoznawanej sprawie, było już przedmiotem wypowiedzi orzeczniczych sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego (m.in. wyroki NSA z dnia 11 stycznia 2017r. sygn. akt II FSK 3754/14 i sygn. akt II FSK 112/15, wyrok z dnia 1 lipca 2015 r. sygn. akt II FSK 1428/13, wyrok z dnia 19 listopada 2014 r., sygn. akt II FSK 2685/12, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 10 września 2015r. sygn. akt I SA/Po 100/15 dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd orzekający w niniejszym składzie w pełni podziela stanowisko przedstawione w powyższych wyrokach zgodnie z którymi z art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. wynika jednoznacznie, że jako podmiot uprawniony do zwolnienia ustawodawca wskazał "grupę producentów rolnych", zastrzegając konieczność wpisania ich do rejestru tych grup. Wobec braku w tej ustawie definicji pojęcia "grupa producentów rolnych" dla zrekonstruowania jego znaczenia niezbędne jest odwołanie się do ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach. Ww. ustawa określa zasady organizowania się producentów rolnych w grupy producentów i ich związki. Art. 3 u.g.p.r. wyraźnie wskazuje warunki, jakie musi spełniać "grupa producentów rolnych", spełnienie tych warunków w drodze decyzji stwierdza marszałek województwa i wpisuje taką grupę do prowadzonego przez siebie rejestru (art. 7 ust. 1 i art. 9 u.g.p.r.). Wobec powyższego prawidłowe jest stanowisko organów, że skoro przepis art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. posługuje się pojęciem "grupa producentów rolnych", które posiada swoje ustawowe unormowanie, to nie ma podstaw, aby nadawać mu inne znaczenie i obejmować nim inną kategorię podmiotów. Uznana grupa producentów owoców i warzyw utworzona według reżimu ustawy z 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno, wpisana do rejestru tych grup stanowi grupę producencką w szerokim tego słowa znaczeniu, natomiast nie jest ona "grupą producentów rolnych" w rozumieniu powołanego już art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. Wniosek ten da się wywieść wprost z treści unormowania ukształtowanego przez art. 2 i kolejne ustępy ustawy z 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno. Z art. 2 tej ustawy wynika, że w zakresie określonym przepisami Unii Europejskiej marszałek województwa wydaje decyzje w sprawach uznania organizacji producentów i ich zrzeszeń. Przepis art. 2 ust. 2 wskazał z kolei, że marszałek województwa przeprowadza kontrole w zakresie spełniania warunków uznania organizacji producentów. Uregulowanie to uzupełnił przepis art. 2b ust. 1, który powierzył marszałkowi województwa prowadzenie rejestru wstępnie uznanych grup producentów, uznanych organizacji producentów i ich zrzeszeń oraz ponadnarodowych organizacji producentów i ich zrzeszeń. Mając na uwadze ratio legis tego uregulowania, jak również konfrontując nomenklaturę, którą się ono posługuje z terminologią ustawy z 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach, nietrudno dostrzec różnice pomiędzy dwoma wyróżnionymi kategoriami podmiotów, tj. grupami producentów, podlegającymi kontroli grup w zakresie spełniania warunków uznania organizacji producentów przez marszałka województwa i grupami producentów rolnych. Tylko ta druga korzysta – jak trafnie przyjął organ podatkowy – ze zwolnienia wprowadzonego przez art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l. Należy również zwrócić uwagę, że zwolnienie zostało włączone do porządku prawnego z mocy art. 27 ustawy o grupach producentów rolnych i zmienione z dniem 1 stycznia 2007 r. przez art. 2 ustawy z 15 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Zabieg ten świadczy o woli ustawodawcy powiązania zwolnienia jedynie z reżimem ustawy o grupach producentów rolnych. Brak jest zatem podstaw prawnych, aby zwolnienie to rozszerzać na inne grupy producenckie przez zakwalifikowanie ich także jako grupy producentów rolnych. Uwzględnienie argumentacji skarżącej byłoby równoznaczne z zaaprobowaniem możliwości wyznaczania zakresu zwolnień ustawowych w drodze wykładni rozszerzającej, co – jak wiadomo – kłóci się z istotą tej konstrukcji. W związku z powyższym podzielić należy stanowisko organu podatkowych, że zwolnienie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 13 u.p.o.l., odnosi się wyłącznie do grup producentów rolnych, wpisanych do rejestru tych grup na podstawie ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (art. 9) oraz, że zwolnienie to nie obejmuje grup producentów wpisanych do rejestrów utworzonych w oparciu o inne akty prawne. "Grupa producentów rolnych" i "uznana grupa producentów owoców i warzyw" są podmiotami odmiennymi o czym świadcz ich powstanie, wymogi, które muszą spełniać oraz że rejestry, którym podlegają wynikają z różnych aktów prawnych. Za bezzasadny należy również uznać zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 123 § 1 O.p.), ponieważ zgodnie z zawiadomieniem z dnia [...] maja 2016r., odebranym przez Spółkę w dniu [...] czerwca 2016r., organ odwoławczy wskazał na prawa strony wynikające z art. 123 O.p. oraz art. 200 O.p. Zarzut proceduralny należy rozpoznać pod kątem treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm.) – dalej p.p.s.a. W sprawie od wszczęcia postępowania do jego zakończenia spór dotyczył wyłącznie wykładni przepisów prawa materialnego, strona nie kwestionowała przyjętego przez organ I instancji stanu faktycznego, dlatego też w postępowaniu odwoławczym organ nie prowadził postępowania dowodowego, przyjmując, że stan faktyczny jest prawidłowo ustalony i bezsporny. W związku z powyższym brak wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego bezpośrednio przed wydaniem decyzji, nie ma żadnego wpływu na wynik niniejszej sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji .