I SA/Po 1353/08
WyrokWSA w Poznaniu2009-02-11
Skład orzekający: Stanisław Małek, Włodzimierz Zygmont, Katarzyna Wolna – Kubicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy współwłaściciel nieruchomości, który nie prowadzi działalności gospodarczej na części tej nieruchomości, ale jest jednocześnie podatnikiem podatku od nieruchomości i rolnego, może być zwolniony z solidarnej odpowiedzialności za zobowiązanie podatkowe dotyczące tej części nieruchomości zajętej na działalność gospodarczą?Ratio decidendi
Sąd uznał, że współwłaściciel nieruchomości, będący jednocześnie podatnikiem podatku od nieruchomości i rolnego, ponosi solidarną odpowiedzialność za zobowiązanie podatkowe dotyczące całej nieruchomości, w tym części zajętej na działalność gospodarczą prowadzoną przez innego współwłaściciela. Przepis dotyczący odpowiedzialności osób trzecich (art. 111 Ordynacji podatkowej) nie ma zastosowania, ponieważ skarżąca jest bezpośrednim podatnikiem, a nie osobą trzecią.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji ustalającej łączny wymiar zobowiązania pieniężnego za rok 2008 dla współwłaścicieli nieruchomości, I.N. i Z.N. Burmistrz ustalił zobowiązanie, wskazując na współwłasność i solidarną odpowiedzialność współwłaścicieli. I.N. wniosła odwołanie, domagając się zwolnienia z części zobowiązania dotyczącej podatku od nieruchomości związanego z działalnością gospodarczą prowadzoną przez jej męża, argumentując, że nie czerpie z niej korzyści i nie współdziała w jej prowadzeniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, a następnie WSA oddalił skargę I.N.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędziowie NSA Włodzimierz Zygmont WSA Katarzyna Wolna – Kubicka Protokolant st.sekr. sąd. Magdalena Rossa- Śliwa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 lutego 2009 r. sprawy ze skargi I.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2008 r. oddala skargę /-/ K. Wolna-Kubicka /-/ W. Zygmont /-/ S. Małek
I SA/Po 1353/08
U Z A S A D N I E N I E
Burmistrz ...decyzją z dnia ...na podstawie art.21 §1 pkt 2 i §5 Ordynacji podatkowej, art.2, art.3 ust.1 i 4, art.4-6 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2008r. Nr 121 poz.844 ze zm.), art.3, art.4, art.6, art.6a i art.6c ustawy z 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2006r. Nr 136 poz.969 ze zm.) oraz uchwały Rady Miejskiej z 8 listopada 2007r. w sprawie stawek podatku od nieruchomości (Dz.Urz. wojew. Wielkopolskiego Nr 23 poz.467) i uchwały Rady Miejskiej z 6 grudnia 2007r. w sprawie stawek podatku rolnego (Dz.Urz. wojew. Wielkopolskiego Nr 23 poz.469) – ustalił I. N. i Z. N. wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2008 w kwocie ...zł.
W uzasadnieniu Burmistrz wskazał, iż z informacji udzielonej przez Sąd Rejonowy w G. wynika, że nieruchomości objęte wymiarem podatku stanowią współwłasność podatników. Stosownie do przepisu art.3 ust.4 ustawy podatkowej – nieruchomość będąca przedmiotem współwłasności, co ma miejsce w niniejszej sprawie, stanowi odrębny przedmiot opodatkowania a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach.
Odwołanie wniosła I. N., domagając się uchylenia decyzji w części dotyczącej podatku od nieruchomości związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej i obciążeniem w całości tym podatkiem Z. N. Podała, iż z prowadzonej przez Z.N., który jest jej mężem, działalności gospodarczej nie uzyskuje żadnych dochodów i korzyści. Uważa, iż "co do odpowiedzialności solidarnej w niniejszej sprawie za długi podatkowe mają zastosowanie przepisy ordynacji podatkowej – art.107 i nast." W świetle przepisu art.111 §1 O.p. odpowiedzialności tej jednak nie ponosi, gdyż nie osiąga żadnych korzyści z prowadzonej przez Z. N. działalności.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. zaskarżoną decyzją utrzymało w mocy decyzje organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy wskazał, iż z przepisu art.3 ust.4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wynika jednoznacznie, że obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach. Zasada solidarnej odpowiedzialności dotyczy zatem sytuacji, gdy jeden z współwłaścicieli wykorzystuje nieruchomość (lub jej część) dla celów prowadzenia działalności gospodarczej.
Odnosząc się do powołanego w odwołaniu art.111 §1 Ordynacji podatkowej organ odwoławczy stwierdził, iż przepis ten nie ma w sprawie zastosowania. Przepis ten określa bowiem odpowiedzialność członków rodziny podatnika. Tymczasem odwołująca w rozpoznawanej sprawie jest również podatnikiem, co wynika z przepisu art.3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w związku z art.7 §1 Ordynacji podatkowej. Podatnikiem jest bowiem osoba fizyczna podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu (art.7 §1 O.p.). Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nakłada obowiązek podatkowy z tytułu podatku od nieruchomości na osoby fizyczne będące właścicielami (współwłaścicielami) nieruchomości.
I. N.wniosła skargę, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skarżąca zarzuciła, iż organ odwoławczy dokonał błędnej interpretacji przepisu art.111. Podkreśliła, iż w świetle przepisów podatkowych jej odpowiedzialność solidarna dotyczy odpowiedzialności osoby trzeciej. W takiej jednak sytuacji organ podatkowy winien wskazać:
a) fakt stałego współdziałania członka rodziny z podatnikiem w prowadzeniu działalności gospodarczej,
b) osiąganie korzyści z prowadzonej przez podatnika działalności.
Tymczasem skarżąca w okresie kiedy powstały zaległości podatkowe z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej przez jej męża nie współdziałała w prowadzeniu tej działalności i nie uzyskała z tego tytułu żadnych korzyści.
Skarżąca nie jest, jak to błędnie przyjęło SKO, podatnikiem prowadzącym działalność gospodarczą.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Bezsporne jest, że skarżąca i jej mąż Z. N. są współwłaścicielami budynków i gruntu zajętych w określonej powierzchni na działalność gospodarczą w rozumieniu przepisu art.1a pkt 3 i 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2006r. Nr 121 poz.844).
Stosownie do przepisu art.3 ust.1 pkt 1 i ust.4 ustawy – podatnikiem podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. Jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach.
Organ pierwszej instancji w świetle powołanych przepisów prawidłowo więc stwierdził, iż adresatami decyzji o wymiarze łącznego zobowiązania podatkowego są współwłaściciele przedmiotowych nieruchomości, na których ciąży solidarnie obowiązek podatkowy. Należy zaznaczyć, iż w odniesieniu do gruntów objętych podatkiem rolnym obowiązek podatkowy ciąży również solidarnie na wszystkich współwłaścicielach (ustawa o podatku rolnym Dz.U. z 2006r. Nr 136 poz. 969 art.3 ust.5).
Wbrew wywodom skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze słusznie uznało, iż przepis art.111 Ordynacji podatkowej nie znajduje w sprawie zastosowania.
Zgodnie z przepisem art.107 O.p. w przypadkach i w zakresie przewidzianych w rozdziale 15 – za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swym majątkiem solidarnie z podatnikiem osoby trzecie. Z kolei podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej – podlegająca na mocy ustawy podatkowych obowiązkowi podatkowemu (art.7). Podatnik odpowiada całym swym majątkiem za wynikające z zobowiązań podatkowych podatki (art.26).
Nie budzi wątpliwości, iż skarżąca w świetle powołanych przepisów ustaw podatkowych podlega obowiązkowi podatkowemu w podatku od nieruchomości i podatku rolnego. W tej sytuacji nie zachodzi przypadek odpowiedzialności podatkowej osób trzecich, o której mowa w przepisie art.111 O.p. Obowiązkiem podatkowym jest zgodnie z art.4 O.p. wynikająca z ustaw podatkowych nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach. Obowiązek podatkowy skarżącej wynika jednoznacznie z powołanych przepisów ustaw podatkowych.
Wskazać należy, iż w świetle przedstawionej regulacji prawnej na opodatkowanie nieruchomości nie mają żadnego wpływu wzajemne relacje między współwłaścicielami i ich konflikty co do zakresu posiadania wspólnej nieruchomości. Organ podatkowy nie miał więc prawnej możliwości ustalenia podatku w części dotyczącej powierzchni zajętej na działalność gospodarczą tylko od współwłaściciela, który tą działalność prowadzi.
Z tych powodów na podstawie przepisu art.151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz.1270) orzeczono jak w sentencji wyroku.
/-/ K.Wolna-Kubicka /-/ W.Zygmont /-/ S.Małek
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło