I SA/Po 1372/05
WyrokWSA w Poznaniu2006-12-05
Skład orzekający: Sylwia Zapalska, Maria Skwierzyńska, Maciej Jaśniewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, czy jedynie jego dopuszczalności?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, ale nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Wystawienie tytułu wykonawczego przez osobę nieupoważnioną lub brak wymaganych elementów czyni egzekucję niedopuszczalną, co stanowi podstawę do wniesienia zarzutów.Stan faktyczny
Małżonkowie M. zostali wezwani do uregulowania zaległości opłaty za 2002 r. na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Wójta Gminy. Wnieśli zarzuty do postępowania egzekucyjnego, podnosząc nieistnienie obowiązku. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego oddalił zarzuty, a Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący domagali się uchylenia postanowień obu instancji, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego, zasądził zwrot kosztów postępowania i wstrzymał wykonanie postanowień do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwia Zapalska(spr.) Sędzia NSA Maria Skwierzyńska Sędziowie As.sąd. WSA Maciej Jaśniewicz Protokolant st.sekr.sąd. Joann a Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi H. i A. M. na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. Nr [...] , II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących H. i A. M. kwotę 355 zł (trzysta pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. wstrzymuje wykonanie postanowień wymienionych w punkcie pierwszym do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/M.Jaśniewicz /-/S.Zapalska /-/M.Skwierzyńska
W dniu [...]2003 r. Wójt Gminy wystawił tytuł wykonawczy Nr [...] po uprzednim upomnieniu z [...]2003 r. w którym wezwał dłużników A. i H. M. do uregulowania zaległości opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości za 2002 r. w wysokości [...] zł.
Na prowadzenie postępowania egzekucyjnego małżonkowie A. i H. M. po uprzednim wniesieniu sprzeciwu od upomnienia z [...]2003 r. wnieśli w dniu [...]2004 r. zarzuty do Pierwszego Urzędu Skarbowego organu uprawnionego do prowadzenia egzekucji.
W piśmie dotyczącym zarzutów małżonkowie M. powołali się na nieistnienie obowiązku uiszczenia egzekwowanej opłaty.
Postanowieniem z [...]2005 r. o nr [...] Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego oddalił wniesiony zarzut z uwagi na jego bezzasadność. W uzasadnieniu postanowienia podnosi, że stosownie do dyspozycji zawartej w art. 34 §1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny pismem z dnia [...]2004 r. zwrócił się do przedstawionych zarzutów i zajęcia stanowiska w sprawie.
Z uwagi na fakt, że wierzyciel nie wyraził stanowiska w powyższej sprawie w terminie 14 dni od dnia powiadomienia go przez organ egzekucyjny o wniesionych zarzutach, postanowieniem z dnia [...]2004 r. Nr [...] zawiesił postępowanie egzekucyjne.
Postanowieniem z dnia [...] 2004 r. Nr [...] Wójt Gminy utrzymał przedmiotowe roszczenie jako wymagalne i zasadne. W związku z powyższym Wójt Gminy ponownie wyraził swoje stanowisko do złożonych zarzutów w postanowieniu z dnia [...] 2004 r., na które zobowiązani złożyli zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Orzeczeniem z dnia [...] 2004 r. organ odwoławczy uchylił zaskarżone postanowienie Wójta Gminy wyjaśniając przy tym, że "kwestia zarzutów została już przez wierzyciela rozstrzygnięta w postanowieniu z dnia [...] 2004 r. nr [...], a brak w nim pouczenia o możliwości wniesienia zażalenia nie przesądza o nieistnieniu orzeczenia".
Postanowieniem z dnia [...] 2004 r. nr [...] wierzyciel Wójt Gminy postanowił oddalić wniesione zarzuty jako nieuzasadnione oraz z uwagi na fakt, że wypowiedź wierzyciela w przedmiotowej sprawie jest dla organu egzekucyjnego wiążąca i dlatego wniesione zarzuty okazały się bezzasadne.
Na powyższe postanowienie małżonkowie H. i A. M. wnieśli zażalenie, w którym opisując sprawę odnośnie wierzytelności z tytułu odszkodowania za działki gruntu przejęte na drogi (ulice) publiczne i fakt prowadzenia przez Wójta Gminy postępowania ugodowego w sprawie rozliczeń domagali się uwzględnienia ich zarzutów.
Postanowieniem z dnia [...] 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji z [...] 2005 r. W uzasadnieniu wyraził stanowisko, że organ egzekucyjny przeprowadził postępowanie egzekucyjne w sposób właściwy i zgodny z obowiązującymi przepisami. Podkreślił, że w sprawie jest wiążąca wypowiedź wierzyciela wyrażona w piśmie z dnia [...]2004 r. co do istnienia dochodzonego obowiązku i z którego treści wynika, że obowiązek dłużnika nie został wykonany, a zatem jest wymagalny.
Postanowienie organu odwoławczego z [...]2005 r. zaskarżyli małż. H. i A. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargą, w której domagali się uchylenia postanowień obu instancji oraz zarzucili błąd w ustaleniach faktycznych polegających na przyjęciu, że tytuł wykonawczy wydany przez Wójta Gminy nie daje podstawy do wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Pełnomocnik skarżących obecny na rozprawie w dniu [...]2006 r. podniósł, że na postanowienie z [...]2004 r. wniósł zażalenie [...]2004 r., które do dnia rozprawy nie zostało rozpoznane. Postanowienie z [...]2004 r. Wójta Gminy skierowane do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego było wydane w sprawie niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu w sprawie postępowania egzekucyjnego i nie zawierało pouczenia o prawie zaskarżenia.
Na pytanie Sądu Dyrektor Izby Skarbowej pismem z dnia [...]2006 r. poinformował Sąd, że uzyskał błędną informację o prawomocności postanowienia z [...]2006 r. Jak wynika z uzyskanych ustaleń H. i A. M. zaskarżyli postanowienie Wójta Gminy (wierzyciela) do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które po rozpoznaniu w dniu [...]2006 r. w kwestii niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu w sprawie postępowania egzekucyjnego, postanowieniem Nr [...] uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Zgodnie z przepisem art. 29 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 1991 r. nr 36 poz. 161 ze zm.) organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, jednakże organ ten nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
Badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej przez organ egzekucyjny polega między innymi na zbadaniu, czy tytuł wykonawczy został wystawiony przez podmiot do tego uprawniony oraz czy zawiera wszelkie elementy wymienione w art. 27 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Wystawienie tytułu wykonawczego przez osobę do tego nieupoważnioną, jak również brak któregokolwiek z elementów tytułu wykonawczego wymaganych ustawą jest równoznaczne z niedopuszczalnością egzekucji administracyjnej i może być podstawą do wniesienia zarzutów zgodnie z art. 33 pkt. 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Brak uprawnień do wystawienia tytułu wykonawczego powoduje, że egzekucja stała się niedopuszczalna i Sąd na zasadzie art. 145 § 1 ust. 1 pkt "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym i (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Postanowienie o kosztach postępowania znajduje uzasadnienie w treści art. 200, a o wykonalności na podstawie art. 150 wyżej cytowanej ustawy.
/-/M.Jaśniewicz /-/S.Zapalska /-/M. Skwierzyńska
LF
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło