I SA/Po 138/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka po rozpoznaniu w dniu 04 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego, ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne jako nieuzasadnionych postanawia: umorzyć postępowanie z wniosku [...] o przyznanie prawa pomocy. Pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. skarżący [...], reprezentowany przez brata [...], wniósł skargę na wskazane w sentencji postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu. [...] działając w imieniu własnym (por. rubryka 2.1. wniosku – Wnioskodawca i jego adres, rubryka 15 wniosku – Podpis wnioskodawcy) wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego, ustanowienie adwokata (karta 316-317 akt sądowych). Postanowieniem z dnia 19 maja 2016 r., referendarz sądowy, na podstawie art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm.) umorzył postępowanie w przedmiocie prawa pomocy. W ustawowym terminie [...] złożył sprzeciw od powyższego postanowienia podnosząc, że zaskarżone orzeczenie jest niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym. W sprzeciwie [...] wniósł o zwolnienie z opłat i kosztów w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 260 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: "P.p.s.a.") w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r., rozpoznając sprzeciw od postanowień referendarza sądowego, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Przepis w powyższym brzmieniu został wprowadzony na podstawie art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658 – dalej: "ustawa zmieniająca"). Zgodnie zaś z art. 2 tej ustawy, przepisy P.p.s.a. w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą w zakresie wymienionym w tym przepisie stosuje się do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy P.p.s.a. w brzmieniu dotychczasowym. Uwzględniając fakt, że art. 1 pkt 73 ustawy zmieniającej nie został wymieniony wśród przepisów, dla których w sprawach wszczętych przed 15 sierpnia 2015 r. stosuje się przepisy w nowym brzemieniu, stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajduje przepis art. 260 P.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 15 sierpnia 2015 r. Zgodnie z tym uregulowaniem, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Sprawa przyznania prawa pomocy rozpatrywana jest od początku w świetle przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że ustawa zmieniająca wprowadziła przepis art. 249a P.p.s.a., zgodnie z którym, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Na podstawie art. 2 ustawy zmieniającej w/w przepis art. 249 a P.p.s.a. ma w sprawie zastosowanie. Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, iż zgodnie z art. 243 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. W przedmiotowej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy może więc dotyczyć wyłącznie osoby skarżącego [...], a nie jego pełnomocnika [...]. W orzecznictwie (por. postanowienie NSA z dnia 25 września 2008 r., sygn. akt I OZ 709/08, dostępne na stronie internetowej - http://orzeczenia.nsa.gov.pl oraz uchwała NSA z 20 maja 2010 r., I OPS 11/09, ONSAiWSA 2010, nr 4, poz. 54) wskazuje się bowiem, że pełnomocnik może podpisać w imieniu strony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (a więc może go także wypełnić), nie ma jednak wątpliwości, iż dane zawarte w formularzu muszą dotyczyć wyłącznie strony postępowania, a nie pełnomocnika (por. postanowienie NSA z dnia 4 grudnia 2015 r., sygn. akt II OZ 1220/15 dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając zatem na uwadze, że do akt sprawy nie wpłynął urzędowy formularz złożony przez skarżącego lub jego pełnomocnika, który zawierałby dane skarżącego [...], a jedynie formularz złożony przez pełnomocnika skarżącego [...] w imieniu własnym, jego żądanie nie mogło zostać uwzględnione. Zasadnym było zatem na podstawie art. 249 a P.p.s.a. umorzenie postępowania w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego w imieniu własnym przez pełnomocnika skarżącego. Końcowo mając na uwadze okoliczność, że [...] w sprzeciwie złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, stwierdzić należy, że w zaistniałej sytuacji procesowej rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne. Brak jest bowiem podstaw do rozpoznania wniosku o prawo pomocy, w sytuacji gdy wnioskodawca nie czekając na zakończenie postępowania z poprzedniego wniosku o prawo pomocy, składa kolejny wniosek w zakresie obejmującym poprzedni wniosek. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 249a oraz art. 260 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.