I SA/Po 145/13

PostanowienieWSA w Poznaniu2013-04-26

Skład orzekający: Violetta Mielcarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Syndykowi Masy Upadłości przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję administracyjną, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną i stan masy upadłości?
Ratio decidendi
Sąd przyznał Syndykowi Masy Upadłości prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniono to tym, że syndyk wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a dostępne środki finansowe masy upadłości są niewystarczające na pokrycie kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Syndyk Masy Upadłości A w upadłości likwidacyjnej wniósł skargę na decyzję Zarządu Województwa Wielkopolskiego dotyczącą zwrotu dofinansowania. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego, syndyk złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, wskazując na trudną sytuację finansową masy upadłości i brak środków na pokrycie kosztów. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Syndyka Masy Upadłości A w upadłości likwidacyjnej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie określenia kwoty do zwrotu wraz z odsetkami tytułem zwrotu dofinansowania w ramach środków przekazanych do umowy postanawia: przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Syndyk Masy Upadłości A w upadłości likwidacyjnej pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie określenia kwoty do zwrotu wraz z odsetkami tytułem zwrotu dofinansowania w ramach środków przekazanych do umowy. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] wezwano stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...]. Syndyk Masy Upadłości pismem z dnia [...] wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podał, że firma A w upadłości likwidacyjnej nie prowadzi działalności gospodarczej. Obecnie jedynym źródłem przychodów są środki finansowe otrzymywane z wynajmu nieruchomości i jest to kwota [...] netto miesięcznie. Masa upadłości ponosi stałe koszty związane z utrzymaniem, są to m.in. opłata za energię, ubezpieczenie nieruchomości, podatek od nieruchomości, wynagrodzenie księgowej i inne stałe opłaty. Wpływy środków z wynajmu pozwalają na pokrycie jedynie stałych, podstawowych kosztów. W skład masy upadłości wchodzi dom o pow. użytkowej [...] m2, nieruchomość zabudowana budynkiem produkcyjno – magazynowym o pow. [...] m2, [...] działki siedliskowe o łącznej pow. [...] ha. Stan środków pieniężnych na rachunku bankowym A na dzień składania wniosku o przyznanie prawa pomocy wynosi [...]. Następnie Syndyk Masy Upadłości w odpowiedzi z dnia [...] na wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy podał, że TW mieszka w domu wchodzącym w skład masy upadłości, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe jedynie z żoną i jest zatrudniony w firmie B Sp. z o.o. z siedzibą w C z najniższym wynagrodzeniem wolnym od potrąceń, jego żona nie pracuje. TW nie posiada lokat bankowych, poza rachunkiem prowadzonym w C nie posiada innych rachunków bankowych ani żadnego majątku. Cały majątek TW, w tym wszelkie pojazdy mechaniczne, zgodnie z art. 62 Prawa upadłościowego i naprawczego weszły z skład masy upadłości. Również majątek wspólny małżonków, z chwilą ogłoszenia upadłości zgodnie z art. 124 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego wchodzi do masy upadłości. Do wniosku załączono m.in. wyciąg z rachunku bankowego, z którego wynika, że saldo na tym rachunku na dzień [...] wynosi [...]. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Z akt sprawy wynika, że upadłość TW prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą A z siedzibą w C z likwidacją majątku dłużnika została ogłoszona postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia [...], sygn. akt [...]. W postanowieniu tym wyznaczono MS Syndykiem Masy Upadłości. Syndyk Masy Upadłości wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającym na zwolnieniu od kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania wynoszą [...] (wpis od skargi). Ze złożonego przez Syndyka Masy Upadłości wyciągu z rachunku bankowego wynika, że dysponuje on niewielką ilością środków zgromadzonych na tym rachunku, które nie wystarczają nawet na uiszczenie wpisu od skargi. Z tych względów na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło