I SA/Po 1458/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-12-15
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada znaczne dochody i zadeklarowane wydatki, w tym zobowiązania cywilnoprawne, może zostać uznana za niezdolną do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. i tym samym uzyskać prawo pomocy?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy osobie fizycznej, która pomimo zadeklarowania znacznych wydatków, w tym zobowiązań cywilnoprawnych, posiadała stałe dochody w znacznej wysokości, co wyklucza możliwość przyznania pomocy państwa. Prawo pomocy nie może być przyznawane, gdy strona posiada dochody lub zgromadzone oszczędności pieniężne, a sama realizacja zobowiązań cywilnoprawnych nie przesądza automatycznie o przyznaniu prawa pomocy, zwłaszcza wobec braku argumentów o pierwszeństwie tych wydatków przed publicznoprawnymi.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Sąd analizował sytuację finansową wnioskodawczyni, jej dochody, wydatki, zobowiązania kredytowe oraz posiadane udziały w spółce. Wniosek został rozpatrzony na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 15 grudnia 2017 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 2016 roku, nr [...], [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 rok w podatku od towarów i usług za III i IV kwartał 2011 roku wraz z odsetkami za zwłokę oraz umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowe w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności z tytułu kosztów egzekucyjnych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
Wyrokiem z dnia 14 września 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił przedmiotową skargę [...].
Dnia 15 listopada 2017 roku skarżąca złożyła wypełniony na urzędowym formularzu, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Z informacji zawartych we wniosku wynika, że [...] prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem i synem. Wnioskodawczyni pobiera stypendium w wysokości [...] PLN oraz uzyskuje dochody z tytułu umowy o dzieło w wysokości [...] PLN. Mąż wnioskodawczyni uzyskuje wynagrodzenie ze stosunku pracy w wysokości [...] PLN oraz dochód z tytułu najmu domu w wysokości [...] PLN. Mąż wnioskodawczyni jest właścicielem domu o powierzchni 130 m² położonego w [...], który jest obciążony kredytem hipotecznym o wartości [...] CHF. Wnioskodawczyni posiada 49% udziałów w [...] spółka z o.o. (pozostałe 51% udziałów posiada [...] w upadłości likwidacyjnej), a także posiada wierzytelność w kwocie ok. [...] PLN zgłoszoną w postępowaniu upadłościowym [...] S.A. w upadłości likwidacyjnej. Wnioskodawczyni zadeklarowała, że posiada debet na koncie w wysokości [...] PLN. Jednocześnie w następujący sposób określiła zobowiązania i stałe wydatki: kredyt hipoteczny – ok. [...] PLN (rata w CHF), koszty związane z wynajmem pokoju w trakcie pracy w Warszawie – ok. [...] PLN, alimenty – [...] PLN, leczenie – [...] PLN, koszty kredytów i pożyczek wnioskodawczyni – [...] PLN (kredyt [...] PLN, minimalna spłata karty ok. [...] PLN, oprocentowanie debetu – [...] PLN), koszty ponoszone na mieszkanie – [...] PLN, koszty kredytów męża wnioskodawczyni – [...] PLN, przedszkole syna – [...] PLN, koszty związane z wyżywieniem i bieżącymi wydatkami (środki higieniczne, odzież, ubezpieczenia) – [...] PLN. W uzasadnieniu wniosku [...] oświadczyła, że nie stać jej na opłacenie pomocy prawnej z wyboru.
Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w myśl art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j. z 2017 r., poz. 1369), dalej jako "P.p.s.a.".
Analizując sytuację wnioskodawczyni należy stwierdzić, że nie wykazała ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W konsekwencji niezasadny pozostaje jej wniosek o przyznanie prawa pomocy.
[...] pozostaje w trzyosobowym gospodarstwie domowym, które jest utrzymywane z miesięcznych dochodów w wysokości ok. [...] PLN. Wprawdzie wnioskodawczyni zadeklarowała łączne miesięczne wydatki w wysokości [...] PLN, ale należy uwzględnić, że wnioskodawczyni wraz z mężem pozostają każdego miesiąca w posiadaniu środków finansowych, którymi mogą dysponować samodzielnie decydując o ich przeznaczeniu. Posiadanie stałych dochodów w znacznej wysokości w zasadzie wyklucza natomiast przyznanie prawa pomocy, gdyż pomoc państwa może być przyznana jedynie ze względu na trudną sytuację osób, które nie są w stanie bez dodatkowego wsparcia poprowadzić swoich spraw przed sądem. W tym zakresie prawo pomocy nie może być przyznawane, gdy strona posiada dochody lub zgromadzone oszczędności pieniężne (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11, LEX nr 786724).
Osobne zagadnienie stanowi zadeklarowane przez wnioskodawczynię zadłużenie z tytułu zaciągniętych kredytów, które niewątpliwie wiąże się z koniecznością bieżącej obsługi i wymaga dodatkowych środków finansowych. Sama realizacja zobowiązań cywilnoprawnych nie przesądza jednak automatycznie o przyznaniu prawa pomocy. Szczególnie wobec braku w niniejszej sprawie argumentów do stwierdzenia, że strona wnioskująca posiada wydatki o charakterze cywilnoprawnym, którym należy przyznać pierwszeństwo przed wydatkami o charakterze publicznoprawnym, do których zalicza się należności związane z udziałem w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. postanowienie NSA z dnia 7 lutego 2006 roku, sygn. akt I OZ 83/06, postanowienie NSA z dnia 15 czerwca 2012 roku, sygn. akt I FZ 189/12).
Wobec powyższego na podstawie art. 246 §1 pkt 1 w związku art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło