I SA/Po 156/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku MK o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej poprzez rozłożenie na dalsze raty zapłaty zaległości wynikającej z tytułu wykonawczego obejmującego zaległość w podatku akcyzowym od wyrobów tytoniowych wraz z należnymi odsetkami za zwłokę postanawia: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. Skarżąca MK pismem z dnia [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej poprzez rozłożenie na dalsze raty zapłaty zaległości wynikającej z tytułu wykonawczego obejmującego zaległość w podatku akcyzowym od wyrobów tytoniowych wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Równocześnie wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] pismem z dnia [...] wezwano Skarżąca do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy przez złożenie oświadczenia na urzędowym formularzu. Skarżąca złożyła sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z wniosku wynika, że Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z [...] synem, samotnie wychowuje dziecko. Ponosi koszty rehabilitacji i leczenia syna. Skarżąca nie posiada domu, mieszkania, nieruchomości rolnej, innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Syn również nie posiada żadnego majątku. Wnioskodawczyni z tytułu umowy o pracę uzyskuje dochód brutto w wysokości [...] i jest to jedyny dochód, z którego musi utrzymać siebie i syna. Z akt sprawy wynika, że Skarżąca mieszka u rodziców, wspólnie ponoszą opłaty za energię elektryczną, wodę i kanalizację, wywóz śmieci, podatek od nieruchomości. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji Skarżącej wynika, iż zasadnym jest zwolnienie jej od kosztów sądowych, gdyż wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawczyni pracuje, z tytułu umowy o pracę otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...] brutto. Skarżąca samotnie wychowuje [...] syna i ponosi koszty jego rehabilitacji i leczenia. Skarżąca mieszka w domu rodziców. Wnioskodawczyni nie posiada również żadnego majątku, który mógłby stanowić źródło finansowania kosztów sądowych. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.