I SA/Po 1586/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-03-08

Skład orzekający: Włodzimierz Zygmont, Gabriela Gorzan, Maria Skwierzyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie wezwania organu restrukturyzacyjnego na adres zamieszkania, mimo że organ znał również adres prowadzenia działalności gospodarczej skarżącego, a na kopercie wskazano oba adresy, jest skuteczne, jeśli nie podjęto próby doręczenia na adres działalności gospodarczej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie wezwania organu restrukturyzacyjnego nie było skuteczne, ponieważ organ nie podjął próby doręczenia pisma na adres prowadzenia działalności gospodarczej skarżącego, mimo że był on znany i wskazany na kopercie. Zastosowanie fikcji prawnej doręczenia wymagało zbadania, czy wszystkie czynności przewidziane w art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej zostały wykonane, w tym pozostawienie zawiadomienia o awizowaniu w skrzynce pocztowej, czego brakowało w tej sprawie.
Stan faktyczny
Skarżący A.J. złożył wniosek o restrukturyzację zaległości z tytułu podatku od nieruchomości. Prezydent Miasta pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu bezskutecznego upływu terminu do uzupełnienia braków, twierdząc, że wezwanie zostało skutecznie doręczone. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił, że nie otrzymał wezwania ani zawiadomienia o awizowaniu, a organ nie podjął próby doręczenia na adres jego działalności gospodarczej, który był znany.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego i wstrzymał wykonanie uchylonych decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie NSA Gabriela Gorzan(spr) NSA Maria Skwierzyńska Protokolant sekr.sąd. Magdalena Rossa po rozpoznaniu w dniu 08 marca 2005 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania podania o restruk- turyzację zaległości z tytułu podatku od nierucho- mości I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] o nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego A. J. kwotę [...] zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, III. wstrzymuje wykonanie decyzji wymienionych w punkcie I do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/G.Gorzan /-/Wł.Zygmont /-/M.Skwierzyńska Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta pozostawił bez rozpoznania wniosek z dnia [...] A.J. o restrukturyzację zaległości z tytułu podatku od nieruchomości. Decyzję wydano na podstawie art. 9 pkt 1 oraz art. 13 ustawy z dnia 30.08.2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz.U. Nr 155, poz. 1287), po przyjęciu bezskutecznego upływu terminu do uzupełnienia braków wniosku, mimo doręczenia wezwania w sposób określony w art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej w dniu 13.12.2002 r. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił, że nie otrzymał żadnego zawiadomienia pocztowego o przechowaniu na poczcie wezwania pochodzącego od Prezydenta Miasta w okresie od [...], nie podjęto nawet próby doręczenia wezwania na adres prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej przy ul. [...], chociaż adres ten znany jest od lat organom finansowym Miasta, na adres ten otrzymał także pismo Prezydenta Miasta z dnia [...] dotyczące wniosku restrukturyzacyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że skarżący wezwania organu restrukturyzacyjnego nie podjął w terminie, a było ono przechowywane w placówce pocztowej 7 dni i zawiadomienie o powyższym umieszczono w miejscu wskazanym w przepisie art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej. W takim stanie rzeczy prawidłowo uznano przesyłkę za doręczoną. W skardze na powyższą decyzję, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji, skarżący zarzucił naruszenie art. 148 Ordynacji podatkowej przez niewyczerpanie możliwości doręczenia wezwania, na adres prowadzonej przez niego działalności gospodarczej przy ul. [...], który organowi był znany. Nadto zarzucił, że nie otrzymał żadnego zawiadomienia o awizowaniu przez doręczyciela dla niego przeznaczonej przesyłki urzędowej, które winno było znajdować się w skrzynce na korespondencję, usytuowanej na półpiętrze w bloku, w którym mieszka, choć w okresie listopada i grudnia 2002 r. nie opuszczał [...] i po pracy przebywał w mieszkaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało uznać za uzasadnioną. Zgodnie z art. 148 Ordynacji podatkowej osobom fizycznym pisma doręcza się w ich mieszkaniu lub miejscu pracy (§ 1), mogą być również doręczane w siedzibie organu podatkowego, w miejscu pracy adresata-osobie upoważnionej do odbioru korespondencji (§ 2), a także w razie niemożności doręczenia w sposób określony w § 1 i § 2 w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (§ 3). Doręczenie pism unormowane w art. 148 Ordynacji podatkowej wyraża w poszczególnych paragrafach kolejność sytuacji, przy czym § 1 wymienia podstawowe dwa miejsca doręczenia, a § 2 wskazuje uzupełniające miejsca doręczenia ("mogą być również doręczane"), przy czym chodzi w nim o miejsce wykonywania działalności gospodarczej przez adresata. Zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym w okresie od 5.06.2001 r. do 31.12.2002 r., a więc w okresie, w którym doręczane było wezwanie organu restrukturyzacyjnego w niniejszej sprawie, zastosowanie fikcji prawnej doręczenia pisma, w tym przepisie przewidzianej, możliwe było w razie niemożności doręczenia korespondencji w sposób określony w art. 148 lub art. 149 Ordynacji podatkowej. Ograniczenie stosowania przepisu art. 150 Ordynacji podatkowej wyłącznie do art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej nastąpiło w noweli z 2002 roku (Dz.U. Nr 169 z 2002 r., poz. 1387), która weszła w życie od 1.01.2003 r. Mając powyższe unormowania na uwadze oraz zasadę budzenia zaufania do organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) Sąd uznał, że sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona dla uznania, że skarżącemu w sposób skuteczny i prawidłowy doręczono wezwanie organu restrukturyzacyjnego z dnia [...] Na kopercie widnieje adres zamieszkania skarżącego, a nadto dopisano drugi adres: [...] pod którym, co w sprawie jest niesporne, skarżący prowadzi działalność gospodarczą. Jednak skutki nieodebrania przesyłki przez skarżącego ograniczono wyłącznie do zastosowania doręczenia na adres zamieszkania, nie podejmując próby doręczenia pisma na drugi uwidoczniony na kopercie adres. Zaniechanie skierowania wezwania do skarżącego na drugi ze wskazanych na kopercie adresów i to w sytuacji, gdy był on, jako miejsce prowadzenia działalności gospodarczej skarżącego, znany organowi, na co wskazuje chociażby skierowana na ten adres kolejna faktura VAT z dnia [...] (k. 13 akt adm.) budzi wątpliwości co do rzeczywistej woli organu dokonania doręczenia wezwania podatnikowi w sposób pewny, przy wykorzystaniu możliwości, jakie z przepisu art. 148 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej wynikają. Niezależnie od powyższego zwrócenia uwagi wymaga, że powołanie się na skuteczność doręczenia w sposób określony w art. 150 Ordynacji podatkowej wymagało zbadania, czy zostały wykonane wszystkie czynności, o których mowa w § 2 tego artykułu. Chodzi o to czy adresatowi – skarżącemu doręczyciel pozostawił w oddawczej skrzynce pocztowej zawiadomienie o pozostawieniu pisma przez okres 7 dni (w brzmieniu tego przepisu w grudniu 2002 r.) w określonej placówce pocztowej, bowiem jedynie w razie dokonania tej czynności dopuszczalne jest uznanie za skuteczny upływ terminu do odbioru przesyłki z urzędu pocztowego. W rozpoznawanej sprawie zarówno na potwierdzeniu odbioru, jak i na kopercie brak adnotacji doręczyciela pocztowego o fakcie pozostawienia skarżącemu zawiadomienia, o którym wyżej mowa, zatem okoliczność tę zobowiązany był wyjaśnić organ odwoławczy chociażby z tego powodu, że w odwołaniu skarżący podniósł brak jakiegokolwiek powiadomienia go w okresie od [...] o złożeniu i możliwości odbioru pisma z placówki pocztowej. Adnotacja "awizowano" tej informacji nie zastępuje i podniesionych wątpliwości nie usuwa. Zgodnie natomiast z art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej "doręczenia uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1...", i to "w tym przypadku" tzn. wówczas, gdy zarówno pismo przechowano w placówce pocztowej na okres 7 dni, jak i zawiadomienie o jego pozostawieniu w określonej placówce pocztowej umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Skoro sporna w sprawie okoliczność skuteczności i prawidłowości doręczenia skarżącemu wezwania istotnego z punktu widzenia sytuacji skarżącego we wszczętym postępowaniu restrukturyzacyjnym nie została należycie wyjaśniona, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c", art. 135 i art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) należało orzec, jak w sentencji. /-/G.Gorzan /-/Wł.Zygmont /-/M.Skwierzyńska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło