I SA/Po 1618/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi MZ na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania podatkowe postanawia: 1. zwolnić MZ od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla MZ radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych. Skarżąca MZ pismem z dnia [...] wniosła do tut. Sądu skargę na wskazane w sentencji postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Następnie złożyła sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego (skarżąca nie przekreśliła podanych we wniosku pełnomocników i wobec tego należy przyjąć, że wniosła o ustanowienie pełnomocnika, a zatem jako pierwszego z listy należy przyjąć, że wniosła o ustanowienie radcy prawnego). W uzasadnieniu wniosku wskazała, że obecnie nie pracuje, jest w trakcie załatwiania emerytury. W utrzymaniu pomaga jej rodzina. Skarżąca oświadczyła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem. Wnioskodawczyni posiada mieszkanie lokatorskie o pow. [...] m2, nie posiada domu, nieruchomości rolnej, innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, innych praw majątkowych, wierzytelności, przedmiotów o wartości powyżej 5.000,- zł. Skarżąca oświadczyła, że jej mąż nie posiada majątku. Skarżąca podała, że mąż z tytułu emerytury uzyskuje dochód brutto w wysokości [...]. Wnioskodawczyni podała, że zobowiązania z tytułu kredytu wynoszą [...], w wyniku zajęcia egzekucyjnego potrącana jest kwota w wysokości [...] miesięcznie, opłaty za mieszkanie wynoszą [...]. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji skarżącej wynika, iż zasadnym jest zwolnienie jej od kosztów sądowych oraz ustanowienie dla niej radcy prawnego, gdyż wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawczyni pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem. Skarżąca obecnie nie pracuje, jest w trakcie załatwiania emerytury, mąż jest na emeryturze, która podlega częściowo zajęciu w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżąca i jej mąż poza mieszkaniem lokatorskim o pow. [...] m2 nie posiadają żadnego innego majątku. Wnioskodawczyni korzysta z pomocy rodziny. Z oświadczeń skarżącej wynika zatem, że nie ma ona środków pieniężnych na opłacenie kosztów sądowych i kosztów zastępstwa procesowego w niniejszej sprawie. Skarżąca nie ma również żadnego majątku, który mógłby stanowić źródło finansowania kosztów postępowania sądowego w niniejszej sprawie. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.