I SA/Po 167/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku WK o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi WK na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące: styczeń, luty, lipiec, październik, listopad, grudzień 2008 r. wraz z odsetkami oraz kosztami egzekucyjnymi postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych ponad kwotę [...] już uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Skarżący WK pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące: styczeń, luty, lipiec, październik, listopad, grudzień 2008 r. wraz z odsetkami oraz kosztami egzekucyjnymi. Następnie skarżący uiścił wpis sądowy od skargi w kwocie [...]. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] wezwano skarżącego do uiszczenia uzupełniającego wpisu sądowego od skargi w kwocie [...]. W odpowiedzi z dnia [...] skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, t.j. od uzupełniającego wpisu sądowego od skargi. Na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] wezwano skarżącego do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Skarżący złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy, bez prawa do zasiłku. Wnioskodawca podał, że on i jego żoną są po operacjach chirurgicznych, posiadają grupę inwalidztwa, część pieniędzy przeznaczają na lekarstwa. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Wnioskodawca posiada nieruchomość rolną o pow. [...] ha, nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Miesięczne dochody uzyskuje żona skarżącego z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości od ok. [...] brutto. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że ponoszą następujące koszty utrzymania: [...]. Wnioskodawca oświadczył, że on i jego żona nie posiadają udziałów w spółkach, nie uzyskują żadnych dochodów z tytułu posiadania nieruchomości rolnej. Skarżący podał, że w [...] z tytułu umowy zlecenia uzyskał około [...]. Wskazał, że od [...] jest bezrobotnym, od [...] jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy, bez prawa do zasiłku. Wnioskodawca oświadczył, że mieszkanie należy do jego siostry, powierzchnia mieszkania wynosi [...] m2. Skarżący podał, że małżonka nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności ani wartościowych przedmiotów. Wnioskodawca posiada samochód osobowy marki V, rok prod. [...], o wartości około [...]. Do pisma załączył: zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], z którego wynika, że w dniu [...] do urzędu skarbowego wpłynęło zeznanie podatkowe PIT-36 za [...] dotyczące skarżącego i jego żony, w którym wykazano łączny dochód w wysokości [...], decyzję Powiatowego Urzędu Pracy z dnia [...] o uznaniu za osobę bezrobotną, bez prawa do zasiłku, zaświadczenie z dnia [...], z którego wynika, że małżonka jest zatrudniona w A Sp. z o.o. w G na stanowisku Pracownika produkcji bezpośredniej od dnia [...] w pełnym wymiarze czasu, na czas nieokreślony, średnie wynagrodzenie miesięczne brutto wynosi [...] zł za okres od dnia [...], średnie wynagrodzenie netto za w.w okres wynosi [...], wyciągi z rachunku bankowego żony, na które wpływa jej miesięczne wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji Skarżącego wynika, iż zasadnym jest zwolnienie go od kosztów sądowych ponad kwotę [...] już uiszczoną tytułem wpisu od skargi, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Skarżący nie pracuje, jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy, bez prawa do zasiłku. Małżonka pracuje i z tego tytułu uzyskuje miesięczne dochody w wysokości około [...] (średnie zarobki za okres [...] miesięcy), które są przeznaczone na ich miesięczne utrzymanie. Skarżący poza nieruchomością rolną o pow. [...] ha, z której nie uzyskuje żadnego dochodu, nie posiada domu, mieszkania, innych nieruchomości. Małżonka skarżącego również nie posiada żadnych nieruchomości. Wnioskodawca i jego żona mieszkają w mieszkaniu o pow. [...] m2, które jest własnością siostry skarżącego. Skarżący i jego zona nie posiadają oszczędności ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Wnioskodawca wykazał zatem, że nie posiada środków pieniężnych na poniesienie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Skarżący nie posiada również żadnego majątku, który mógłby stanowić źródło finansowania kosztów sądowych. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.