I SA/Po 170/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J J o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia do listopada 2004r. oraz orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej wspólnika Spółki przekształconej za wskazane zaległości podatkowe postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. /-/V. Mielcarek Wpis sądowy od skargi wynosi [...]. Skarżący JJ pismem z dnia [...] wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Jednocześnie złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że od [...] do chwili obecnej pozostaje w separacji z żoną i w tej sytuacji mieszka u siostry, u rodziców albo u konkubiny, która wychowuje samotnie córki wnioskodawcy. Podał, że po ogłoszeniu upadłości przez A Sp. z o.o. został jedynym pracownikiem Spółki. Do [...] wynagrodzenie za zgodą komornika otrzymywał nieregularnie i w niepełnej wysokości. Wskazał, że do [...] otrzymywał wynagrodzenie w wysokości [...] netto. Od [...] Spółka nie była w stanie wypłacać skarżącemu wynagrodzenia, co spowodowało, że wypowiedział umowę o pracę. Od tego dnia jest osobą bezrobotną, kompletuje dokumenty potrzebne do złożenia w Urzędzie Pracy w celu zarejestrowania się jako osoba bezrobotna. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córkami. Nie posiada nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Po przeliczeniu dochodu uzyskanego w [...] wskazał, że uzyskiwał dochód w wysokości [...] miesięcznie. Podał, że prowadzone są przeciwko niemu postępowania egzekucyjne. Do pisma załączył kserokopię świadectwa pracy. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że nie posiada lokat bankowych. Wnioskodawca nie uzyskuje dodatkowych dochodów, nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Koszty miesięcznego utrzymania wynoszą około [...], przy czym: [...]. Skarżący z uwagi na fakt, że zamieszkuje u rodziny, nie ponosi opłat za czynsz, wodę, energię elektryczną, gaz, opał, abonament RTV, cyfrę +. Nie płaci również alimentów ani rat kredytów. Do pisma załączył kserokopie: zeznań podatkowych, wyciągu z rachunku bankowego, postanowienia Sądu Rejonowego z dnia [...], sygn. akt [...] o wpisaniu do Krajowego Rejestru Sądowego – Rejestru Dłużników Niewypłacalnych oraz decyzji Starosty Poznańskiego z dnia [...] o uznaniu skarżącego za osobę bezrobotną. Wniosek JJ o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 cyt. ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 ustawy). Art. 246 § 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Instytucja prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że argumentacja skarżącego odnosząca się co do braku środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych w rozpatrywanej sprawie jest wiarygodna. Skarżący jest osobą bezrobotną, nie posiada majątku, prowadzone są przeciwko niemu postępowania egzekucyjne, został wpisany do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji. /-/V.Mielcarek