I SA/Po 1715/15

PostanowienieWSA w Poznaniu2017-10-26

Skład orzekający: sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony przez pełnomocnika w imieniu własnym, czy też musi dotyczyć wyłącznie strony postępowania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony wyłącznie przez stronę postępowania, a nie przez jej pełnomocnika w imieniu własnym. Pełnomocnik może jedynie wypełnić formularz wniosku i podpisać go w imieniu strony, ale dane zawarte we wniosku muszą dotyczyć sytuacji finansowo-majątkowej strony, a nie pełnomocnika. W przypadku złożenia wniosku przez pełnomocnika w imieniu własnym, postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy powinno zostać umorzone na podstawie art. 249a P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżący MP wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie podatku od nieruchomości. W trakcie postępowania pełnomocnik skarżącego, RP, złożył wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Starszy referendarz sądowy umorzył postępowanie w przedmiocie prawa pomocy, uznając, że wniosek powinien dotyczyć strony, a nie pełnomocnika. Pełnomocnik wniósł sprzeciw od tego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd umorzył postępowanie z wniosków RP o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka po rozpoznaniu w dniu 26 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków RP o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi MP na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r. postanawia: umorzyć postępowanie z wniosków RP o przyznanie prawa pomocy. Skarżący MP, reprezentowany przez brata RP, pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na wskazaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] odrzucił skargę MP na w.w decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. RP działając w imieniu własnym (por. rubryka 2.1. wniosku – Wnioskodawca i jego adres, rubryka 15 wniosku – Podpis wnioskodawcy – por. wnioski z dnia [...] [...] sporządzone na formularzu PPF) wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata [wniosek z dnia [...] - karta nr [...] akt sądowych] oraz o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego, ustanowienie adwokata [wniosek z dnia [...] – karta nr [...] akt sądowych]. Starszy referendarz sądowy WSA postanowieniem z dnia [...], działając na podstawie art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017, poz. 1369 - w skrócie: "P.p.s.a."), umorzył postępowanie w przedmiocie prawa pomocy. W motywach orzeczenia wskazano, że wniosek o przyznanie prawa pomocy może dotyczyć wyłącznie osoby skarżącego, a nie pełnomocnika, który nie jest stroną postępowania. W ustawowym terminie RP złożył sprzeciw od powyższego postanowienia podnosząc, że jest ono niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 P.p.s.a., w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Z powołanego przepisu wynika, że zaskarżenie postanowienia referendarza sądowego w sprawie prawa pomocy skutkuje tym, że Sąd rozpoznaje ponownie wniosek o przyznanie prawa pomocy. Stosownie do art. 249a P.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Zdaniem Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy znajdzie zastosowanie norma zawarta w przepisie art. 249a P.p.s.a., a postępowanie zainicjowane wnioskami RP z dnia [...] [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, należy umorzyć. Podkreślenia wymaga, że RP nie jest skarżącym, a wyłącznie pełnomocnikiem skarżącego MP. Zgodnie zaś z art. 243 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy może więc dotyczyć wyłącznie osoby skarżącego MP, a nie jego pełnomocnika RP. Sąd zaznacza, że wprawdzie pełnomocnik może podpisać w imieniu strony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, a więc może go także wypełnić (por. uchwała NSA z dnia 20 maja 2010 r., sygn. akt I OPS 11/09, postanowienie NSA z dnia 25 września 2008 r., sygn. akt I OZ 709/08, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), jednakże dane zawarte w formularzu muszą dotyczyć wyłącznie strony postępowania, a nie jej pełnomocnika (por. postanowienie NSA z dnia 4 grudnia 2015 r., sygn. akt II OZ 1220/15 dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji poczynionych wyżej uwag należy stwierdzić, że skoro złożone w niniejszej sprawie wnioski o przyznanie prawa pomocy z dnia [...] [...] nie zawierały danych skarżącego MP, lecz dane jego pełnomocnika, zostały złożone przez RP w imieniu własnym, a także zawierały dane odnośnie sytuacji finansowo-majątkowej pełnomocnika, to żądanie zawarte w takich wnioskach nie mogło zostać przez Sąd uwzględnione. Zasadnym było więc, na podstawie art. 249a P.p.s.a., umorzenie postępowania w sprawie wniosków o przyznanie prawa pomocy złożonych w imieniu własnym przez pełnomocnika skarżącego. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 249a w zw. z art. 254 § 1 i art. 260 oraz w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło