I SA/Po 1731/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2017-02-15

Skład orzekający: Violetta Mielcarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżąca jest osobą niepracującą, zarejestrowaną w urzędzie pracy bez prawa do zasiłku, otrzymującą jedynie zasiłek okresowy z MOPS. Pomimo posiadania domu, nie posiada innych znaczących aktywów ani dochodów, co uzasadnia zwolnienie jej od kosztów sądowych na podstawie przepisów P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych. Następnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na brak pracy, dochodów i posiadanie jedynie zasiłku okresowego z MOPS. Po wezwaniu do uzupełnienia informacji, skarżąca przedstawiła szczegółowe dane dotyczące swojej sytuacji materialnej, potwierdzając brak środków na pokrycie kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku MS o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi MS na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości postanawia: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. Skarżąca MS pismem z dnia [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na wskazaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Następnie złożyła sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych [por. karta nr [...] akt sąd.]. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że nie ma pracy, z której uzyskiwałaby dochody. Wnioskodawczyni podała, że jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy, bez prawa do zasiłku. Skarżąca wskazała, że w [...] uzyskiwała przez [...] miesiące [...] z umowy zlecenia w A w O. Przez pozostałą część roku otrzymywała zasiłek okresowy z MOPS z powodu bezrobocia w kwocie [...] miesięcznie. Skarżąca oświadczyła, że nie pozostaje z innymi osobami we wspólnym gospodarstwie domowym, posiada dom o pow. [...] m2, nie posiada nieruchomości rolnej, innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, innych praw majątkowych, wierzytelności, przedmiotów o wartości powyżej 5.000,- zł. Wnioskodawczyni podała, że w [...] z tytułu umowy zlecenia otrzymywała [...] miesięcznie, obecnie otrzymuje zasiłek z MOPS w wysokości [...]. Skarżąca oświadczyła, że nie ma kredytów i pożyczek. Do wniosku załączyła decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] Nr [...] o przyznaniu w okresie [...] zasiłku okresowego z powodu bezrobocia w kwocie [...] miesięcznie. Na wezwanie z dnia [...] skarżąca w odpowiedzi z dnia [...] oświadczyła, że nie wnosi o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Wnioskodawczyni podała, że otrzymuje w sezonie jesienno-zimowym dwie tony węgla z MOPS w O. Na opłaty za [...]. Wnioskodawczyni podała, że nie ma telefonu stacjonarnego, ma telefon komórkowy na kartę, z tego tytułu ponosi koszty w wysokości [...] miesięcznie. Skarżąca podała, że otrzymuje niewielką pomoc od matki. Wnioskodawczyni podała, że czasami choruje, ale nie ma środków na wykupienie lekarstw. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada udziałów w spółkach, nie pełni funkcji członka zarządu, prokurenta w spółkach. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie posiada i nie użytkuje pojazdów mechanicznych podlegających obowiązkowi rejestracji. Skarżąca oświadczyła, że nie uzyskuje dodatkowych dochodów. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że ze złożonych przez skarżącą oświadczeń wynika, iż zasadnym jest zwolnienie jej od kosztów sądowych, gdyż wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżąca nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z innymi osobami, jest osobą niepracującą, szuka pracy, jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy i nie posiada prawa do zasiłku. Wnioskodawczyni posiada dom, nie posiada nieruchomości rolnej, innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, wierzytelności oraz przedmiotów o wartości powyżej 5.000,- zł. Skarżąca otrzymuje zasiłek z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w wysokości [...]. Zasiłek okresowy z powodu bezrobocia przyznano skarżącej na podstawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...], nr [...] od dnia [...] do dnia [...] w kwocie [...] miesięcznie [por. k. nr [...] akt sąd.]. Skarżąca wykazała zatem, że nie ma środków na uiszczenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W tych okolicznościach na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło