I SA/Po 1745/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2017-02-06

Skład orzekający: Violetta Mielcarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że skarżący wykazał swoją niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Uzasadnienie opiera się na analizie jego trudnej sytuacji materialnej, zdrowotnej oraz braku dochodów z gospodarstwa rolnego, co zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Skarżący JW złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący przedstawił swoją trudną sytuację materialną, zdrowotną, brak dochodów z gospodarstwa rolnego oraz zadłużenie. Sąd analizował przedstawione przez skarżącego dowody i oświadczenia dotyczące jego sytuacji finansowej i rodzinnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 06 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku JW o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi GW i JW na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych za III i IV kwartał 2015 r. z tytułu podatku rolnego postanawia: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący G i JW pismem z dnia [...] wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na wskazaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] wezwano skarżącego JW do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...]. Skarżący JW złożył sporządzony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, który nadał listem poleconym w dniu [...]. W uzasadnieniu wniosku podał, że wraz z zoną nieuleczalnie chorują. Wnioskodawca wskazał, że w obecnej chwili, mając po [...] lata, żyją w ubóstwie, nie mają na leki, leczenie, na chleb i opał. Dom wymaga remontu, ponieważ wichura uszkodziła dach. Skarżący podał, że nie mają środków na opał. Wnioskodawca oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Skarżący posiada dom o pow. [...] o wartości [...], nieruchomość rolną o pow. [...], stodołę, oborę, ciągnik z [...], pług, brony, siewnik, kultywator, [...] krowę i cielaki, [...] kur i [...] kaczki. Skarżący wyjaśnił, że obora i stodoła również wymagają remontu dachu. Wnioskodawca oświadczył, że nie posiada oszczędności, praw majątkowych, wierzytelności, przedmiotów o wartości pow. 5.000,- zł. Skarżący podał, że ma zadłużenie w KRUS w wysokości ok. [...] oraz zaległości podatkowe. Wnioskodawca oświadczył, że z powodu suszy i wymarznięcia nie ma dochodu z gospodarstwa rolnego. Skarżący podał, że jego i małżonki koszty leczenia wynoszą ok. [...]. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący w odpowiedzi podał, że on i jego żona nie składają zeznań rocznych podatkowych. Wnioskodawca oświadczył, że on i jego żona nie posiadają rachunków bankowych, lokat bankowych, kart kredytowych. Skarżący podał, że opłata za prąd wynosi [...], za gaz [...], wodę [...], telefon [...], koszty leczenia [...], lekarz [...], środki czystości [...], wywóz śmieci [...], wyżywienie [...], przy czym, jak oświadczył, gdy jest za co. Skarżący podał, że obecnie żywią się swoimi ziemniakami, swoim mlekiem, mają własne warzywa, mąkę, jajka. Nie mają na chleb, cukier itp. Skarżący oświadczył, że nie mają żadnych pojazdów mechanicznych podlegających obowiązkowi rejestracji. Wnioskodawca podał, że razem z żoną ubiegali się o wsparcie finansowe w opiece społecznej w K, lecz im odmówiono. Skarżący podał, że statystyczny dochód z gospodarstwa rolnego wynosi [...], jednakże oni takiego dochodu nie mają z powodu suszy i wymarznięcia. Skarżący podał, że dopłata do nieruchomości rolnej wynosi [...]. Skarżący podał, że renty nie mają. Małżonce przyznano [...] renty, ale jest ona w całości pobierana na zaległe składki w KRUS. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia kosztów postępowania. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji skarżącego wynika, iż zasadnym jest zwolnienie jego od kosztów sądowych oraz ustanowienie dla niego adwokata, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z oświadczeń skarżącego złożonych we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w pismach procesowych, t.j. w skardze i w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca i jego żona mają po [...] lata, chorują, renta małżonki została zajęta przez KRUS w całości. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło