I SA/Po 1763/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2005r. od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów postanawia: 1. udzielić skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi ponad kwotę [...]; 2. oddalić wniosek w przedmiocie przyznania prawa pomocy w pozostałej części. /-/V.Mielcarek Wpis sądowy od skargi wynosi [...]. Wobec tego skarżąca M. K. złożyła sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podała, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż jedynym jej dochodem jest emerytura w wysokości [...]. Kwota ta ledwo wystarcza na utrzymanie, innych dochodów i oszczędności nie posiada. Skarżąca oświadczyła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem. Posiada dom o powierzchni [...], nieruchomość o powierzchni [...], [...] działki gruntu o powierzchni [...]. Podała, że pozostaje we wspólności majątkowej z mężem. Skarżąca otrzymuje emeryturę w kwocie [...], mąż zaś rentę w kwocie [...]. W odpowiedzi na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy M. K. w piśmie z dnia [...] wskazała, że miesięczne koszty utrzymania, które ponosi wynoszą około [...], przy czym podatek od nieruchomości [...], wyżywienie [...], woda [...], opał – nie dotyczy, energia elektryczna [...], telefon stacjonarny [...], telefon komórkowy [...], abonament RTV [...], koszty leczenia i lekarstwa [...], raty kredytów [...]. Skarżąca podała, że kredyty zostały zaciągnięte na bieżące potrzeby. Wskazała, że zarówno ona jak i jej małżonek nie posiadają samochodów osobowych, nie uzyskują dodatkowych dochodów, nie korzystają z pomocy opieki społecznej. Oświadczyła, że jest właścicielem [...] części z powierzchni [...] nieruchomości rolnej oraz w [...] części z powierzchni [...] na zabudowę mieszkaniową – bez zabudowań. Do wniosku załączyła wyciągi z rachunku bankowego, zeznania podatkowe za [...]. Na kolejne wezwanie z dnia [...] M. K. w odpowiedzi wskazała, że łączny koszt utrzymania jej i małżonka wynosi [...]. Kredyt wzięła z małżonkiem w [...] w M. Wysokość kredytu [...], w [...] ratach po [...]. Ostatnia rata płatna do [...]. Wzięła też kredyt w [...] w kwocie [...] płatne w [...] ratach. Ostatnia rata płatna do [...]. [...] nieruchomości rolnej oraz działki pod zabudowę mieszkalną należą: w [...] do syna A.K. i w [...] do syna M.K.. Całość nieruchomości rolnej została zakupiona w [...] za kwotę [...]. Skarżąca oświadczyła, że nie korzysta z dotacji z Unii Europejskiej, nie otrzymuje też żadnych kwot z dzierżawy ani z płodów rolnych. Wniosek o udzielenie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie tylko w części przez zwolnienie od wpisu od skargi ponad kwotę [...]. Zauważa się, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Należy jednak podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł dochodów i bez majątku. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że argumentacja skarżącej odnosząca się co do braku jakichkolwiek środków finansowych na pokrycie wpisu należnego od skargi w rozpatrywanej sprawie nie jest wiarygodna. Skarżąca osiąga bowiem stały miesięczny dochód z tytułu emerytury, który wynosi [...]. Posiada również majątek (dom, inna nieruchomość, nieruchomość rolna), który może być również źródłem finansowania choć w części wpisu od skargi. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy wzięto pod uwagę fakt, że skarżąca ma do spłaty raty kredytu w wysokości [...] miesięcznie, jednakże kredyt ten został przez nią zaciągnięty na bieżące potrzeby, a zatem trudno jest z tego powodu zwolnić skarżącą od kosztów sądowych i przerzucić obowiązek finansowania w całości przedmiotowej sprawy na Skarb Państwa. Ponadto należy zauważyć, że skarżąca w swoim wniosku w ogóle pominęła skąd bierze środki na opłacenie kosztów miesięcznego utrzymania w kwocie [...] skoro otrzymuje emeryturę w wysokości [...] (łączne utrzymanie skarżącej i jej męża wynosi [...] przy łącznej kwocie dochodów w wysokości [...]). Oznacza to, że skarżąca posiada jakieś dodatkowe dochody, ewentualnie oszczędności, z których pokrywa różnicę między dochodami a kosztami miesięcznego utrzymania. Gdyby przyjąć inne założenie skarżąca nie byłaby w stanie ponosić kosztów swojego utrzymania w kwocie [...] miesięcznie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy wzięto pod uwagę, że skarżąca otrzymuje emeryturę, zaś jej mąż rentę i nie są to wysokie kwoty. Wyznaczając natomiast skarżącej wpis w wysokości [...] wzięto pod uwagę fakt, iż taka kwota została przyjęta przez prawodawcę, jako podstawowa kwota wpisu stałego w sprawach ze skarg z zakresu zobowiązań podatkowych (por. § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193)). Z ogólnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika zaś, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Na obecnym etapie postępowania nie zwolniono skarżącej od ewentualnych, przyszłych kosztów sądowych. Jeżeli okaże się, że skarżąca nie będzie ich w stanie uiścić to będzie mogła ponownie wystąpić z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Wobec powyższego na podstawie art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowiono jak w sentencji. /-/V.Mielcarek