I SA/Po 18/26

Dnia 18 marca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (sprawozdawca) Sędzia WSA Katarzyna Nikodem po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 marca 2026 roku sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Inspektora Sanitarnego z dnia 29 kwietnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z 29.04.2025 r., [...], Inspektor Sanitarny (dalej jako "WPWIS" lub "organ II instancji") po rozpatrzeniu zażalenia M. P. (dalej jako "Skarżąca; matki małoletniej L. P. – "Córka") na postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. W. z 27.02.2025 r., [...], w sprawie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji – utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Powyższe rozstrzygnięcie, jak wynika z jego uzasadnienia i akt sprawy, zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. W związku z wpływem 11.04.2018 r. do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. W. (dalej jako "PPIS" lub "organ I instancji") informacji otrzymanej z placówki medycznej w O. W.. ws. uchylania się matki małoletniej L. P. – Skarżącej – od wykonania obowiązku szczepień ochronnych u córki, PPIS pismem z 27.07.2023 r. poinformował Skarżącą o konieczności niezwłocznego wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych zgodnie z przepisami prawa u małoletniej córki w podanym terminie. W związku z niedopełnieniem przez zobowiązaną obowiązków wykonania szczepień ochronnych u małoletniej córki oraz braku przedłożenia przez matkę zaświadczenia lekarskiego o przeciwwskazaniach do szczepień lub o przesunięciu terminu szczepień dziecka, PPIS wystosował do Skarżącej upomnienie znak [...] z 14.09.2023 r., wzywając ją do wykonania ustawowego obowiązku poddania dziecka szczepieniom ochronnym przeciwko: [...], [...], [...] ([...]), [...], [...] ([...]), [...] oraz [...] jednocześnie informując, że w razie niewykonania tego obowiązku sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego w administracji. PPIS trzykrotnie, odpowiednio w dniach: 26.07.2023 r., 12.09.2023 r., 08.12.2023 r., kontaktował się telefonicznie z personelem podmiotu leczniczego i potwierdził brak wykonania przez rodziców Córki obowiązkowych szczepień ochronnych u dziecka. Dnia 12.12.2023 r. PPIS skierował do Wojewody [...] tytuł wykonawczy z 12.12.2023 r. nr [...] wystawiony na Skarżącą. Wojewoda [...] (dalej jako "Wojewoda") 10.12.2024 r. skierował do Skarżącej jako zobowiązanej zawiadomienie o wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Następnie postanowieniem z 16.01.2025 r. Wojewoda nałożył na Skarżącą grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 1170 zł na Skarżącą. Pouczył Skarżącą, że przysługuje jej prawo do złożenia zażalenia oraz zgłoszenia zarzutów i wniesienie zażalenia w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Pismem z 30.01.2025 r. Wojewoda przekazał PPIS zarzuty wniesione przez Skarżącą, reprezentowaną przez adw. A. T., w którym zawarto zarzut braku wymagalności obowiązku szczepień, w oparciu o art. 33 § 2 pkt 6c ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r., poz. 132; dalej w skrócie "u.p.e.a."). Postanowieniem z 27.02.2025 r., [...], PPIS oddalił zarzuty Skarżącej. Wskazał, że zarzut braku wymagalności jest niezasadny z uwagi na art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) w zw. z art. 17 ust. 2, 4 i 5 ustawy z dnia z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2024 r. poz. 924 z późn. zm., dalej w skrócie "u.z.o.z.z."). Przedmiotem wyroku TK z dnia 9 maja 2023 r. sygn. akt SK 81/19 były warunki realizacji obowiązku szczepień, a nie ich zasadność. Po wyroku została dokonana nowelizacja przepisów, w tym art. 17 ust. 10 u.z.o.z.z., zaś rozporządzenie Ministra Zdrowia z 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2172, dalej "rozporządzenie-2011") zostało zastąpione rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 2077 z późn. zm., dalej: "rozporządzenie-2023"). Tym samym obowiązek szczepień wynika wprost z przepisów prawa i jest bezpośrednio wykonalny. Córka w dniu wystawienia tytułu wykonawczego znajdowała się w grupie wiekowej osób podlegających szczepieniom przeciw chorobom wskazanym w upomnieniu i tytule wykonawczym. Na dzień wystawienia tytułu wykonawczego organ ani placówka POZ nie były w posiadaniu dokumentu dającego podstawy do uznania, że prawny obowiązek poddania małoletniej szczepieniom ochronnym nie jest realizowany z powodu istniejących przeciwwskazań. Rodzice Córki nie zgłaszali się z dzieckiem na badanie kwalifikacyjne do szczepień, stąd lekarz nie miał możliwości by stwierdzić u dziecka ew. długotrwałe przeciwwskazania do wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych i skierować małoletnią do konsultacji specjalistycznej stanowiącej podstawę do ich odroczenia. Organ odniósł się również do konstytucyjnych prawa do ochrony zdrowia i obowiązku zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom oraz zasady proporcjonalności. Zaznaczył, odnosząc się do orzecznictwa, że związek między szczepieniami ochronnymi a ochroną zdrowia społeczeństwa jest oczywisty. Wskazał również zadania Państwowej Inspekcji Sanitarnej wynikające z przepisów prawa i odniósł się do kwestii Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych (tzw. NOP). W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżąca zarzuciła naruszenie: art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) w zw. z art. 17 ust. 2, 4 i 5 u.z.o.z.z. przez błędne uznanie, że obowiązek jest wymagalny, podczas gdy dla Córki nie ustalono indywidualnego kalendarza szczepień, nie zostały wykluczone przeciwwskazania do obowiązkowych szczepień ochronnych; art. 124 § 2 w zw. z art. 107 § 3 i art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1691, dalej w skrócie "k.p.a.") w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez brak odniesienia się w uzasadnieniu do sytuacji indywidualnej Skarżącej - kiedy obowiązek zaszczepienia Córki stał się wymagalny i na jakiej podstawie wierzyciel to stwierdził – poprzestał jedynie na przytoczeniu przepisów nie dokonując subsumpcji; naruszenie art. 8, 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez nierozpoznanie w sposób wyczerpujący i budzący zaufanie do władzy publicznej całego materiału dowodowego; naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1b u.z.o.z.z. w zw. z § 3 Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych przez uznanie, że obowiązek szczepień ochronnych u małoletniej jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przez nią przedziału wiekowego; naruszenie art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP poprzez uznanie, iż zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego skarżącej prawa do ochrony życia prywatnego oraz prawa do ochrony zdrowia. W uzasadnieniu powołał w szczególności wyrok TK z dnia 9 maja 2023 r. sygn. akt SK 81/19 oraz wniósł o przeprowadzenie dowodu m.in. z jego treści, z wyroku NSA o sygn. akt II GSK 1709/23, czy przekroczenia przez Ministra Zdrowia delegacji ustawowej przy wydawaniu rozporządzenia z 27 września 2023 r. z uwagi na brak uwzględnienia jakichkolwiek danych epidemiologicznych jak zaleceń Światowej Organizacji Zdrowia (brak analizy zachorowalności na daną chorobę, brak zaleceń WHO w kierunku przymusu jakichkolwiek szczepień z uwagi na możliwość wystawienia NOP). Zdaniem Skarżącej obowiązek szczepień w kraju narusza również konstytucyjna zasadę proporcjonalności, skoro w 25 krajach europejskich szczepienia mogą być dobrowolne bez szkody dla zdrowia publicznego. Postanowieniem z 29.04.2025 r., wskazanym we wstępie, utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. W uzasadnieniu organ zaznaczył, że "wymienione w punktach na początku pisma zarzuty nie są kompatybilne z uzasadnieniem znajdującym się w dalszej części", zatem organ odniósł się najpierw do zarzutów, a potem do uzasadniania zażalenia. Przytoczył art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i art. 17 ust. 9a i 10 u.z.o.z.z. Zaznaczył, że załącznik nr 1 do rozporządzenia-2023 określa schemat obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży ze względu na wiek, w którym powstaje obowiązek szczepienia, liczbę dawek oraz termin wykonania. Obowiązek wykonania szczepień w przedmiotowej sprawie jest wymagalny, ponieważ lekarz zgłosił rodziców jako osoby uchylające się od szczepień ze względu na przekroczenie przez nich terminu zawartego w ww. załączniku. Organ omówił, na czym polega wymagalność obowiązku i zaznaczył, że błędna jest teza Skarżącej o braku wymagalności. Skarżąca w zarzutach jak i zażaleniu powołują przepisy rozporządzenia-2011, zaś w dniu wystawienia tytułu wykonawczego obowiązywało, poprawnie w nim przywołane, rozporządzenie-2023. Skarżąca miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów i nie wskazała żadnych dowodów na brak wymagalności obowiązku, nie przedstawiła dokumentów świadczących o lekarskich przeciwwskazaniach do obowiązkowych szczepień czy potwierdzającego odbycie konsultacji specjalistycznej z podstawą do odroczenia w czasie szczepień ochronnych ani o ustaleniu indywidualnego kalendarza szczepień; wyjaśnił przy tym, na czym polegają powyższe procedury. Zaznaczył, że obowiązek szczepień dziecka nie może być uchylony wobec braku zgody rodzica lub niepopartych medycznie obaw, skoro nie są stwierdzone przez lekarza przeciwwskazania. Wbrew tezom zażalenia, postanowienie zawiera wszelkie niezbędne elementy, a uzasadnienie zostało sporządzone w sposób prawidłowy, z odniesieniem do indywidualnej sytuacji zobowiązanej. Postępowanie przed PPIS toczyło się z poszanowaniem kodeksowych zasad. Wierzyciel sprecyzował w tytule wykonawczym podstawę prawną i treść obowiązku – wykonanie szczepień przeciwko: [...], [...], [...] ([...]), [...], [...] ([...]), [...] oraz [...]. Organ odniósł się także do pozostałych zarzutów zażalenia, wskazując m.in., że zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny przepisy nie miały zastosowania w sprawie. Organ nie jest również właściwy do rozpatrzenia zarzutu przekroczenia przez Ministra Zdrowia delegacji ustawowej przy wydawaniu rozporządzenia. Zaznaczył, że wbrew tezie zażalenia szczepienia BGC zmniejszyły występowanie najcięższych postaci gruźlicy. W skardze na powyższe postanowienie Skarżąca, reprezentowana przez dotychczasowego pełnomocnika – adw. A. T., wniosła o uchylenie obu postanowień i umorzenie postępowania egzekucyjnego, rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie: 1. art. 87 Konstytucji RP w zw. z art. 17 ust. 11 u.z.o.z.z. w zw. z rozporządzeniem Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych z dnia 27 września 2023 r. poprzez wyprowadzenie terminów wymagalności poszczególnych szczepień z rozporządzenia Ministra Zdrowia, mimo że zostało ono wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej, jak również poprzez prowadzenie egzekucji, mimo że obowiązek wygasł, 2. art. 5 ust. 1 pkt 1 [lit.] b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w zw. z § 3 Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych poprzez uznanie, iż obowiązek szczepień ochronnych u małoletniej w zakresie podania poszczególnych dawek szczepionek jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przez nią przedziału wiekowego, mimo iż Rozporządzenie Ministra Zdrowia zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej, 3. art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia aktu prawnego, z którego wynika wymagalność obowiązku podania małoletniej poszczególnych dawek szczepionek, dowodów na których oparł się organ oraz dowodów, którym odmówił wiary stwierdzając, iż obowiązek zaszczepienia małoletniej przeciwko chorobom wymienionym w tytule wykonawczym jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej, 4. art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w. zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP poprzez uznanie, iż zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego skarżącej prawa do ochrony życia prywatnego oraz prawa do ochrony zdrowia. W uzasadnieniu rozwinęła argumentację zarzutów, zasadniczo zbieżną z zażaleniem. Wniosła również o zwrócenie się z zapytaniem do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności z Konstytucją § 2 rozporządzenia-2023 jako niezgodnego z art. 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1, 10 pkt 1 i pkt 2, ust. 11 ustawy, art. 2, art. 30, 31 ust. 1, 2, 3 oraz art. 68 ust. 1, 2, 3, art. 87 ust. 1 Konstytucji oraz wydanego z przekroczeniem delegacji ustawowej zawartej w art. 17 ust. 10 ustawy oraz w zakresie w jakim nie przewidują wolności wyboru rodziców w zakresie szczepień tak jak to jest w większości krajów Unii Europejskiej, braku właściwego rejestru powikłań tzw. "NOP", braku celowego funduszu przeznaczonego na wsparcie finansowe, rehabilitację osób u których wystąpiły powikłania, jak i w zakresie w jakim to Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu czy też Minister Zdrowia w formie rozporządzenia Program Szczepień Ochronnych na dany rok, wykaz chorób, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek przez co rozstrzyga o wolnościach obywatelskich z pominięciem ustawy. Ewentualnie o zwrócenie się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej o wykładnię treści art. 8 ust 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności czy system przymusu szczepień ochronnych państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który nie przewiduje systemu odszkodowawczego dla dzieci rodziców dotkniętych powikłaniami poszczepiennymi nie stanowi naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Postanowieniem z 02.12.2025 r., III SA/Po 429/25, tut. Sąd odrzucił skargę B. P. na przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie z uwagi na brak interesu prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przed przystąpieniem do dalszych rozważań należy wskazać, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej w skrócie "p.p.s.a."). Przedmiotem kontroli, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 3 jest w niniejszej sprawie postanowienie Inspektor Sanitarny z 29.04.2025 r., [...], utrzymujące w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. W. z 27.02.2025 r., [...], w sprawie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez PPIS w związku z niedopełnieniem obowiązku o charakterze niepieniężnym – poddania małoletniej córki Skarżącej – L. P., ur. [...].2016 r. – obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciwko: [...], [...], [...], [...] ([...]), [...], [...] ([...]) oraz [...]. Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, że rodzice małoletniej córki nie zgłosili się z córką do wykonania szczepień oraz nie dostarczyli żadnego odroczenia do przychodni ani do organu. Wobec powyższego PPIS wystawił tytuł wykonawczy 12.12.2025 r., uprzednio wystawiając upomnienie 14.09.2023 r., a Wojewoda nałożył grzywnę w celu przymuszenia postanowieniem z 16.01.2025 r. Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2025 r. poz. 132; aktualnie: Dz.U. z 2026 r. poz. 268, dalej "u.p.e.a.") zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Podstawy zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej zostały enumeratywnie wymienione w art. 33 § 2 u.p.e.a. W niniejszej sprawie organ sanitarny, jako wierzyciel, wydał na podstawie art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a. postanowienie, w którym oddalił zarzuty podniesione przez stronę. W ocenie Sądu stanowisko strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie, a organy Inspekcji Sanitarnej prawidłowo rozpoznały wniesione zarzuty. Zasadniczy zarzut strony skarżącej sprowadzał się do braku wymagalności obowiązku poddania małoletniego dziecka skarżącego szczepieniom ochronnym, który to zarzut organy sanitarne zasadnie uznały jako niezasługujący na uwzględnienie. Sąd stwierdził, że ocena wymagalności obowiązku poddania małoletniego dziecka strony skarżącej określonym szczepieniom ochronnym została dokonana na podstawie obowiązujących, w dacie wydania postanowień, aktualnych przepisów prawa. W niniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne prowadzone było w stanie prawnym, który w konsekwencji wyroku TK o sygn. SK 81/19 został ukształtowany rozporządzeniem z 27 września 2023 r., a zatem zgodnie z zasadami praworządności (art. 6 k.p.a.). Wyjaśnienia wymaga, że obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu wynika z mocy prawa. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 924) osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 ustawy, jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia. W przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w art. 5 ust. 1 ustawy ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad małoletnim, o czym stanowi art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. Realizację obowiązku poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym konkretyzują przepisy rozdziału 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. (art.17-21f) regulującego szczepienia ochronne. Należy również zauważyć, że Minister Zdrowia wydał na mocy delegacji ustawowej, zawartej w art. 17 ust. 10 ustawy, najpierw rozporządzenie z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 753 dalej jako "rozporządzenie-2011"), a następnie na skutek wyroku TK o sygn. SK 81/19, wydał rozporządzenie z dnia 27 września 2023 r. (Dz. U. z 2023 r., poz. 2077, aktualnie: Dz.U. z 2025 r., poz. 782, dalej jako "rozporządzenie-2023"), które weszło w życie w dniu 1 października 2023 r. określające dawki, wiek dziecka i termin wykonania szczepienia. Wcześniej te kwestie regulował Komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego, co zostało zakwestionowane w wyroku TK z 9 maja 2023 r. o sygn. SK 81/19. Zgodnie z obecną, utrwaloną już linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego, na ocenę legalności postanowień rozpatrujących zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego nie mógł mieć wpływu fakt wejścia w życie (w dniu 13 listopada 2023 r.) wyroku TK z 9 maja 2023 r. sygn. akt SK 81/19 (zob. wyrok NSA z 5 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 2521/21). Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 17 lipca 2025 r. (sygn. akt II GSK 624/25, orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej "CBOSA") wskazał że jakkolwiek początkowo orzeczenia NSA, wydawane po dniu wejścia w życie wyroku TK z 9 maja 2023 r. sygn. akt SK 81/19, na tle tożsamych spraw związanych z kontrolą legalności postanowień wydawanych w ramach postępowań egzekucyjnych dotyczących przymusowego wykonania obowiązku szczepień ochronnych, wszczętych przed tym dniem (13 listopada 2023 r.), bazowały na przyjęciu stanowiska odmiennego od wyżej zaprezentowanego (zob. np. wyroki NSA z 18 grudnia 2023 r. sygn. akt II GSK 1709/23; 19 marca 2024 r. sygn. akt II GSK 29/21; 11 kwietnia 2024 r. sygn. akt II GSK 219/21, II GSK 152/21 i II GSK 2340/23), to jednak już od września 2024 r. linia orzecznicza w tym zakresie została zmieniona w kierunku odpowiadającym poglądowi przyjętemu w niniejszym wyroku, z odwołaniem się do nieco odmiennej argumentacji (zob. m.in. wyroki NSA z: 17 września 2024 r., sygn. akt II GSK 721/24; 20 listopada 2024 r., sygn. akt II GSK 1077/24; 5 grudnia 2024 r., sygn. akt II GSK 1446/24; 10 grudnia 2024 r., sygn. akt II GSK 1273/24; 20 lutego 2025 r., sygn. akt II GSK 1381/24, 18 lutego 2025 r., sygn. akt II GSK 1372/24, 5 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 2240/24, II GSK 2292/24, II GSK 2326/24, II GSK 2521/21). Należy zauważyć, że prawodawca nie wskazał na konkretny termin wymagalności obowiązku poddania się szczepieniom ochronnym, lecz przyjął, że obowiązek będzie realizowany w okresie jego aktualności w ustawowo określonym trybie oraz z poszanowaniem zaleceń określanych Programem Szczepień Ochronnych na dany rok. Obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika więc z mocy przepisów ustawowych, który egzekwowany jest bez konieczności wydawania w tym przedmiocie jakiegokolwiek aktu administracyjnego, tj. decyzji czy postanowienia. Wykonanie tego obowiązku z mocy prawa zabezpieczone jest przymusem administracyjnym, co oznacza, że wynikający z przepisów prawa obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu jest bezpośrednio wykonalny. Jego niedochowanie wywołuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem jest przymusowe dochodzenie poddania dziecka szczepieniu ochronnemu (por. wyrok NSA z dnia 1 sierpnia 2013 r., II OSK 745/12). Nadto wskazać należy, że wyznaczony maksymalny termin wykonania obowiązku szczepienia nie oznacza, że dopiero po upływie tego terminu obowiązek jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej. Wyznaczenie maksymalnej granicy wieku w § 3 rozporządzenia z 2023 r., przy obowiązującej regulacji ustawowej Programu Szczepień Ochronnych, nie pozwala na określenie przez zobowiązanego lub osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązku przez zobowiązanego, czasu poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu. Określony w załączniku 1 do rozporządzenia z 2023 r. okres, w którym powinny zostać podane dzieciom poszczególne dawki szczepionki, jest wiążący i stanowi o wymagalności obowiązku. Niewykonanie natomiast obowiązku stanowi podstawę do podjęcia czynności egzekucji administracyjnej i zastosowanie środka egzekucyjnego. W związku z powyższym, zdaniem Sądu, prawidłowo organy sanitarne przyjęły, że wskazany obowiązek istniał i był wymagalny w dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego. L. P., urodzona [...].2016 r., w chwili wystawienia tytułu wykonawczego miała ukończone 9 lat, zatem wierzyciel mógł domagać się wykonania obowiązku, gdyż szczepienie nie zostało wykonane w terminie określonym w obowiązującym schemacie, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 2, 4 i 5 rozporządzenia-2023. Ze schematu tego wynika, że obowiązek szczepień ochronnych u małoletniej jest wymagalny do ukończenia 19 roku życia, a zatem nie uległ przedawnieniu. Nadto zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Z powyższego wynika zatem jednoznacznie, że o możliwości przeprowadzenia szczepienia każdorazowo decyduje lekarz przeprowadzający kontrolne badanie kwalifikacyjne. Należy przy tym zauważyć, że obowiązek rodziców poddania dziecka szczepieniom jest w Polsce obowiązkiem prawnym, od którego uwolnić mogą jedynie konkretne przeciwskazania lekarskie do szczepienia (por. wyrok SN z 8 stycznia 2016 r. o sygn. V KK 306/15, LEX nr 1963649). Tymczasem, jak prawidłowo wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ, Skarżąca nie nie przedstawiła dokumentów świadczących o lekarskich przeciwwskazaniach do obowiązkowych szczepień czy potwierdzającego odbycie konsultacji specjalistycznej z podstawą do odroczenia w czasie szczepień ochronnych ani o ustaleniu indywidualnego kalendarza szczepień. Sąd, badając zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia, dokonał również oceny, czy rozporządzenie, którego przepisy stanowiły podstawę prawną nałożonego na stronę skarżącą obowiązku niepieniężnego poddania małoletniego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym, zostało wydane w zgodzie z delegacją ustawową określoną w przepisie art. 17 ust. 10 ustawy. W tym celu Sąd zapoznał się z powszechnie dostępną dokumentacją urzędową opublikowaną na stronie internetowej Rządowego Centrum Legislacji [...]). Z dokumentów procesu legislacyjnego wynika, że projekt rozporządzenia został poddany konsultacjom i zaopiniowaniu przez: Naczelną Izbę Lekarską, Naczelną Izbę Pielęgniarek i Położnych, Naczelną Radę Aptekarską, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego, [...] Towarzystwo Pediatryczne, [...] Towarzystwo Wakcynologii oraz Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Nadto w ramach konsultacji publicznych uwagi do projektu zgłosili: pełnomocnik O. S. W. o S. "[...]" z s. w P., F. W. S. oraz U. F. F.. W świetle powyższego Sąd przyjął, że uchwalając przedmiotowe rozporządzenie Minister Zdrowia nie tylko uwzględnił treść wyroku TK z 9 maja 2023 r. sygn. akt SK 81/19, ale i uwzględnił dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, aktualną wiedzę medyczną oraz zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia. Sąd nie znajduje podstaw, by przyjąć, że stanowiska wskazanych wyżej podmiotów publicznych nie opierały się na danych epidemiologicznych dotyczących zachorowań oraz aktualnej wiedzy medycznej popartych zaleceniami WHO. W aktualnie obowiązującym stanie prawnym nie budzi wątpliwości, że obowiązek poddania dziecka określonym szczepieniom ochronnym, wynikający z regulacji ustawowej, tj. wskazanych wyżej przepisów art. 5 ust. 1 i art. 17 ust. 1 ustawy, skonkretyzowany został w rozporządzeniu, wydanym na podstawie upoważnienia ustawowego i nie ma podstaw do kwestionowania jego legalności. Niezasadny jest w związku z tym zarzut naruszenia art. 87 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP polegający na przekroczeniu delegacji ustawowej. Odnosząc się do pozostałych podniesionych w skardze zarzutów należy wskazać, że zgodnie z poglądami wyrażanymi w orzecznictwie sądów administracyjnych, które Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie podziela, konieczność wykonania obowiązku poddania osoby małoletniej obowiązkowym szczepieniom ochronnym nie pozostaje w sprzeczności z art. 8 ust. 2, art. 31 ust. 2, art. 47 Konstytucji RP oraz art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2022 r. sygn. akt II OSK 3352/19 (publ.: baza CBOSA) wskazano, że ustawodawca w art. 68 ust. 4 Konstytucji RP nałożył na władze publiczne obowiązek zwalczania chorób epidemicznych. Obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym realizuje wskazywane wyżej powinności państwa względem jednostki oraz ogółu społeczeństwa. W sposób oczywisty zwalczanie chorób epidemicznych obejmuje nie tylko ich leczenie, ale także zapobieganie ich rozpowszechnianiu się, także w drodze stosowania środków profilaktycznych, jakimi są obowiązkowe szczepienia. W realiach demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP) obowiązane jest przyjmowanie takich rozwiązań, które równoważą możliwości prawne ochrony interesu indywidualnego i interesu społecznego. Dobro dziecka, jak i interes społeczny wymagają, aby rodzice dobrowolnie poddawali dziecko obowiązkowym szczepieniom ochronnym m.in. po to, by uniknąć stosowania przez organy państwa przymusu dla wykonania tego obowiązku, nakazanego art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy zapewnia Rzeczpospolita Polska (art. 72 ust. 1 Konstytucji RP). W analizowanym przypadku zachodzi zderzenie się dwóch interesów: indywidualnego i ogólnospołecznego, co wymaga uwzględnienia zasady proporcjonalności, która jest jednym z filarów demokratycznego państwa prawnego, o jakim mowa w art. 2 Konstytucji RP. Każdy ma prawo do ochrony zdrowia, przy czym władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom, z uwzględnieniem zasady równości w dostępie do świadczeń zdrowotnych (art. 68 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji RP). "Obowiązkowość" szczepień ma na celu zabezpieczenie społeczeństwa przed występującymi zagrożeniami (wewnętrznymi i zewnętrznymi). Zgodnie zaś z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla m.in. ochrony zdrowia albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Obowiązek szczepień wynika bezpośrednio z ustawy. Powyższe wyklucza istnienie problemu konstytucyjności "obowiązkowości" szczepień na tle art. 31 ust. 1 i 2 Konstytucji RP. Ponadto ustawodawca przewidział odpowiedni mechanizm poprzedzający wykonanie szczepienia, to jest badanie kwalifikacyjne celem stwierdzenia, czy nie istnieją w danym indywidualnym przypadku przeciwwskazania do wykonania szczepienia. Nie wydaje się zatem, aby tego rodzaju rozwiązanie miało prowadzić do naruszenia praw i wolności oraz godności człowieka (por. NSA w wyroku z dnia 19 grudnia 2018 r. sygn. akt II OSK 2546/18, publ.: jak wyżej). W związku z powyższym, Sąd uznał za niezasadny podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji oraz art. 31 ust. 1 w zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP, jak również Sąd nie dostrzegł zasadności skierowania do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego co do zgodności art. 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1, 10 pkt 1 i pkt 2, ust. 11 ustawy z art. 2, art. 30, 31 ust. 1, 2, 3, oraz art. 68 ust. 1,2,3, art. 87 ust. 1 Konstytucji. Nadto za niezasadny Sąd uznał także zarzut naruszenia art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Organy w stopniu wystarczającym wyjaśniły stan faktyczny i oceniły zebrane dowody w ramach swobodnej, a nie dowolnej oceny. W niniejszej sprawie jednocześnie nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do treści norm prawnych lub co do stanu faktycznego. Wyniki swoich ustaleń organy przedstawiły w uzasadnieniach, które były prawidłowe w swej budowie, odpowiadały wymogom ustawy i odniosły się do kwestii wymagalności obowiązku poddania małoletniego dziecka poszczególnym szczepieniom. Reasumując zatem Sąd stwierdził, że organy inspekcji sanitarnej prawidłowo rozpoznały zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym. Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.